Je Eerste Stappen Op De Beurs: Alles Over Beleggen, Shorten, ETF’s En Meer

Welkom beste luisteraar bij Ben's Mentors, een podcast gefocust op vooruitgaan in het leven met business en persoonlijke groei. Op deze podcast gaat je host Ben de Koning in gesprek met boeiende mensen van wie jij en ik veel kunnen leren. Geniet van de podcast. Dieter, welkom op de podcast. Dag Ben, bedankt om mij te nodigen. Met veel plezier, dankjewel dat je daar tijd voor hebt gemaakt. We zijn hier in Gent op jouw kantoor en we gaan vandaag een heel boeiend gesprek hebben. Ik voel het al over beleggen, de beurs, financiële zaken enzo. Daar valt altijd heel veel over te zeggen. Dat klopt, er is inderdaad heel veel beurscontent op het internet, in de media. Zoveel informatie zelfs dat je het een informatie overload kunt noemen. Dus ik denk dat het inderdaad wel interessant is

om een podcast te hebben waar we erdoor kunnen knippen van wat is nu echt belangrijk en wat is niet belangrijk. Misschien is dat wel interessant. Ja, exact dat denk ik ook. Want veel mensen zouden graag beginnen met beleggen of beseffen dat ze beter dingen kunnen doen met hun geld dan het gewoon op hun spaarboekje zetten. Maar zoals je zegt, er zijn zoveel zaken online te vinden en mensen smijten maar met interessante beleggingen. Je zet het bijvoorbeeld naar je hoofd maar je weet er eigenlijk niks van. Dus daar gaan we het vandaag over hebben. Voila, het ligt op tafel. Laat eerst eens beginnen met jou voor te stellen. Wie ben jij? Je bent expert en je hebt ook een leuk bedrijf, een leuke business. Dus hoe zou jij jouw activiteiten als expert en als ondernemer beschrijven?

Oké, dus een beetje achtergrondinformatie over mezelf. Ik ben dus op heel jonge leeftijd beginnen met beleggen, samen met mijn vader. En van daaruit heb ik de passie voor de beurs gegroeid. En dan heb ik heel snel tijdens mijn studentenjaar mijn eigen beursplatform opgericht. Dat noemde toen beursadvies. Dat werd dan overgenomen uiteindelijk en dan ben ik beginnen werken als financieel analist in onderaanneming zeg maar. Een goed betaalde freelancer. En dan hebben eigenlijk duizenden beleggers mijn adviezen, voordat ze het nu wisten, onbewust gelezen en gevolgd. Dus mijn expertise was eigenlijk koopwaardige aandelen vinden. Die dan eigenlijk binnen een jaar of binnen twee jaar toch wel fundamenteel heel sterk konden stijgen.

Dus was constant op zoek gaan naar nieuwe ideeën. En eigenlijk alle sectoren van de beurs op die manier bestudeerd. Maar dan na een aantal jaar dat te doen, had ik door van oké veel beleggers inderdaad krijgen wel al die tips, al die adviezen. Maar ze gaan vaak speculeren op de gevaarlijkste tips. En ze begrijpen niet goed de fundamenten of de onderliggende risico's ook van van die tips. Ondanks dat die analyse natuurlijk wel compleet is. Het werd afgeleverd, maar de meeste mensen zien gewoon een naam en kopen het dan. Dus dan had ik zoiets van oké, ik wil wel iets gaan doen in de educatiespace ook. Ik ben ook lector geweest aan de Arteveld Hogeschool voor een jaartje. En uit die ervaring dan had ik zoiets van

oké, ik vind dat wel echt heel leuk om mensen echt iets bij te brengen. Ik ga beleggers university oprichten. Dat is mijn huidig bedrijf. En met beleggers university willen wij eigenlijk mensen eerst educatie bieden voordat ze op de beurs tips gaan volgen of aandelen gaan kopen of whatever dat doen. En we zien eigenlijk bij onze studenten, bij mensen die bij ons lid zijn, dat mensen die eerst de educatie volgen, die gaan zoveel beter om met hun geld, zoveel beter om met hun financiën dan mensen die gewoon onze beurs tips volgen. Dus het feit dat je eerst educatie volgt en dan pas de beurs tips, dat is een veel betere combinatie. Dat zorgt voor veel meer risicocontrole en een beter begrip van wat er onderliggend gebeurt. Want ja, de financiële wereld, ik moet het je

niet uitleggen, bevat veel vakjargon. En als je dan in een analyse staat, ja, free cashflow of de boekwaarde, ja, de meeste mensen weten dan gewoon niet wat dat wil zeggen. Dus ze kijken dan meestal gewoon naar de bottom line. Ja, is het een koopadvies of een oude advies of wat moet ik er nu eigenlijk mee doen? Maar de mensen die tussen de lijnen kunnen lezen, informatie kunnen interpreteren, dat zijn eigenlijk de winnaars op de beurs op lange termijn, zeg maar. Je hebt een heel mooie beschrijving gegeven van jouw leven tot nu toe, maar er valt zoveel meer over te zeggen. Uiteraard. Laten we direct al eens beginnen met deze. Je bent jong begonnen, had je gezegd,

maar je bent begonnen op je dertien, juist? Wat ik mij dan afvraag is welke affiniteit of wat trokken jou zo naar het beleggen of naar de beurs? Ja, dus goeie vraag inderdaad. Want het is geen normale hobby als dertienjarige. Op dat moment in de klas ben je een outcast als je afkomt met ekeles boeken over Warren Buffett. Nee, dus hoe is dat eigenlijk ontstaan? Dat is een heel goeie vraag. Dus het is ontstaan uit een ongelukkige situatie. Dus op een bepaald moment, wij woonden in Assen, hadden mijn ouders het ouderlijk huis verkocht. Wij wilden verhuizen omdat we eigenlijk een heel slechte buurman hadden. Dus imagine dat je basically wordt weggepest uit die mooie nieuwbouwwoning die mijn ouders hadden gebouwd voor ons. Veel geld hebben we geïnvesteerd uiteraard,

maar mijn ouders wilden gewoon verhuizen naar rustige oorden basically. Ze wilden geen buren meer na die slechte ervaring. En door de verkoop van het huis hadden wij toen geld. Maar mijn ouders komen zeker niet van rijke afkomst. Heel gewone middenklasse, allebei een normale job. En toen we dan verhuisd waren, had mijn vader en mijn moeder ervoor gekozen om eerst hun huis te huren als tussenpauze. Want ze vonden niet echt direct iets om direct aan te kopen. En daardoor hadden we dus heel veel cash beschikbaar op dat moment van de verkoop van het huis. En dat was net na de financiële crisis. Dus op school allerlei kinderen praten over ja, mijn papa is aandelen KBC aan het kopen of aandelen

Fortis of whatever, want die zijn net keihard gecrashed. En ik dacht, wat is er aan de gang? Ik wist daar niks van. Dus ik kom thuis en ik zeg tegen mijn vader van ja, moeten we ook geen aandelen kopen? We hebben toch geld momenteel. En dan zei hij van ja, dat is eigenlijk wel een goed idee. Laten we dat doen. En dan heeft hij me eigenlijk zo'n beetje betrokken bij het proces van oké, een beleggingsrekening, oké, we gaan samen aandelen kopen en selecteren. Maar mijn vader wist er ook niet zo heel veel van natuurlijk. Geen financiële achtergrond. En op dat moment heb ik het een beetje op mij genomen. Allee, door die positieve stimulans van mijn vader ook uit, om mij daarin te beginnen verdiepen. En dan ben ik boeken

beginnen lezen. Hebben we ook een abonnement genomen op een beursblad om ons te informeren. Allee, mijn passie was direct aangewakkerd daardoor ook, want wij kochten een aandeel. Laat ons zeggen op maandag duizend stuks KBC en dan tegen vrijdag was dat vijf euro gestegen. Wauw, vijfduizend euro verdiend op een week. Ik kon het niet geloven. Ik dacht wow, wat is dit? Hij heeft een week gewerkt voor een uurloon bij zijn werk en hij komt thuis en hij heeft veel meer verdiend met die aandelen. Dus voor dat moment was voor mij echt oké, de klik is gemaakt van wie dat werkt voor zijn geld wordt niet rijk. Wie dat zijn geld belegt wordt rijk. Dus kapitaal laten werken voor u, dat is de magie van het leven natuurlijk. Als je geld voor jou werkt op de achtergrond,

gelijk kleine soldaatjes die, ja, of kleine slaafjes kun je zelfs zeggen, die voor jou gaan beginnen werken op de achtergrond, terwijl jij ook nog ondertussen een job hebt. Dat is natuurlijk de ideale combinatie en ja, dan wist ik al heel snel van hier wil ik wel in verder gaan en zo is het begonnen. Ja, dat is heel impactvol om dat mee te maken als als jonge kerel dat je al ziet wat dat de waarde en de kracht van geld is. Als je dat op zo'n jonge leeftijd al door hebt en voor je ogen ziet gebeuren, dan ben je vertrokken voor je leven eigenlijk. Ja, dat was ook zo. Ja, wauw. Je kon dan aandelen samen met je vader en dan kreeg je steeds meer interesse in de beurs. Wat waren dan

zo nog andere dingen dat je deed? Want op je, tegen jouw 17 jaar had je al je eerste publicatie bijvoorbeeld. Wat is er tussen jouw 13 en jouw 17 jaar nog gebeurd dat je op je 17 die eerste publicatie had? Ja, dus ik ben begonnen met keihard boeken te lezen. Dan ook meer en meer die beursblaadjes vond ik heel interessant, want die spraken vanuit een bepaalde expertise waar ik naar opkeek. En dan begon ik ook dat vakjaar gewoon op te zoeken van oké, wat bedoelen die nu eigenlijk met al die woorden dat ze gebruiken, wat is daar aan de gang, want ik begreep er niks van. En dan ben ik jaarverslagen beginnen lezen en op den duur begin je gewoon, je komt een naam tegen van een aandeel en denk van dat lijkt interessant, ik ga dat eens analyseren, bekijken. En zo ben ik zelf

mijn eigen analyses beginnen maken of een poging tot. En in eerste fase, dat is truth to truth, dat is een echte fase, dat is truth to truth. ging ik naar de beursforums, beursfora, waar dus reguliere mensen praten over hun aandelen. Vaak heel lage content, laat ons zeggen, niet echt super kwaliteitsvol. Maar ik begon daar zowel vrienden te maken en mensen aan te spreken van ja, moet ik eens je aandelen analyseren? En die zeiden van ja, doe maar hier, hoeveel vraag jij? En dat was zo, ja, ik als tiener, vijf euro per analyse. Wat denk je? Oké, dat is goed. Natuurlijk, ja, voor vijf euro. Ik vond dat nice dat ik iets kon bijverdienen. Maar die analyses waren natuurlijk niet van superhoge kwaliteit, verliggen met mijn kennis van nu natuurlijk. Maar zo is het eigenlijk begonnen. En dan zat ik ook in

van die beurs hobby groepen op Facebook. En daar waren veel mensen van de VFB, de Vlaamse Federatie voor Beleggers en zo. Dus wij gingen af en toe naar die congressen ook samen, om wat bij te leren en elkaar te zien. En één persoon daarvan in die groep, die schreef voor het Amerikaanse Seeking Alpha. Seeking Alpha is een grote Amerikaanse website waar ja, miljoenen beleggers op zitten. Maar je kan je ook aanmelden als ik wil analist zijn, ik wil schrijven voor jullie. En dat is eigenlijk zo, ja, je mocht een analyse maken, een poging doen tot. En dan wordt het opgestuurd naar de redacteur. En die bepaalt of het kwaliteitsvol goed genoeg is om te publishen. Als ze het accepteren, dan krijg je, toen was dat 35 dollar voor die analyse. Maar je kreeg ook één dollarcent per view. Oké, dat is een

mooie opportuniteit. Als ik 1500 views haal, haal ik 50 dollar per artikel. Ik kan me daarop beginnen gooien. En die persoon in die Facebookgroep, die schreef daar ook voor. En dan zei die van ja, probeer dat gewoon. Doe dat gewoon. Ik was toen 17. Eigenlijk was de limiet, je moet minstens 18 jaar zijn. Ik dacht van, let's try it. En ja, dus mijn eerste artikel, dat werd gewoon gepubliceerd. Ik dacht, wow, crazy. En dan ben ik daarvoor beginnen schrijven. Dus dat was de eerste publicatie eigenlijk. Hoe gingen mensen daarmee om, dat je nog zo jong was? Dus op Seeking Alpha is het mooie, je kunt eigenlijk een anoniem profiel hebben. Dus ze moeten je nu basically gewoon waarderen op basis van wat je schrijft. Dus ze kunnen niet echt judgen van wat is je afkomst en wie ben je. Hoeft ook helemaal niet. Als je gewoon

zegt, kijk, ik ben gepassioneerd over de beurs en ik deel mijn ideeën. Dus die analyse moet wel kwaliteitsvol genoeg zijn om gepublished te worden. Want er is natuurlijk een redacteur die het bekijkt en ze zijn heel streng qua kwaliteitsnormen. Dus moet je wel kijken. Het moet wel inhoudelijk heel juist zijn. Maar ja, dat was dus in het Engels. En ja, the rest is history. Die eerste tip trouwens, mijn eerste analyse, dat was over Harman International. Dus ik weet niet of je in auto's soms Harman Carbon ziet. De geluidsinstallatie van Harman, koptelefoons ook. En dat was mijn eerste koopadvies eigenlijk. En die zijn overgenomen door Samsung een paar jaar later aan bijna het dubbele van de prijs. Dus dat was wel direct schot in de roos. Amai, machtig. Om dat al als één van je eerste echte winnaars te hebben, dat is supermooi. Ja. Ze zeggen soms, wat is het, beginnersluck. Maar dat motiveert je wel om verder te doen natuurlijk.

Als je dan meermaals tegenkomt van oké, ik heb een idee en het draait goed uit. Ja. Dus dan had je die publicatie en je bleef bezig met de beurs. Maar terwijl gaat het leven ook verder. Je zit op school, je gaat dan uiteindelijk studeren. Hoe is die fase daarna verlopen? Vertel eens over je studies. Hoe was je tijdens je studies ook nog bezig met het beleggen? Ja, dus inderdaad. Oké, dus nu praten we over de studietijd. Ik heb een jaar aan de Universiteit Gent TEW gedaan. Maar ik kon eigenlijk niet goed mee met de statistiek, want ik had in het middelbaar nooit heel veel wiskunde gekregen. Eerst zei ik Latijn-Grieks, omdat mijn vader dat heel belangrijk vond. Hij heeft dat gedaan vroeger, enzovoort. Dus dat was wel een beetje de druk van thuis.

Maar dan in het vijfde middelbaar was het laatste moment dat ik kon switchen. En dan heb ik gezegd van oké, ik wil echt wel economie doen, want dat was echt mijn passie toen ook al geworden. Dus dan heb ik economie en moderne talen gedaan. Dus ik heb nooit een super zware wiskunde gekregen of statistiek. Dus terwijl ik op alles goed mee kon op het vlak van accounting, andere vakken. Ja, statistieken en de wiskunde was niet voor mij weggelegd aan het universitaire niveau, zeg maar. Wat wel paradoxisch is, want ik zit in de finance en dat is vaak zo. Je moet dat precies kunnen. Al die dingen om goed te zijn.

Dus dat was dat. En dan ben ik naar Artevelde gegaan, Artevelde Hogeschool. En toen heb ik gekozen om internationaal ondernemen te studeren. Dus helemaal niks met economie. Allee, deels economie, maar vooral ook business en internationaal gericht. Omdat, dat klinkt misschien heel of zeer arrogant, maar ik had het gevoel dat ik niet veel meer kon leren over echte aandelen. Ja, logisch, zelfs als je daar al van je dertien jaar mee bezig bent. Voilà, dat ging niet komen van scholen, want dat was absoluut belachelijk. Ik haalde 90% uit.

90% of 95% op mijn examens aan UGent ook het eerste jaar. Voor economie A, economie B. Dus aandelen enzo, daar had ik zoiets van, ik weet er al genoeg over, ik wil nu andere dingen leren. En dan de internationale vond ik wel leuk. Ook meer zelfontwikkeling gefocust. Je had de opportuniteit om in het buitenland te gaan studeren enzo. En ik was ook al heel locatie onafhankelijk ingesteld al van jonge leeftijd. Van oké, ik wil wel de wereld zien enzo.

Dus dat sprak mij meer aan. En dan toen heb ik die jaren mijn eigen website opgericht. Beursadvies. En dat werd dan in die periode ook overgenomen. En dan ben ik eigenlijk al, terwijl ik nog studeerde, beginnen werken als analist. En wat deed je dan met die website Beursadvies? Dat was dus aandelen tips geven. En mensen begeleiden tijdens hun beursavontuur.

Dat was eigenlijk mijn slogan. Mensen begeleiden tijdens hun beursavontuur. En toen ben ik eens in de standaard verschenen ook in 2016. En toen haalde ik eigenlijk mijn eerste honderden klanten binnen, zeg maar. En ja, en dan word je al snel opgemerkt. En daarom ben ik beginnen samenwerken met dat grotere bedrijf. Ik dacht van oké, die willen mij een mooi maandloon geven. Met bonussen aangekoppeld.

Ik dacht, let's do it. Ik wil hier toch mijn carrière van maken. En dit is een van de betere kansen op dat moment. Dus voila. Als je zegt dat dat je eerste zoveel klanten gaf. Waarvoor betaalden zij je dan? Ze betaalden dus voor een jaar lang mijn nieuwsbrief te leggen. Ja.

Dus dat kon gaan over wat ik dacht over de macroeconomie. Dat kon zijn over specifieke aandelen tips die ik interessant vond. Ik weet nog toen, na dat artikel in de standaard bijvoorbeeld, belde Radio 2 mij ook voor een interview. En zij vroegen mij van ja, heb je nog een tip voor de luisteraar? En ik zei toen, ja, je kan een gokje wagen met OPAP. En OPAP is natuurlijk super onbekend. Dus OPAP is eigenlijk het monopolie in Griekenland dat de loterij mag gaan.

Dat de loterij mag bepalen. Dus ze hebben letterlijk een wettelijk monopolie van zij mogen de legale gokspelen organiseren. En die stonden toen na de Europese schuldencrisis super goedkoop. Niemand wou nog beleggen in Griekenland. Dus als bijvoorbeeld een soort van tip dat ik dan zou geven is echt zo deep value. Totaal vergeten door beleggers. Waar de prijzen heel goedkoop staan. Maar toch wel veilige, stevige bedrijven.

Want dat bedrijf, by definition, was een monopolie. Had een heel sterke balans. Had een heel sterke inkomstenstroom. Enzovoort enzoverder. En dat aandeel is daarna ook gemakkelijk verdubbeld. Dus dat zijn het soort van tips dat ik dan zou geven. Dus echt wel een beetje outside of de normale markt denken. Niet gewoon Amerika.

Oké, de grote techbedrijven bijvoorbeeld. Dat was wel een beetje mijn expertise. En dat deed ik ook graag. Echt gaan naar die verborgen beursparels. En daar betaalden de mensen dan voor. En hoe vind jij die dan? Ja, dat is een goeie vraag. Door twaalf uur per dag met de aandelenmarkt bezig te zijn.

En door te gaan kijken naar die landen. Eigenlijk is het niet zo moeilijk. Je gaat eigenlijk, je zoekt gewoon af. Bijvoorbeeld per land zijn er indexen, beursindexen. Je hebt de BEL20 voor België. Je hebt de CAC40 voor Frankrijk. Je hebt de DAX voor Duitsland. En de meeste mensen volgen inderdaad die superbekende aandelen.

Nvidia, Facebook, Alphabet. Maar ze doen nooit eens de moeite om te gaan kijken naar oké, wat bieden de smallcaps of de midcaps bijvoorbeeld. Het zijn de kleinere bedrijven die minder bekend zijn. Maar vaak zitten daar heel mooie familiaal geleide aandelen bij. Of bedrijven bij. Die daar echt wel nog mooi groeipotentieel hebben. Want ze zijn nog klein.

Dus ze kunnen vaak ook nog meer groeien. Tenminste, als je al heel groot bent. De wet van de grote getallen. Procentueel wordt het moeilijker om te groeien. Dus ja, hoe vind je die? Dat is echt gewoon afspeuren. Je hebt natuurlijk software screening tools. Vaak zijn dat betalende abonnementen.

Maar als analist is dat natuurlijk... Allee... Moet je dat gewoon hebben. Om te gaan zoeken. Ja. En tijdens je studie was je al aan het werken voor een bedrijf dat je zo inhuurde. Of dat je maandloon gaf om die zaken te doen. Ja.

Hoe werkte dat tijdens jouw studies? Ging je dan s'avonds nog werken? En dan overdag naar de les? Of ging je niet naar de les? Hoe zag dat eruit? Nee, dus... Het is grappig hoe je het inderdaad vraagt. Het is eigenlijk begonnen met een drie maandelijkse stage

dat we moesten vinden. En ik zei toen... Kijk, we hebben toch wel een contract voor wanneer ik ga beginnen. Kan ik die stage niet bij jullie doen? En zij zaten toen geïncorporeerd in Curaçao. Uiteraard voor taxvoordelen. Dus ik zei van ja, ik ga dat proberen rond te krijgen. Dat mijn stage bij jullie wordt goedgekeurd.

Dan kom ik drie maanden in Curaçao zitten. Natuurlijk eerst heel veel weerstand van mijn directe studiebegeleider of hoe je dat noemt. Die wou dat niet. Dus ik ben hogerop gegaan. Naar Artevelde Management, basically. En ik zei toen van kijk, ik ben een ondernemende student. Ik heb die kans hier. Het is niet dat ik daar gewoon op het strand ga zitten en niks doen.

Het is letterlijk internationaal ondernemen. Ja, het noemt letterlijk internationaal ondernemen. Zo van, waarom wordt dit afgekeurd? Ze hebben het natuurlijk veel liever dat je bent in een lokale KMO waar al duidelijke richtlijnen zijn. In Curaçao hadden ze geen zicht op. Wat ga ik daar doen? Dus ik begrijp die reactie natuurlijk wel. Maar uiteindelijk werd het goedgekeurd.

Dus ik ga naar Curaçao. Ja, en dan basically die stage, dat was gewoon ik op mijn laptop in de Starbucks aan het strand, basically. Dat was letterlijk de nummer één Starbucks die verkozen was als mooiste locatie in de wereld. En dat was letterlijk aan het strand van Mambo Beach in Curaçao. Een populaire vakantiebestemming voor veel Nederlanders. En dan heb ik daar op mijn laptop vooral richtlijnen gevolgd van mijn mentor Michiel toen. En die woonde daar met zijn gezin. En dan gaf hij mij taken om me basically al in te werken richting het meer Champions League niveau van analist zijn.

Ik had natuurlijk wel wat ervaring, maar hij heeft mij toen echt ingewerkt van... Heel veel geleerd over marketing, heel veel geleerd over aandelen ook, analyseren enzovoort. Dus ja, echt ingewerkt vooral. Ik kan geloven dat je, als je begint op je dertien, en dan doorheen heel je studiejaren blijft ontwikkelen en blijft bijleren enzo, dat je jezelf ook veel hebt aangeleerd. Wat waren zo jouw go-to tools om kennis op te doen? Het is vooral bij mij, in mijn geval was het vooral heel veel trial and error.

Dus omdat ik al heel snel tips schreef of analyses schreef, weet je ook van ik publiceer hier iets waarop ik ga afgerekend worden. Als het fout is. Dus dan ligt de druk wel heel hoog, zodat je verplicht bent om heel snel bij te leren. Dus als ik een analyse schreef en daarna daalt het aandeel 40%, oké, dat is geleerd. Een bedrijf met die eigenschappen gaat waarschijnlijk slecht presteren. En op een duur begin je tot die formule te komen van, dit werkt bijna altijd. En dat was bij mij zo'n beetje mijn crème de la crème formule noemde dat. En dat was eigenlijk de voorvader van wat nu heel populair is, het kwaliteitsbeleggen.

Dus nu zijn er momenteel heel veel boeken in België die gepubliceerd worden voor kwaliteitsbeleggen. Wel, ik had negen criteria gedefinieerd van, als je die negen criteria checkt en je scoren is heel goed, zo bijna alles, dan zit je waarschijnlijk wel in een goede belegging. Je kansen op winst vergroten, ik zal het zo zeggen. Uiteindelijk, de toekomst kan niemand voorspellen, maar als je telkens 80% winst hebt om juist te zijn, doe dat 100 keer en je gaat 80 keer juist zijn. Er gaan altijd wel losers tussen zitten, maar je gaat ook veel juist zijn. Dus die negen criteria, dat werd een beetje mijn handleiding voor mezelf.

En dat werd inderdaad bepaald door trial and error en door boeken te lezen en door gewoon studie te doen. Wat zijn zo enkele van die criteria waar je naar kijkt? Ja, ik moet even denken, het is de lange lering die je gebruikt hebt. Nu is het meer automatische piloot. Maar dus ja, ik zeg maar iets heel simpels, bijvoorbeeld de balans. Heeft een bedrijf een gezonde financiële positie? Wat zijn hun schulden? Kunnen ze die terugbetalen met? Cashflow, met inkomsten? Al dan niet.

Wat is hun leverage ratio, noemt dat dan? Wat is hun inkomsten tegenover hun netto schuld bijvoorbeeld? Heel belangrijk om op te volgen en in toog te houden. Wat is nog een belangrijk criteria? Zitten er familiale verankering in het aandeel? En wordt het ook nog altijd geleid door de founder? Als een bedrijf geleid wordt door de founder van het bedrijf in plaats van een random CEO, dan zie je ook dat die aandeel vaak beter presteren, want die founder is meer betrokken bij de toekomst.

Dan gewoon een CEO die je betaalt. Die wil gewoon zelf een mooi maandloon. Maar he doesn't really care dat de aandeelhouders goed verdienen aan het aandeel. Maar momenteel worden daar toch wel eens van die bonussen aangehangen bij grote bedrijven? Inderdaad, de corporate culture is serieus verbeterd op dat vlak. Maar zelfs dan nog, een random CEO die gaat dan misschien denken, ik ga twee jaar proberen op korte termijn het goed te doen dat ik mijn bonussen binnenhaal. Maar daardoor schaadt hij misschien de lange termijn perspectieven tegenover een founder die wil dat zijn baby groot wordt.

Op de komende 20 jaar. Dus die gaat gestaag maar goed de juiste stappen nemen, hopelijk. Dus dat zijn bijvoorbeeld van die dingen waar ik naar keek. Wat nog? Er moet omzetgroei zijn. Het bedrijf moet een relevantie hebben. Dus dat schrijf ik ook in mijn boek dat nu uitgekomen is. De relevantiefactor moet eigenlijk stijgen. Dus als een bedrijf zijn piekrelevantie bereikt en de maatschappij zegt vanaf dat punt,

eigenlijk word jij vanaf nu minder en minder relevant, dan is het heel moeilijk om waarde te gaan creëren voor de aandeelhouder. Dat is hetzelfde als bijvoorbeeld, stel bijvoorbeeld een social media platform zoals Snapchat. Kijk, het heeft zijn piekrelevantie op een bepaald punt. Iedereen gebruikt het. En daarna begint het gewoon stilletjes aan in verval te gaan. Dus op het moment dat je in die piekrelevantie zit,

is het geen goed moment meer om te gaan beleggen, vaak. Dat het dan alleen maar slechter kan worden. Dat zijn van die kleine dingen. Maar als je het allemaal samen optelt, dan kom je wel tot de juiste conclusie, vaak. By the way, ik was op jouw website aan het kijken, en daar staan ook mega veel gratis tools op. Maar echt heel veel dingen die je kan gebruiken enzo.

Dus als mensen over die criteria enzo willen lezen, dan zou ik zeker aanraden om daar eens te gaan kijken. Ik was echt verpluft van wat er allemaal op stond. Echt een aanrader. We gaan straks ook ingaan op je boek. Even spieken. Het is nu net uitgekomen. De verloren kunst van het shorten.

Dat vind ik ook eens heel interessant. Laten we het er al even over hebben. Meestal wordt er gedacht over beleggen in de beurs. Je maakt je geld wanneer het stijgt, wanneer de markt groeit enzo. Leg eens uit hoe je geld kan verdienen wanneer de markt daalt. Oké. Where to begin? Nee, dus inderdaad, dat is natuurlijk de volgende evolutie,

voor mij als analist en als belegger ook, was inderdaad, ik wist welke aandelen op den duur slecht waren, die je niet moest kopen. Ik wist wel welke je wel moest kopen. Maar wat als je ook geld kunt verdienen aan die inschatting dat het inderdaad slecht gaat gaan, dat het gaat dalen? Ik wist niet hoe dat dat moest eigenlijk. Dus dan ben ik me gaan verdiepen ook weer in dat topic.

Ik heb ook mentoring gevolgd bij iemand die op een heel hoog level met de beurs bezig is, een trader. En die heeft mij dat eigenlijk aangeleerd van oké, ik kan op de beurs van beide walletjes zitten, niet alleen van de aandelen die stijgen, maar ook van de aandelen die dalen. En dat is eigenlijk hoe dat professionele traders, professionele beleggers hun geld beheren.

Want daardoor verminder je je risico. Want als er morgen de beurs 30% daalt, dan is iedereen die gewoon aandelen koopt gezien. Iedereen staat dan op een bloedrode portefeuille, zeg maar. Ten over de mensen die ook kunnen shorten, mensen die dus ook aandelen verkopen en dan hopen op een daling om het dan terug te kopen eigenlijk, dat is shortening kort gezegd,

die aan dat geld verdienen. Dus ja, dat was voor mij het ontbrekende stukje van de puzzel. Ik denk dat dat voor heel veel beleggers het ontbrekende stukje van de puzzel is. Maar een keer dat ze dat leren kennen en ze leren er op een verstandige manier mee omgaan, dan kan je eigenlijk op ieder moment

je aandelenportefeuille beschermen voor een daling. Zelfs ook je grootste aandelenposities, als je belegt in individuele aandelen. Stel je hebt een grote positie in Facebook, dat komt ook in het boek voor als voorbeeld, dan kan je bij de belangrijke cijfers die gaan aangekondigd worden je indekken. Door bijvoorbeeld putopties te kopen.

Dat is dan een optiecontract. Moet ik dat allemaal uitleggen? Dat is natuurlijk de vraag hier. Ik weet het niet hoe die bij je wilt gaan. Laat ons het houden bij de zaken voor de beginners. Dus de mensen die ermee willen beginnen of die dat er hun eerste stappen al in aan het zetten zijn. De mensen die dat al meer gevorderd zijn,

wat denk ik een kleiner percentage is, die kunnen dan bijvoorbeeld je boek lezen, of die weten al waarover dat gaat. Voor de meeste mensen is de basis het interessantst. Dus over Shorta, wat wil je nog dat ik ze vertel? Het lijkt me gewoon iets heel interessants om te weten hoe dat bijvoorbeeld kan. Want is het zo dat wanneer je dat kan,

dat het eigenlijk je niet uitmaakt wat de beurs doet, omdat je zowel in goede tijden als in slechte tijden je geld kan verdienen? Ja, dat is eigenlijk de bedoeling inderdaad. Vroeger, dat komt ook in het boekaanbod, het boek is trouwens echt wel voor beginners toegankelijk, dat wil ik wel even benadrukken. Want het is niet gewoon, ah, je moet al een expert zijn.

Nee, nee, het boek is juist om je in te leiden in het hoofd, in het topic right, en dan kan je nog zo diep gaan als je wilt. Maar inderdaad, dat is eigenlijk het doel van Shorta. Dat is je risico beheren en ook geld verdienen aan dalende aandelen of dalende markten. En als je je portefeuille goed beheert, ik heb dat recent besproken in een webinar

bij Beleggers University, er zijn eigenlijk maar vier uitkomsten op de beurs als je aan een jaar begint. Oké? Ofwel gaat de beurs een beetje stijgen. Prima. Hopelijk heb je goeie aandelen die ook stijgen. Ofwel gaat de beurs heel hard knallen.

Ook prima, want je aandelen gaan waarschijnlijk ook knallen. Ofwel heb je gewoon een ETF en stijg je sowieso mee. Derde optie is, de beurs gaat een klein beetje dalen. Het kan altijd dat de beurs min 5% gaat, min 10%. Op zich is dat geen ramp. Als je goeie aandelen selecteert, kan je dan op dat moment zelfs nog altijd winst boeken, want er zijn altijd aandelen die beter presteren dan de markt.

En het vierde scenario, dat hopen we dat nooit zal gebeuren, is dat de beurs crasht. Dat zijn eigenlijk de enige vier uitkomsten als je kijkt, begin van het jaar tot eind van het jaar. Dus shorten, of leren shorten, helpt je eigenlijk bij het derde en het vierde scenario, waarbij de beurs een beetje daalt of zijwaarts gaat, ofwel dat de beurs crasht.

Dus plots heb je een situatie waar alle vier de uitkomsten voor jou positief kunnen zijn, niet gewoon de twee, waar de beurs stijgt. Dus het is een extra tool in je arsenaal, al het beleggen, dat je kan gaan inzetten op ieder moment dat je wilt. Als je voelt, de beurs is te veel gestegen, maar ik zie de macroeconomie verslechteren, oké, ik ga me indekken, ik ga short gaan op een aantal aandelen

die slechte fundamenten hebben. Dus om een voorbeeld uit te leggen, afgelopen jaren waren er heel veel goeie shortkandidaten. Waarom? De beurs deed het heel slecht. Dus omdat de rentevoeten in Amerika begonnen met stijgen, zijn veel technologieaandelen serieus gecrashed. Maar ook veel bedrijven die konden genieten van, gemakkelijk leningen krijgen,

dus financiering aan heel lage rentevoeten, vaak ook heel slechte bedrijven, die waren plots niet meer solvabel. Dus een voorbeeld daarvan was Fisker. Fisker is een autoproducent van elektrische voertuigen. En die kwamen naar de beurs in 2021 aan een waardering van een enkele miljarde. Maar zij hadden dus nog geen enkele auto geproduceerd

en ze hadden nog niet eens een fabriek. Dus ze hadden letterlijk niks. Maar ze kwamen gewoon naar de beurs met een idee. Met de vingers, hup, vijf miljard ophalen. Of een vijf miljard waardering krijgen. Ja, je moet eigenlijk gewoon als belegger zo'n aandeel gewoon blijven opvolgen, totdat de omstandigheden voor hen te moeilijk worden.

En dat was zo dan in 2022 eindelijk het geval. En dat aandeel begint gewoon te kelderen. Waarom? Iedereen weet, ze gaan nooit kunnen concurreren met Tesla, met BMW, met Mercedes, al die grote gevestigde autofabrikanten. En ze gaan gewoon constant kapitaal nodig hebben. En niemand gaat hen willen financieren. Dus Fisker was bijvoorbeeld een aandeel

dat wij geshort hebben bij Belegger's University ook. En dat is gewoon naar nul gegaan. Zijn die failliet ofzo? Dat is failliet, ondertussen. En krijg je dan nog je geld als je short? En een bedrijf gaat failliet? Uiteraard, want je verkoopt eigenlijk aandelen, simplistisch gezegd.

Stel je verkoopt Fisker aan 8 dollar. Je verkoopt 1000 stuks. Dat wil zeggen, jij ontvangt 8000 dollar. Maar op dat moment heb je 1000 stuks in de min voor Fisker. Dus je hebt een negatieve aandeel. Je hebt een negatieve aandelenpositie. En jouw job is eigenlijk gewoon om die positie aan te zuiveren. Dus je moet dan 1000 stuks kopen

om terug op nul te staan. Aan een lagere koers. Dus vanaf dat moment dat het aandeel gaat naar bijvoorbeeld 1 dollar, zeg je van oké, ik koop 1000 stuks aan 1 dollar. Je betaalt er 1000 dollar voor, maar het verschil, die 7000 dollar, dat staat op je rekening. Dat hou je bij.

En als dat bedrijf naar nul gaat en je zou je aandelen dan verkopen? Wel, je moet je aandelen terugkopen. Dus je hebt aandelen verkocht. Ja, je gaat ze dan terugkopen. Dus je moet je aandelen terug inkopen. Wel, om te wachten tot het op nul staat, vind ik persoonlijk niet zo'n slim idee waarom.

Omdat dan vaak het volume, het handelsvolume opdroogt. Dus er moeten inderdaad nog altijd kopers en verkopers zijn in de markt die aandelen willen verhandelen. Als het aandeel op nul staat, wie gaat er nog verkopen na nul? Jij wilt kopen, right? Dus dat wordt heel moeilijk.

Dus het is het beste dat je dat al doet daarvoor eigenlijk. Terwijl er nog veel handel is in het aandeel. Maar om daar even op in te gaan, met opties, dus put-opties, shorten is eigenlijk de beste manier. Want als je gewoon aandelen verkoopt, noem dat naaktshorten, dan ben je ook blootgesteld aan het risico

dat het aandeel fel zou stijgen. Dus je moet het wel doen op een verantwoordelijke manier. Ja, en put-opties, is dat dan dat je het sowieso al terug aankoopt? Bij een bepaald level? Hoe dek je jezelf dan in

om te verliezen? Simpel uitgelegd, je hebt op de beurs twee opties. Je hebt de call-optie en de put-optie. Als je een call-optie koopt, dan koop je eigenlijk een contract dat zegt, ik wil bijvoorbeeld aandelen ABNBF kopen tegen een bepaalde prijs, tegen een bepaalde datum.

Dat geeft je eigenlijk een kooprecht. Je hebt het recht om iets te kopen op de beurs. Als het aandeel dan fors stijgt, ga je heel blij zijn dat je dat kooprecht hebt aan een lagere beurskoers. Dus dat is eigenlijk de call-optie. En een put-optie is het omgekeerde. Je zegt eigenlijk, ik wil dat aandeel verkopen tegen een bepaalde

prijs, tegen een bepaalde datum. Dus je koopt eigenlijk een verzekering in portefeuille omdat je eigenlijk zegt van, ik koop een ik heb het recht om te verkopen aan een bepaalde prijs. Als het aandeel dan fel daalt, dan boek je eigenlijk winst. Want je hebt gezegd, ik kan het eigenlijk verkopen aan 20 bijvoorbeeld, en het staat nu aan 10.

Dat is eigenlijk de manier dat het werkt. Dus je moet een put-optie beschouwen als een verzekering gewoon. Stel dat je aandelen in portefeuille hebt en je koopt daar put-opties op, dan is het alsof dat je je auto verzekert. Je betaalt een premie, dat is de kostplek van die optie. Maar dan ben je verzekerd dat je er minstens

die waarde voor kunt krijgen. Dat is eigenlijk de point van een put-optie. Dat is goed uitgelegd zo met een vergelijking. Een auto is al wat meer. Dus je auto is bijvoorbeeld ook 30.000 euro waard en je betaalt jaarlijks ook een premie van tussen de 500 en 2000 euro, afhankelijk van een omnium of niet.

Dus daar betaal je ook die premie, right? Elk jaar. Om je te verzekeren voor worst case scenario. Je auto gaat per totaal naar nul. Maar je krijgt wel je 30.000 euro terug. Hetzelfde met je aandelen. Je hebt een aandelenpositie van 30.000 euro om het simpel te houden met de autovergelijking.

Je pakt een put-optie aan een prijs die je mooi vindt. 500 voor te krijgen. Je bent ingedekt. Als het aandeel naar nul gaat, kun je nog altijd verkopen aan die prijs dat je hebt vastgelegd. Dat is een verzekeringscontract. Oké. Heel veel mensen

willen graag hun eerste stappen op de beurs zetten, omdat ze weten dat hun geld daar misschien meer kan opleveren dan het spaarboekje waar dat enkele procent in is. Of 0, zoveel procent. Maar ze zijn

heel bang om geld te verliezen. Dat is het, ja. Wat zou je mensen dan aanraden om te doen? Oef, oké. Ik denk het eerlijkste antwoord is je moet naar de beurs komen als je bereid bent om risico te nemen.

Dat is denk ik cruciaal om te beseffen. Je kan niet meer krijgen als je niet meer durft risico nemen. Dat is de point. Daarom dat een spaarboekje het veiligste is en het laagste opbrengt. Omdat er zogezegd de bankgarantie is

dat de overheid zal tussenkomen moest het ooit allemaal fout lopen met de banken. Dus als je meer wilt, dan moet je sowieso risico nemen en dan gaan mensen naar de beurs beginnen komen inderdaad. Je kan dat doen op meerdere manieren. Je kan ETF's kopen. ETF's zijn Exchange Traded Funds.

Dat zijn beursgenoteerde trackers. En zij tracken eigenlijk de beursindex. Dus je hebt bijvoorbeeld een index zoals de S&P 500. 500 grootste Amerikaanse bedrijven. Je koopt een ETF. Het gezamenlijke rendement van die 500 aandelen dat wordt jouw rendement op jaarbasis.

Als de beurs het slecht doet gaat jouw ETF ook niks opbrengen. Dan neem je risico en brengt het niks op. Dat is het nadeel van ETF's of passief beleggen. Het voordeel is dat je kan meegenieten op lange termijn. Ideaal is een spaarmethode vind ik. Als je jong bent en je wilt gewoon

sparen en maandelijks bijkopen dan maakt het niet uit dat de beurs even daalt. Als de beurs daalt koop je gewoon bij. Simpel. Maar als je al wat ouder bent dat is altijd mijn visie tenminste. Als je al wat ouder bent en je hebt 500.000 euro bijvoorbeeld gespaard

en dan stap je in de markt in een ETF je steekt wel 500.000 euro in de aandelenmarkt en als de aandelenmarkt daalt gaat jouw geld ook daalt. Dus hoe dichter bij je pensioen je bent, hoe hoger het risico eigenlijk is vind ik om op de beurs

te zitten. Dus dan verkies ik toch om ook te weten tenminste hoe je je risico kunt beperken en dat is bijvoorbeeld door te shorten of door put-opties te kopen. Die verzekering toe te voegen, daardoor slaap je beter s'nachts. Dus dat zijn eigenlijk de twee visies

voor beginners denk ik. Ik denk dat de meeste beginners eigenlijk alleen, wat ik zie bij onze klanten ook bij onze studenten van Bleggers University is de meeste mensen beginnen met op het internet gratis informatie lezen. Dan misschien een boek, of een paar boeken dan vaak de krant Financiële

de Tijd, dan misschien een beursblad en dan de meesten zitten sowieso al in ETF's, sowieso tegen dat moment al en dan op een bepaald moment gaan ze tips volgen, beginnen de verliezen op te lopen en gaan ze denken wow, dit is niks voor mij. Of op het moment dat de beurs

het eens slecht doet, de beurs daalt 20% kan altijd gebeuren tijdens een jaar dan denken ze van ja, wat heb ik nu eigenlijk gedaan de afgelopen jaren ik zit hier mijn tijd te verdoen en het brengt niks op en dat is volgens mij dan minstens een stuk van de puzzel is oké, leer jezelf

indekken. Dus je educatie is zo belangrijk en daarom dat ik ook zo'n passie heb voor mentoring mentorschap volgen, eigenlijk vanaf dat we geboren zijn volgen we, leren we van andere mensen onze ouders leren ons van alles en we zijn afhankelijk van hun om

ons gedrag te bepalen in de maatschappij basically. Dan op school ook, we hebben leerkrachten enzovoort maar dan vaak nadat we zijn afgestudeerd dan krijgen we een job ofwel worden we zelfstandig en op onze job heb je vaak ook nog een mentor om je in te werken, maar dan daarna stopt de

leercurve voor veel mensen terwijl, zelfeducatie is heel tijdrovend gaat traag, veel mensen als je een drukke 9 to 5 hebt je hebt twee kinderen, waar vind je nog de tijd om een boek te lezen? Heel moeilijk ik heb nu ook zelf een kindje

het is heel moeilijk om daar tijd voor vrij te maken Voor het kindje of voor het boek lezen? Voor het boek lezen, inderdaad en ook gewoon voor het kind zelf ook, dus inderdaad het zijn allebei uitdagingen dus om je leerproces te versnellen

en echt naar de essentie te gaan waar je moet leren vind ik een goede mentor nemen, vind ik een heel grote troef eigenlijk, ik heb altijd mentorschap opgezocht in mijn leven zowel als analist zijnde zowel in termen van mijn gezondheid toen ik gezondheidsproblemen had

de juiste mensen zoeken met de juiste expertise die je naar een volgend niveau kunnen brengen dat is de snelste manier om bij te leren en dan shortcut je jaren van je leven waar je tijd verspilt of tijd verliest terwijl je had het al veel beter kunnen doen je moet niet altijd alles alleen proberen leren

dus dat concept omarmen dat ontbreekt ook een beetje bij de gemelde Vlaming denk ik Ik vind het fantastisch dat je dat zegt want uiteraard, het podcast heet Bens Mentors en ik ben ook zo fan van het concept van mentoring en van leren van mensen

die het zoveel beter kunnen dan jij en die al die fouten al gemaakt hebben zodat jij die fouten niet opnieuw maakt en dat je leerkurve gewoon verkort wordt Jij hebt ook een heel boeiende mentor gehad, waarschijnlijk een paar maar voor dit gesprek

als wij een keer hadden gebeld sprak jij ook over een trader bij Goldman Sachs die een mentor was voor jou hoe is die mentoring relatie daar tot stand gekomen en wat heb je van die persoon geleerd

Ja dus het mooie is die persoon heeft eigenlijk voldoende geld om nooit meer in zijn leven te werken meer dan voldoende geld maar die heeft dus nog altijd een online school ook omtrent de beurs en trading voornamelijk trading eigenlijk

en hij heeft ook een mentoring programma dat hij geeft en dat is niet goedkoop ik zal het er maar bij zeggen direct dus ik heb toen ook de beslissing genomen om mijn auto te verkopen en dat geldt te herinvesteren in de mentoring want ik zag van dit wordt voor mij gewoon de doorbraak

en dat was dan ook uiteindelijk zo dus dat was gewoon all in eigenlijk voor mij en gewoon balls to the walls zeggen we graag ervoor gaan eigenlijk, letterlijk en ja veel mensen gaan naar zo'n mentoring programma dat waren dan vooral mensen rond

die al wat ouder zijn, ik zal het zo zeggen die een paar jaar carrière hebben gehad en die dan een paar miljoen hebben die vervelen zich en die willen gewoon iets meemaken ik zat daar echt van oké ik heb echt mijn auto verkocht voor dit keiveel geld geïnvesteerd nu wil ik echt wel alle nuggets eruit halen

en ik denk dat hij dat ook wel voelde naar mij van oké die gast is echt wel leergierig dus we hadden ook echt een heel goeie band heel snel en hij vindt dat natuurlijk super leuk om zijn kennis door te geven en anderen te zien slagen dus hij heeft me eigenlijk alles geleerd over optietrading shorten zelf ook mijn proces om aandelen te selecteren veel beter gemaakt

binnen de aandelen dus ja op alle vlakken als ik daar nu naar terugkijk dat was zeker een van de beste investeringen van mijn leven without a doubt een investering in jezelf dat is ook iets dat regelmatig terugkomt en waar je bijna nooit spijt van kan hebben

nee inderdaad en zoveel mensen dus ik zit zelf nu in een educatie business in een soort van mentoring en educatie business en heel veel mensen denken van je bent de volgende influencer

die mij een cursus wilt verkopen zoals over dropshipping of weet ik veel wat en ja oké er zijn veel scammers op de educatiemarkt dat is sowieso waar en ik raad je zeker af om met zulke mensen zaken te doen als de marketing te flashy is als er lamborghinis op de achtergrond staan

it ain't true red flag inderdaad rode vlaggen overal maar kijk naar de mensen in track record kijk naar waar ze vandaan komen kijk naar wat hun expertise is, kijk naar de resultaten die ze zelf kunnen voorleggen kijk naar hun eigen studenten ook

bijvoorbeeld wij hebben nu 42 google reviews allemaal 5 sterren we vragen gewoon aan onze klanten geef ons eens een review alsjeblieft je zegt er niet bij hoeveel ofzo gewoon een eerlijke review en vaak is dat omdat ze via mail iets heel positief sturen en dan zeg ik je zou ons een groot plezier doen als je dat even

publiek ook maakt dus ga naar bedrouwbare partijen en dan kan je gewoon heel veel leren en kijk naar die mensen in hun achtergrond dat is heel belangrijk en had je een persoonlijke relatie nog met die man van golden sex ja

wij mailen af en toe we sturen elkaar babyfoto's zij is ook juist vader geworden allemaal van die dingen het is een heel speciale man heel excentriek uiteraard maar ik zou zeggen dat hij zeker behoort tot de categorie vrienden

machtig zeker om van iemand te kunnen leren dat een mentor is en dat je daar dan ook zo'n persoonlijke relatie mee hebt dat is voor beide partijen denk ik gewoon zoveel leuker we hebben nog zoveel om over te praten maar ik ga even denken aan de luisteraar

want ik zit niet elke dag samen met een financiële expert en de luisteraar waarschijnlijk ook niet maar dus voor de mensen die hun eerste stap willen zetten op de beurs ik weet dat het grootste deel van mijn

luisterbestand tussen de 20-25 jaar en 35-40 is van 20 tot 40 voor de mensen in die categorie hoe kunnen zij hun eerste stappen zetten op de beurs

of hoe kunnen zij hun geld beter voor hun laten werken ik heb het denk ik daarnet al een beetje beantwoord ik denk dat de meeste mensen waarschijnlijk gaan beginnen met ETF's of met fondsen, aandelenfondsen maar je zal zien dat vroeg of laat

die mensen als ze echt bezorgd zijn naar meer dan gaan ze moeten beseffen dat ze moeten investeren in hun kennis dat is gewoon geen andere manier als je geen achtergrond hebt erin ofwel ga je boeken beginnen lezen dat kan zeker helpen in eerste instantie

maar heel veel boeken zijn ook herkoude informatie dat is gewoon zo dus ik heb ook zelf heel veel boeken gelezen over beleggen en bijvoorbeeld 1 goed Amerikaans boek zet je meer dan 10 boeken geschreven op de Vlaamse markt soms denk ik in 2013 al

toen ik bezig was ook als jonge gast zoveel heel nieuws wordt er niet meer geschreven het gaat altijd over kwaliteitsbeleggen zoek goeie aandelen wat zijn de stappen dat is interessant om te weten maar je gaat ook snel zien

die kwaliteitsaandelen staan vaak duur gewaardeerd omdat iedereen weet dat dat goeie bedrijven zijn dus er zijn caveats en valkuilen die je bijna alleen maar kunt leren door het mee te maken en erin te zitten dus voor beginnende mensen het is zeker geen must natuurlijk

maar we hebben een cursus fundering beleggen bijvoorbeeld en daarin delen wij onze jaren 15 jaar aan beurservaring bijvoorbeeld met alle valkuilen en met alle fouten die we gemaakt hebben en dat is een beetje mentoring in het mini zeg maar maar we hebben bijvoorbeeld klanten die al 20 jaar op de beurs zaten

dan uiteindelijk die cursus toch volgen en dan echt beseffen van wat heb ik al die jaren gedaan we hebben ook beginners zoals een goeie maat van mij die zat eerst in ETF's heeft ook gewoon een 9 to 5 en af en toe een boek over finance en die kreeg dan toch zowat interesse in oké ik wil individuele aandelen leren selecteren

om af en toe toe te voegen aan mijn portefeuille ja en die doet dat gewoon super goed dus die heeft bij ons ook de educatie gevolgd en die volgt onze beurstips en ja dan komt die bij mij als we elkaar zien en we gaan een en drinken bijvoorbeeld van oh ik heb British American Tobacco gekocht ja ik heb ook al 30% winst

ja het avondje is ermee betaald of ah ik heb een call op C gekocht dat gaat aanbevolen en voilà ik heb winst genomen en daarmee is weer mijn factuur betaald voor dit of dat en dat is mooi om te zien en dat is een beetje die passie aanwakkeren

voor ja de beurs te omarmen maar ook individuele aandelen individuele bedrijven dat is heel mooi want het doet iets met een mens zijn geest als je ik denk dat economie heel ons leven bepaalt basically

dus mensen die zeggen van ik heb geen interesse in economie ik ken er niks van nee letterlijk jouw leefwereld is zo klein omdat je 90% van hoe de wereld werkt gewoon niet begrijpt je doet geen moeite om de wereld te proberen te verstaan je leeft niet in de werkelijkheid je leeft in een bubbel illusie

oeh dat is wel confronterend he dat is eigenlijk de realiteit als je niet ja alles in de wereld bijna draait rond economie vraag en aanbod mensen hun alles gewoon

gekoppeld aan economie zelfs ook geopolitieke events inflatie al die dingen die zo belangrijk zijn in je leven je spaargeld ah ik wil sparen voor mijn kind ja hoe doe je het

ok je hebt daarvoor economie nodig finance geldbeheer weten wat je ermee moet doen ja en we leven in een prachtige maatschappij waar het kapitalisme gelukkig omarmd wordt natuurlijk ik ben ook voorstander van zorgen voor elkaar het sociale aspect is heel belangrijk ik ben niet voor gewoon

de grootste bedrijven mogen doen wat ze willen absoluut niet maar we leven nu eenmaal in een vrije maatschappij waar je heel veel vrijheden hebt dat je in andere landen niet hebt dus leer ervan profiteren dat zou echt number one moeten zijn op je bucketlist van taken to do

letterlijk verdiep je in finance verdiep je in beleggen verdiep je in al die zaken ja een manier om je daarin te verdiepen is door boeken te lezen bijvoorbeeld en dat is iets wat je al zou aanraden

buiten jouw boek wat zou nog een goed boek zijn om voor een beginner of iemand die zijn eerste stap wil zetten in personal finance enzo om er te beginnen over te leren ik ben begonnen met de boeken van Paul Dore ok en Paul Dore wordt momenteel

een klein beetje vooral door onze doelgroep denk ik jonge mensen een beetje gestigmatiseerd als die oude man op tv op VTM news die dan altijd komt praten over zijn geldbarometer en hij steekt 5 euro in goud dus hij heeft zo'n fictieve 100 euro of 1000 euro die hij verdeelt ieder jaar

maar die man heeft echt wel kennis van zaken dus mijn eerste boeken waren van hem en ik vond die schitterend die waren geniaal geschreven vond ik super basic, super goed uitgelegd heel veel value voor super lage kostprijs dus Paul Dore is een van de OG's

original gangsters van de business absoluut in mijn opinie dat wil daarom niet zeggen dat hij altijd juist is uiteraard maar sowieso een topper dan heb je in Amerika Peter Lynch dus Peter Lynch heeft een boek geschreven The ones up on wall street

en hij was een van de beste fondsbeheerders toen hij actief was als fondsbeheerder hij had rendementen denk ik van 20-30% per jaar wat dat insane is als je dat compound dus je geld verdubbelt eigenlijk dan per 2 jaar als je 30% per jaar haalt bijna 2,5 jaar

dus heel goede beheerder en van hem heb ik eigenlijk geleerd dat beleggen draait rond de toekomst zien en voorspellen en ook vooral trends volgen dus trends zijn ook heel belangrijk dat is die relevantie waar ik over praat

als jij vroeg en by the way hij gebruikte daarvoor ook het advies van zijn vrouw dus hij betrok zijn vrouw altijd bij zijn beleggingen en hij zei dan van bijvoorbeeld trouwens dat is een heel goede openingszin als je op date gaat of je hebt even geen vragen meer vraag gewoon aan de vrouw

die tegenover je zit je bloedmooie vrouw die je wilt impressen je vraagt dan gewoon van kijk ja wat zijn zo je favoriete modebrands wat vind jij momenteel hip en dan gaan ze vragen waarom vraag jij dat en dan zeg jij ja ik ben op zoek naar goede beleggingsidee

och en niet alleen beursadvies maar ook relatieadvies datingadvies machtig maar dat is gewoon super interessant en dan hoor je inderdaad verschillende points of view waar wij als man bijvoorbeeld niet mee bezig zijn maar het kan zijn dat zij vertelt oh my god weet ge ik heb de nieuwe makeuplijn

van sephora is echt top en iedereen loopt er wild van op mijn instagram wij gaan nooit die real scene of die feed dat voor vrouwen gekaderd is wij gaan gewoon onze mannelijke content zien die wij willen zien dus de algoritmes geven u een beetje een spiegel

van uw interesses dus ja dat soort dingen dus hij deed dat ook bij zijn vrouw van ha wat zijn momenteel trending dingen voor u dat jij zou willen kopen ja de handtas van louis vuitton is wel top oké en dan ging hij kijken oké er staat lvma die bezitten louis vuitton

staan die duur of niet interessant gaan die groeien en dan maakt hij een belegging en blijkt 10 jaar later die gaan maar 8 bijvoorbeeld dus letterlijk door trends te spotten heb ik al ontzettend goede beleggingen gedaan dus dat is peter lynch zijn

handboek eigenlijk hoe dat is misschien een moeilijke vraag maar jij als analist enzo hebt daar misschien een een beter antwoord op hoe kan je van die trends voorspellen bij bedrijven dan

de toekomst voorspellen is moeilijk maar had ik geweten dat tijdens tijdens coronaperiodes we zo lang gingen stilzitten en als ik wist wat er ging gebeuren met aandelen zoals shopify ja dan had ik daar ook in

geïnvesteerd hoe denk je zo aan die macro trends hoe kunnen dat zien dat is een heel mooie vraag zalige vraag pardon wel dat is hetgeen dat ik daarnet ook zei van alles in de wereld is economie

en alles beïnvloedt elkaar dus op het moment dat ze iedereen in lockdown steken als jij een belegger bent je bent een analist of je bent gewoon op de beurs actief je zou moeten kunnen lateraal denken en verbanden leggen en dan zeggen oké we mogen niet buiten komen dat is slecht voor

cafés restaurants etc cinema kinepolis noem maar op oké die gaan het slecht doen wie gaat het goed doen alles wat online is amazon shopify facebook alfabet waarom als iedereen thuis zit wat doe je de hele dag

scrollen op je gsm zitten instagram bekijken youtube video's kijken netflixen netflix bijvoorbeeld is een geweldig aandeel om te kopen toen dus je moet dan echt gewoon van zulke momenten inderdaad waar dat er in de wereld plots een verandering is daar is vaak de opportuniteit daar is vaak ehm

waar de echt grote winsten geboekt worden is bij die cruciale momenten die kantelpunten en dat is inderdaad iets waar je moet op letten en hoe leer je dat aan door je daar bewuster van te maken ah je leest iets in de krant lees niet gewoon de headline maar denk dan verder na wat betekent dit

in de wereld wat gaat er gebeuren dus bijvoorbeeld komt ook in het boekaanbod ik las in de krant meerdere artikels na elkaar ehm voordat rusland oekraïne had binnengevallen right? een headline was

biden zegt dat putin troepen verzamelt aan de grens echt ok dat wil zeggen dat de ci intelligence heeft dat nu echt wel actionable is om dat te verspreiden als nieuws dan daarna lees je van a de gasprijs staat super

hoog door de corona pandemie eh was er heel veel bevoorradingsproblemen van gas enzo en wij wij stonden economisch heel zwak na de corona pandemie want europa kwam uit een diepe lockdown ok dus europa staat zwak gasprijs staat hoog

putin verzamelt troepen aan de grens 1 plus 1 plus 1 is 3 want eh rusland is een van de grootste exporteurs van aardgas dus zij staan heel sterk ze hebben heel veel geld op dat moment beschikbaar om zo'n eh inval te gaan financieren een oorlog kost heel veel geld right?

europa staat zwak en gaat weinig kunnen doen want wij hebben geen geld meer dus wij zijn nog onze eigen problemen aan het oplossen en iemand zoals putin beschouwt dat als een zwakte dus dat is een ideaal moment om een inval te doen dus ik dacht this time is for real het is niet gewoon een gerucht

dit gaat echt gebeuren de kans is heel groot de kansen zijn gestegen dat dit echt gaat gebeuren want putin had wel vaker zo wat oefeningen gedaan aan de grens maar het was nooit echt tot een inval gekomen dus op dat moment ben ik gaan zoeken letterlijk op google he en gezegd which companies are

ehm reliant on business in russia bijvoorbeeld welke bedrijven zijn er heel afhankelijk van zaken doen met rusland wat bleek dat renault het franse renault bezit ook het merk lada en dat is een van de best verkochte auto's

in rusland dus ik dacht dat 20 of 30% van hun volumes dat ze verkochten aan auto's werd verkocht in rusland dus als je weet dat als rusland of putin de stap zet om oekraïne binnen te vallen hoe reageert het westen meestal ze leggen sancties op

om hen te straffen om hun pijn te doen met geld vaak was dat het signaal dat westerse bedrijven geen zaken meer mogen doen met rusland dus van de ene dag op de andere zou renault 30% van zijn omzet of volumes verliezen wat een winstgevende

tak was voor hun moest putin dat doen dus een analyse dat ik toen schreef was tijd om short te gaan op renault renault kan heel hard dalen mocht dat gebeuren dus dat is een perfecte hedge voor je portefeuille wat is er dan gebeurd rusland valt inderdaad oekraïne aan

en het aandeel renault daalt 40% op een maand tijd dus dat is hoe je verbanden ligt dat is hoe je te werk gaat en dat is wat een goeie beligger of portfolio manager doet dat is altijd kijken naar waar gaan die veranderingen gebeuren

je voorspelt de toekomst zo goed mogelijk als dat je kan en je probeert daarop in te spelen met een positie dus dat was zo een voorbeeld dat vond ik mega boeiend die denkwijze rechter als je er echt veel mee bezig bent met beleggen enzo is het dus belangrijk om nieuws goed te volgen

de wereld bewegingen goed te volgen enzo het grappige is ik volg totaal niet het mainstream nieuws dus je gaat mij nooit hln zien lezen of vtm nieuws zien volgen maar je moet denken aan de grotere macro geopolitiek die er speelt

altijd in de wereld alles draait rond macht momenteel hebben wij het geluk dat amerika de machthebber is dat zij de politie mogen spelen van de wereld wij in het westen profiteren daarvan maar er zijn heel veel partijen die willen dat die machtspositie ooit in verval gaat

en als dat ooit zou gebeuren dan moeten we dringend weer al gaan kijken naar nieuwe shorts ik zal het zo zeggen dus ja het is verbandelijke en daarvoor hoef je niet elk drama in de wereld op te volgen of elk kleinschalig ding

maar je moet de grote dingen wel zien aankomen en daarvoor is het echt voldoende om de beurs ook al een hint te geven dus vaak gaat de beurs al een hint geven en is het dan nu om te zeggen waarom daalt dat nu vandaag zo hard dat is heel vreemd, er is toch geen nieuws maar vaak als je dan verder graaft zie je dat er wel nieuws is en dat is omdat de slimme mensen

al de positie innemen ah mei en die zij zijn dan dicht bij de bron ofzo dat ze dat al weten zij weten vaak al iets meer misschien krijgen ze een telefoontje van iemand dat ze kennen dat bij de overheid werkt of misschien kennen ze een bedrijfsleider die al iets via een whisper vertelt op een feestje

vaak zie je zoveel dingen je moet niet gaan handelen op geruchten dat is niet mijn punt, maar inderdaad gewoon verbanden leggen en je ogen open houden en tussen de lijnen kunnen lezen want vaak is nieuws gewoon poetin verzamelen troepen aan de grens als jij gewoon denkt oké, interessant, next article

wat zegt Kim Kardashian dan heb je niks geleerd, snap je maar als je gewoon twee keer nadenkt van oké wacht eens even wat zou dit kunnen betekenen voor mijn aandelen dan begint het interessant te worden investeren in Kim Kardashian dus dat is wel interessant over die trend en daar gewoon

niet met ogenkleppen lopen maar die opvangen en zien wat er gebeurt je moet er niks mee doen, maar gewoon al eens nadenken over dat kan een mooie training zijn voor mij bijvoorbeeld nadenken over wat kan deze situatie in dat land wat ook een impact heeft op ons

nu teweeg brengen op de beurs en dan als je dan geen risico wilt nemen kijk gewoon wat dat doet op de beurs en doe wat je dacht dat het ging doen een keer investeren ja, zet het op je watchlist en houd het even in je oog en dan leer je wel van oké, daar was ik juist

daar was ik fout, oké nog een heel mooi voorbeeld was letterlijk dus in de dagen na de inval denk zelfs de dag zelf al die verschrikkelijke beelden verschijnen op twitter van die invasie van Rusland en Oekraïne en ik zat in een chatgroep met twee vrienden

twee vrienden analisten ook en we zeggen van fuck man en de beurs begon natuurlijk heel hard te dalen en ze zeggen van shit! ja, wat moeten we nu doen met onze portefeuille op wat gaan we hier in spelen we begonnen ideeën af te toetsen en ik doe mijn screen er open

ik zeg even oké, wat zijn de oorlogsbedrijven van Europa welk bedrijf profiteert er van oorlog basically, hoe erg dat ook klinkt en in Duitsland was er een bedrijf dat munitie maakt dat noemde Rheinmetall en ik zeg tegen de boys Rheinmetall, super goed bedrijf

alles ziet er goed uit als Europa meer gaat investeren in zijn defensie, wat ook gebeurd is dan gaat dat een van de grootste profiteurs daarvan zijn want zij gaan gewoon aan de overheid oké, wat moet je hebben, tanks, helikopters munitie, wij maken het wel

vaak met heel mooie winstmarges dus Rheinmetall is dan gestegen van 50 euro naar nu 500 euro ze zijn maar 10 gegaan dus dat was bijvoorbeeld een van die dingen en letterlijk, ik zei dat tegen de boys dat is volgens mij echt een goed aandeel

let's do it ik ben niet 100% winst, waarom? omdat alle beleggers denken zo en de slimme mensen denken zo, snap je en die gaan dat beginnen inprijzen in de beurskoers dat die verwachtingen van de toekomst zijn serieus veranderd Rheinmetall gaat niet gewoon nog maar hetzelfde omzet boeken

nee, de komende jaren gaat er gigantische groei zijn waarom ook, Duitsland ligt naast Polen naast Oekraïne dus de Duitsers gaan waarschijnlijk veel resources sturen om die oorlog te gaan ondersteunen dus Rheinmetall was een perfecte play op de oorlog en je wilt natuurlijk niet dat er oorlog is

maar je kan er ook gewoon niks aan doen er gewoon te kijken en het menselijk leed dat daar wordt aangericht is verschrikkelijk, maar het gebeurt en ja, dan heb ik zoiets van er is niks mis mee in onze vrije maatschappij als kapitalist of kapitalistisch systeem

om op zo'n kans in te spelen en dat is helaas hoe de wereld werkt je kunt klagen op het systeem of je kunt er iets mee doen ja ik was even aan het denken en nog iets voor beginnende beleggers

bijvoorbeeld mijn zus is nu ook haar eerste stappen aan het zetten op de beurs want zij wil haar geld van het spaarboekje meer laten opleveren zeker ook op lange termijn want ze heeft hopelijk nog lang te leven op deze wereld en ik dacht dan wat zijn tips voor

jonge beleggers maar het is soms wel moeilijk en afhankelijk van de situatie van de persoon dus laat me dat eens omdraaien wat zijn dingen die beginnende beleggers zeker niet mogen doen ja dat lijkt mij inderdaad gemakkelijker

fouten die ze niet mogen maken die jij bijvoorbeeld al hebt gemaakt of die je andere mensen hebt zien maken en wat kunnen ze dan doen om dat te voorkomen beleggen ze in individuele aandelen of vooral ETF's dus als je een ETF hebt prima spaar gewoon op lange termijn

everything will be fine normaal gezien wat mag je zeker niet doen ik denk wat mag je zeker niet doen is gewoon tips volgen en dan zelf geen research meer doen heel belangrijk op de beurs is dat je zelf convictie hebt dat je overtuiging hebt in wat je doet de beste beleggers ter wereld

die doen hun research en die beleggen daar dan heel veel in van hun eigen geld dus je gaat die nooit super veel zien spreiden een ETF is eigenlijk gemaakt om de man in de straat die geen tijd heeft en er niet meer mee bezig zijn en die geen convictie wil hebben

een poging te geven tot winst but that's it want je gokt eigenlijk nu gewoon dat alle bedrijven in Amerika het min of meer goed gaan doen, hopelijk dat is eigenlijk de gok die je maakt dus voor beginnende beleggers niet gewoon

tips blindelings volgen altijd rekening houden met je risico vaak zien wij dat beleggers gaan vaak naar het meest beloftevolle idee omdat ze denken, ja ik heb gehoord dat het nu interessant is om bijvoorbeeld waterstof, waterstof is de toekomst ik wil waterstof aandelen

en dan beleggen ze in een reeks van shitty companies om het zo te zeggen echt slechte bedrijven die waarschijnlijk failliet gaan gaan dus die doen dan de moeite niet om de balans te bekijken en hun financiering enzovoort dus niet gewoon blindelings hypes volgen lijkt mij de beste tip

en hoe kan iemand dan zijn of haar onderzoek doen want niet iedereen kan een balans lezen en dat analyseren en interpreteren enzo, zoals zijn zo de beginnerszaken om een belegging te analyseren ja

je kan eens gaan naar de investor relations pagina dus elk beursgenoteerd bedrijf heeft een investor relations pagina op google investor relations alfabet of facebook of whatever je gaat dat wel vinden daar staan vaak interessante presentaties

dus eigenlijk doen zij het werk al voor u want zij willen eigenlijk beleggers overtuigen dat zij een goede belegging zijn dus in die presentaties zie je vaak heel mooie kleuren van de balans zeg maar heel mooie kleuren uitgelegd van kijk dat zijn onze plannen dat is onze omzet evolutie dat zijn onze winstoelstellingen

whatever, dus zij gaan vaak al het werk voor u doen dat is vaak een heel goede start zijn ze dan eerlijk, want zij willen natuurlijk dat je in hun investeert he ja dat is natuurlijk het tweede punt dat je daar moet aan koppelen is van laat u niet blind maken door de mooie woorden maar kijk ook naar de feiten

en daarom dat het wel een essentie is denk ik ik denk niet dat je kan gaan beleggen als je nog geen balans kunt lezen, daarom als je rijk wilt worden succesvol wilt zijn, vroeg of laat je bent ook zelfstandige, heb je dan een accountant nodig die gaat u ook zeggen op het einde van het jaar hey, uw balans is dit, uw winst is dit

dat zijn de basics een balans is eigenlijk gewoon waar komt het geld vandaan waar is het geld in geïnvesteerd dat geeft dat weer, en het vertelt u bijvoorbeeld op 30 juni was de cashpositie zoveel, als je de cashpositie elk kwartaal ziet dalen en ze boeken verlies, verlies, verlies

dat is een red flag het is niet zo moeilijk he, short bijvoorbeeld ja inderdaad, maar we maken het woord terug populair ja dus ja, beginnende beleggers kijk

dat is het eerste stappen op de beurs als alles goed gaat, good for you met een ETF, je gaat een beetje winst boeken het moment dat alles daalt, dan ga je beginnen afvragen wat ben ik aan het doen, en dan ga je misschien plots gepikeerd worden om wel bij te leren want dat is een mooie gedachte oefening he

als je 5 jaar lang 15% per jaar boekt dan is je geld verdubbeld, op jaar 5 als in jaar 6 de beurs halveert, sta je terug op 0 dus dan heb je 6 jaar in de markt gezeten al het risico gelopen

en je hebt geen rendement het advies dat mensen dan geven of dat de meeste experts dan geven is niet panikeren, koop gewoon bij bijhouden of kopen, zeggen ze altijd klopt, maar als de beurs halveert is er waarschijnlijk iets aan de gang

dat heel ernstig is dus dat is dan de vraag, wat is het en elke situatie is anders tot nu toe is alles altijd hersteld maar dat wil daarom niet zeggen dat het de volgende keer gaat herstellen dat vind ik altijd grappig dat mensen precies het geloof hebben dat

alles altijd wel goed komt in 99% van de gevallen wel maar uiteindelijk heb je daar geen zekerheid op als bijvoorbeeld de beurs 50% daalt dat kan bijvoorbeeld zijn door misschien is er echt iets aan de gang waardoor bijvoorbeeld

China de overhand krijgt op de geopolitiek in plaats van Amerika als jij in een ETF zit zoals de S&P 500 en alle Amerikaanse bedrijven gaan gigantisch veel minder winst boeken de komende jaren, bijvoorbeeld is dat dan nog wel een screaming buy

dat valt te bekijken op dat moment dus je moet altijd nuchter zijn en kijken naar de situatie die je voorhanden hebt meestal in het westen en we hebben tot nu toe de crisis te kunnen oplossen met financiële stimuli

meer schulden aangaan meer stimulering de overheidsschulden zijn belachelijk hoog dat weet iedereen dus de vraag is nu inderdaad gaat dat feestje blijven duren ooit of gaat er toch vroeg of laatst een crisis zijn dat we iets moeten veranderen

en dat zijn de belangrijke kantelmomenten en hoe langer uw tijdshorizon is hoe hoger de kans dat je het nog kan terugverdienen dus dat moet je niet van stress hebben maar ik zeg het als je kapitaal groter en groter wordt is dat wel stressvol zo'n situatie

bedoel dat je 500.000 euro belegd hebt en het halveert naar 250 maar je bent van plan om binnen 5 jaar op pensioen te gaan de stress zal veel hoger zitten dan iemand met oh ik heb 5000 euro in ETF ik ben 25 jaar en ik kan bijkopen op de dip dat is een heel andere situatie

dus iedereen moet dat voor zichzelf gaan bepalen wat zijn de andere fouten waarvoor we zeker op onze hoede moeten zijn ik denk gewoon als je niet begrijpt wat je aan het doen bent dan is het best dat je het niet doet dat is mijn beste advies soms zie ik

bij mensen ook die bij ons klant zijn bijvoorbeeld en die doen dan een call met mij en dan hebben ze een aandeel in portefeuille en dan zeg ik van vertel mij even kort hoe zij geld verdienen wat doet het bedrijf leg mij dat kort uit ja ze zijn beloftevol

alleen voetballers verdienen zo veel geld door beloftevol te zijn maar zo verdien je op de beurs geen geld je moet weten waarom je dat koopt wat is je achterliggende reden waarom denk je dat dit de komende 3 jaar of de komende 10 jaar een goede belegging is

als je dat niet kunt uitleggen in 6 zinnen dan heb je geen huiswerk gedaan en dan begrijp je niet wat je aan het doen bent dus ik heb het gekocht op de grafiek staat goedkoper dan vroeger dat is geen reden het kan nog 80% dalen

dan staat het nog goedkoper dus je moet fundamenteel kunnen onderbouwen waarom je in iets belegt dat is mijn beste advies en niet gewoon hypes volgen probeer jezelf te educeren educeren over de balans over de financiële situatie van een bedrijf

dat is sowieso nuttig in alle aspecten van je leven dus we gaan stilaan naar het einde van onze tijd maar ik denk dat we nog wel veel verder kunnen babbelen dus we gaan nog een deel 2 moeten doen dan maar je sprak over de schulden de grote schulden van de landen

ik heb mij die vraag ook al vaak gesteld van waar gaat dat naartoe en hoe kunnen zij dat doen weet je daar meer over? ja, dus dat is een heel goede vraag en dat lijkt heel complex allemaal maar basicly de overheden of de overheid kunnen schulden plaatsen

dus een overheidsobligatie uitgeven dus een obligatie, dat ken je wel denk ik dat is gewoon een ja, je geeft schuld uit en dan krijgt die persoon rente in de plaats als die dan geld aan jou geeft en vroeg of laat moet je dan het geld terugbetalen van de schuld dus dat is eigenlijk basicly een obligatie

dus de overheid plaatst overheidsobligaties tegen een bepaalde rentevoet en dan hopen ze dat beleggers of grote instituten dat kunnen banken zijn of vermogensbeheerders die obligaties kopen en zo ontvangt de overheid geld op korte termijn om

sociale zekerheid te betalen, medische kosten te dekken de wegen te vernieuwen maar zo steekt wel de schuldenberg op lange termijn als de overheid blijft opereren op een manier waarbij ze meer uitgeven dan wat er binnenkomt aan belast geld dan moeten ze die overheidsschulden die obligaties blijven uitgeven

en altijd hun schulden gaan herfinancieren dus eigenlijk zit je met een gigantische ponzi scheme waar de overheid geld heeft, elk jaar een tekort heeft maar dan gewoon zegt, oké we gaan een nieuw geld uitgeven om die oude schulden af te lossen en dan nog een deel te kunnen betalen dus dat is inderdaad een onhoudbare

situatie, maar men zegt dat al 20 jaar en dat is ook het punt hiervan het kan ook zijn dat er nooit iets verandert het kan zijn dat we gewoon in deze situatie blijven zitten en dat dit is hoe de wereld werkt maar voor veel economen en financiën analisten is dat natuurlijk een zaak van

dat is wel een risico dat boven ons hoofd hangt want we weten allemaal dat mooie liedjes niet lang blijven duren we hebben nu al heel lang kunnen trekken maar er is dus geen zekerheid dat dat zo zal blijven ik vind het altijd raar als je als bedrijf jaar na jaar verlies blijft maken

en blijft lenen, dan ben je failliet waar blijft België bijvoorbeeld het geld halen is dat dan bij de belastingbetalers of bij andere landen of bij de centrale bank dat was inderdaad aan de gang met de Europese schuldencrisis

op dat moment zeiden eigenlijk alle beleggers alle landen zijn insolvabel landen zoals Spanje, Griekenland, Italië je geld daaraan geven die hebben eigenlijk nul garantie dat die je gaan terugbetalen want die gaan economisch naar beneden en die hadden gigantische schuldenbergen

dus wat heeft de Europese centrale bank moeten doen die heeft dan eigenlijk aangekondigd van kijk wij gaan kalm te brengen op de markten want die rentevoeten begonnen al op te lopen dus als niemand nog je schuld wilt kopen dan moet je hogere en hogere rente beginnen bieden om nog beleggers aan te trekken dus op een bepaald moment in Spanje ofzo

en in Griekenland was de rente soms 8 tot 10 tot 13% per jaar rendement voor een overheidsobligatie wat zogezegd een veilige belegging is dat is alles insane dat is alles daartoe gebeurd en de ECB, de Europese centrale bank heeft dan gezegd wij gaan die obligaties beginnen opkopen

met geld dat eigenlijk van waar komt het uit de lucht gegrepen geld geld dat ze kunnen printen geld dat ze kunnen creëren ja we hebben besloten dat we 300 miljard of 1000 miljard zelfs beschikbaar maken om obligaties te kopen van landen

die in de problemen zitten en daarom dat daarna is de beurs beginnen knallen omdat dan eigenlijk een beetje werd aangegeven van ehm er is eigenlijk geen risico meer voor beleggers want telkens als er een crisis is kopen jullie alles op dus wat is dan eigenlijk

nog het risico van op de beurs te zitten er is geen risico want de overheid komt je altijd helpen bij landen dan? bij landen maar ook bijvoorbeeld kijk naar de banken crisis dus je hebt de banken crisis alles gaat naar beneden en toen hebben ze de fout gemaakt om 1 bank wel failliet te laten gaan

dat was toen Lehman Brothers die zijn failliet gegaan en daardoor is heel het systeem beginnen ontsporen dus de huizenmarkt stort in elkaar de economische crisis en dan pas zijn ze banken beginnen ondersteunen maar Lehman Brothers was eigenlijk de zwarte zwaan of het lelijke eendje zij hebben ze laten failliet gaan

maar ze noemen dat eigenlijk op de beurs nu de fed put de reserve zogezegd van Amerika er bestaat zo'n beetje het geloof dat zij altijd zullen ingrijpen met financiële maatregelen als er een crisis is om alles te blijven ondersteunen dus beschouw het als een grote luchtbel

en zij gaan constant die proberen in de lucht te houden en zij gaan ervoor zorgen dat het niet crasht dus dat is eigenlijk een beetje waarom veel beleggers veel te veel risico op beginnen nemen ook omdat ze denken no matter wat er gebeurt de centrale banken gaan ons komen redden totdat

ik zeg het totdat het niet meer zo zal zijn er is altijd een punt waarop dat iets breekt en daarom dat ook veel mensen nu beleggen in goud of in cryptocurrencies omdat ze zoiets hebben van de euro en de dollar hebben geen waarde meer want als je kijkt naar hoeveel er gewoon wordt bijgeprint

om alles constant recht te houden zo van ja wat is dit eigenlijk nog wat zijn we eigenlijk aan het doen alles is gewoon speculatief gewaardeerd en heeft geen echte waarde meer of geen fijne waardering omdat

ja alles wordt opgepropt en sommige economen ze spreken dan ook van de everything bubble er is eigenlijk een bubble in alles in vastgoed in aandelen in elke activa klasse omdat geld zogezegd gewoon uit de lucht wordt gegrepen en zo in de economie wordt gepompt

goh maar ja als je daar zo over nadenkt ja het geeft stof tot nadenken wel dus de enigste manier als jong persoon als je denkt dat je vooruit gaat gaan in het leven door te werken natuurlijk

hoe hoger inkomsten hoe beter hoe beter je carrière hoe beter maar inflatie dat is het grote gevaar dat is het probleem eigenlijk waar we allemaal tegen vechten ook als jonge gast tijdens mijn leven alleen al van tiener tot nu zijn huizenprijzen verdubbeld

dus ook al spaar je elke maand 1000 euro wat heel veel is trouwens je gaat achteruit he je wordt niet rijker he je wordt eigenlijk armer ook al werk je keihard spaar je keiveel en doe je je best en doe je alles juist volgens de maatschappelijke regels je zou gewoon achteruit gaan

dus je moet activa bezitten en activa is middelen die stijgen in waarde of die geld of cash produceren dus dat is aandelen of delen van bedrijven ofwel vastgoed zelf ofwel activa die zijn waarde

hopelijk behoudt en dat is zoiets zoals goud er heeft al eeuwen zijn al dienst gedaan als bescherming van de waarde van geld want de goudprijs blijft stijgen zolang als er inflatie is normaal gezien dus goud behoudt zijn waarde normaal gezien dus ja

als je niet meedoet met het spel ben je verloren dat is heel belangrijk he die inflatie is echt wel iets waar mensen kapot aan gaan want alles blijft duurder worden mensen beginnen staken enzo maar alles blijft duurder worden dus je kunt erover klagen

maar je kunt het ook weer beseffen en je er tegen beschermen dus bijvoorbeeld meer te laten waarderen of opwaarderen dan de inflatie maar het is eigenlijk een zotte situatie als je erover nadenkt het is eigenlijk een heel triste situatie he want de gewone man in de straat wordt gedwongen

om risico te nemen op de beurs dus hij wordt eigenlijk gedwongen om te speculeren door het wantbeleid van de overheid en de centrale banken omdat zij alles constant duurder maken dus iemand dat normaal gezien gewoon geen risico wil nemen daar is niks mis mee

maar plots wordt dat je opgedwongen eigenlijk je moet meedoen met de beurs met de aandelen, whatever om de kans te maken, de kans niet de garantie om nog maar gewoon je koopkracht te behouden dus beo de win je wordt geforceerd om de lotto te spelen om gewoon nog maar normaal te leven

dat is insane dus de huidige situatie is eigenlijk verschrikkelijk ik ben mij bewust van die realiteit en ik praat een beetje tegen onze eigen winkel maar er zijn heel veel mensen die niet thuis horen op de beurs die niet thuis horen in cryptocurrency in bitcoin

want zij worden daar naartoe gedreven omdat zij gewoon het voelen van alles wordt duurder dus je moet risico beginnen nemen maar als je dan toch risico gaat nemen doe dan tenminste verantwoord en daarom educatie, begeleiding dat is dan ook weer het jammere

je wilt jezelf beschermen voor het verlies aan koopkracht je gaat beginnen op de beurs maar zonder weet ervan zonder kennis ga je geld verliezen exact en dat is het pijnlijke mensen met goede intenties die dat totaal niet willen die kopen dan 10.000 euro van een of ander aandeel

het aandeel halveert en hebben ze nog eens verlies dus dat is eigenlijk de tragedie de Griekse tragedie waarin we leven en dat veel mensen meemaken nu is dat ja, is die situatie en daarom, het klinkt allemaal heel nobel maar daarom dat ook onze business bestaat

en dat is van kijk als je dan toch wilt risico gaan nemen doe het verantwoordelijk en volg eerst educatie we zien dat mensen dan heel blij zijn als ze toch gevoelen dat is ook een beetje mijn visie altijd word baas van je eigen leven en dat is een beetje van neem controle in handen

in een ETF eerste goede stap, maar je hebt eigenlijk geen controle individuele aandelen biedt je meer controle als je weet wat je doet maar er zijn ook risico's aan verbonden, hoger risico dan gewoon een ETF dus dan inderdaad ook nog hoe kun je je indekken, verzekeren

en als je dat allemaal samen neemt dan heb je volgens mij de realisatie van oké nu bepaal ik effectief van welk risico neem ik? wat is mijn maximum verlies dat ik kan tolereren ik heb goede informatiebronnen ik word ondersteund, begeleid en ik heb de educatie op zak

en dan ben je terug vrij want tot die tijd dat je gewoon in de markt zit te speculeren, te gokken dan is ups en downs de hele tijd, je emoties ook de beurs stijgt, ik voel me goed de beurs daalt, ik voel me slecht op het moment dat het daalt ben je terug in one hope

hopelijk daalt het niet verder maar je zit gewoon altijd te hopen ik weet niet hoe ik wil leven dat is altijd mijn visie geweest ik ben een control freak op dat vlak ik voel me daar niet goed bij ik wil weten exact waar ik aan toe ben ik probeer dat zoveel mogelijk te delen

mijn kennis enzo hoe mensen het helpen laten we dan nog op een positieve note afsluiten met een beetje hoop enzo dat mensen toch die controle kunnen terugpakken laten we nog even praten over beleggers university eerst en vooral

gratis content ook over te vinden jullie hebben een mooi youtube kanaal met nu al 2000 abonnees wat een schikkies en ook leuke filmpjes om al die eerste kennis op te doen over de beurs en over beleggen en wat nog allemaal

naast youtube is er ook op jullie website veel gratis content beschikbaar e-books enzo dus ook zeker een aanrader om daar eens naar te gaan kijken maar vertel eerst eens waarom je daarmee bent begonnen met beleggers university

wat was zo je why daarmee oké dus waarom ben ik begonnen met beleggers university zoals ik al zei mijn achtergrond zit in de financiële analyse sector gecombineerd met mijn ervaring als leerkracht het creatieve

sprak mij aan sowieso ik dacht het zou echt leuk zijn om mijn kennis te delen mensen te helpen het is ook meer de menselijke kans van het beleggen in plaats van puur dit is de tip waarmee je geld gaat verdienen dat wordt op dat moment ook al een beetje afgezaagd maar het was redelijk saai ook voor mij om dat te doen

dus ik wou ook wel een andere uitdaging sowieso maar dus onze why is eigenlijk gewoon mensen ondersteunen begeleiden bij hun beursavontuur en hen vooral het vertrouwen geven om onafhankelijk te worden en baas te worden van hun eigen leven en zoals ik net al zei

mijn opa bijvoorbeeld is iemand die ook baas was van zijn eigen leven in mijn opinie en deed altijd wat hij wilde doen oké hij nam advies van anderen wel in consideratie maar hij ging altijd nog altijd zijn eigen mening vormen en dan op basis daarvan gaan handelen dus ook

levensbeslissingen nemen en het was geen gemakkelijke man maar hij heeft altijd in mijn opinie heel hij was er altijd hij was een man met eerzaamheid, eerbiedigheid en hij stond voor voor wat hij stond en dat was ook dat je wist wat je aan hem had

en die authenticiteit en die eerlijkheid dat ontbreekt ook een beetje onze maatschappij vind ik iedereen volgt zowat wat is het de haal van zijn leven? ik probeer erbij te horen maar oké als het gaat rond je geldzaken als je constant doet wat anderen u zeggen en dat is het enigste wat je kan doen of het enigste wat je weet

hoe kan je ooit vrij zijn of zelfs controle voelen voor je financiële toekomst op een bepaald moment ga je toch een eigen mening moeten vormen en zelf gaan bepalen wat je doet en dat is volgens mij echt wat ik mensen mee wil helpen is om ik heb het liefst en al dat iemand bij ons klant wordt voor twee jaar

en dan zegt I get it en dan zegt ik heb het niet meer nodig en ik stop mijn abonnement dat is voor mij een succesverhaal ik heb niet graag klanten die bij ons vijf jaar lang blijven dat mag uiteraard als ze blij zijn met de service dat is top en we hebben wel van die klanten

die gewoon bij ons blijven omdat ze ons top vinden maar als iemand zegt ja Dieter ik snap het nu ik heb de cursus gevolgd ik volg jullie tips een jaar I get it wat is een goede belegging wat is een slechte belegging ik snap hoe je mij kan beschermen ik voel mij vrij nu en ik ga mijn eigen weg dat is iets fantastisch

dus ja mensen vrij maken en baas van hun eigen leven en financiële vrijheid hoort daar ook bij als je geen financiële gemoedsrust hebt dan heb je dan heb je niks in je leven ze zeggen dat wel eens

als je geen geld hebt dan is all you think about is money once you have money dan verschijnen al die andere problemen in het leven zoals sociale connectie carrière vervulling de piramide van Maslow dus ja financiële vrijheid en financiële gemoedsrust

is zo belangrijk en helaas met inflatie moeten mensen gaan speculeren dan heb ik liever dat ze het goed doen dus dat is onze bestaansredenen dat is een heel mooie waai heel mooie missie dan naar de naar wat jullie eigenlijk doen

op welke manier helpen jullie mensen om dat te doen dus we hebben twee cursussen op dit moment dat productaanbod kan altijd veranderen in de toekomst maar twee cursussen die voor honderden beleggers zijn gevolgd of mensen interesse in de beurs met heel goede reviews

dus die cursussen zijn echt gewoon top in mijn opinie anders zouden we het ook niet maken of aanbevelen zelfs als we denken dat iemand anders een betere cursus heeft dan zou ik dat ook gewoon zeggen gaat daarbij mijn mentor heeft heel goede cursussen en die ga ik binnenkort wel beginnen promoten ook omdat die zo goed zijn

dus we hebben een educatief aspect en dan het tweede is die opvolging en begeleiding en die opvolging is vaak dat als je een cursus gevolgd hebt dan volg je onze research rapporten en dan volg je eigenlijk bijvoorbeeld al die aandelen tips waarover ik gepraat heb shortfisker kwam daar in aanbod

rijnmetaal zal er in aanbod komen met de oorlog in oekraïne dus dan gaan we eigenlijk proberen kansen in de markt zo noemt het rapport identificeren eigenlijk dus kansen op de beurs per maand per maand publiceren we vier rapporten

dat gaat over explosieve groeiers dat zijn groeiaandelen, groeibedrijven bedrijven die heel beloftevol zijn maar ook heel goede fundamentals hebben duurzame compounders dat zijn eigenlijk de duurzame grote bedrijven maar die op lange termijn nog altijd rugwinden hebben van groei

dus denk maar aan bijvoorbeeld alfabet van google bijvoorbeeld die hebben nog altijd groei voor zich als ze door de overheid niet worden opgesplitst dan hebben we de onverwoestbare bunkers dat zijn eigenlijk mijn favoriete type aandelen dat zijn echt gewoon bedrijven die wij beschouwen als onverwoestbaar dat wil zeggen

die hebben bepaalde activa of bepaalde zaken in handen zoals een monopoliemachtspositie dat ze bijna niet verwoest kunnen worden door a een opkomende concurrent of a iemand anders brengt een beter product uit en plots daalt je bedrijf

wat is daar een voorbeeld van? een mooi voorbeeld daarvan is dat we ook recent aanbevolen een paar maanden geleden was bijvoorbeeld british american tobacco en je hebt philip morris allebei verkopen ze tabaksproducten maar ook nicotinevervangers

zoals bijvoorbeeld vapes ik zou zeggen sigarettenvervangers want er zit niet altijd nicotine in vapes, nicotinepouches, noem maar op en dat is dus eigenlijk een monopolie dat die twee hebben de een is meer in Amerika actief de andere meer in Europa

dus je zit met heel stevige fundamentals natuurlijk er is een al jaren wetgeving aan de gang om bedrijven constant in te perken en te pesten maar ze gaan er eigenlijk heel goed mee om en als je kijkt naar die resultaten qua winstgevendheid behoren die tot de beste bedrijven ter wereld

die zijn meer winstgevend dan ik moet het checken maar ik denk meer winstgevend dan apple ofzo de winstmarges zijn gigantisch hoog de klant is heel trouw want helaas hebben die een verslaving voor het roken ofwel voor nicotine dus de klanten zijn super trouw

en die gaan ook niet snel veranderen van brand of van merk dus je hebt heel robuuste bedrijven eigenlijk met een heel goeie cashflow en die betalen vaak een heel mooi dividend dus British American Tobacco in dit geval betaalt 10% dividend per jaar per kwartaal uitbetaald dus om de 3 maanden krijg je een check

dus als je 10.000 euro investeert na een jaar heb je 1000 euro ontvangen, bruto belastingen gaan eraf dat is een heel mooie manier om passief inkomsten op te bouwen right, dus wij hadden dat aandeel aanbevolen het stond heel goedkoop omdat er uitdagingen zijn voor die business, staat dat aandeel goedkoop maar wij geloofden dat het te negatief

te worden was en nu is het aandeel 30% gestegen en nu hebben wij winst genomen maar dat is bijvoorbeeld echt een onverwoestbare bunker dat je echt wel goed van slaap snacht want die zijn heel stabiel en dat die business verandert niet constant, technologie verandert om de haverklap, maar

tabak is tabak, nicotine is nicotine en that's it, simpel, eenvoudig, robuust bedrijf, dus dat is een goed voorbeeld een ander voorbeeld is Mid America Apartments, dus dat is eigenlijk een vastgoedbedrijf in Amerika en die bezitten tienduizenden appartementen

dus echt letterlijk duizenden vastgoedgebouwen met daarin multifamily complex noemt dat, dus één gebouw zoals dit maar dan met bijvoorbeeld twintig appartementen in en zij krijgen eigenlijk heel mooie huurinkomsten elke maand van al die

huurders en zij zijn wettelijk verplicht omdat dat een REIT is, dus dat is een vastgoedbedrijf in Amerika, Real Estate Investment Trust, moeten zij volgens de wet 90% van hun winst uitkeren aan de aandeelhouders dus ook daar weer krijg je gigantisch mooie dividenden

5% per jaar was het bij hun en ja, nu dat de rente terug verlaagd wordt in Amerika gaat de vastgoedsector het weer beter doen dat was een beetje de veronderstelling dus ja, appartementen verdwijnen niet de vastgoed blijft en op de beurs kan je daarop inspelen

met van die aandelen, dus als je vastgoed wilt kopen, je hoeft niet direct 400.000 euro te hebben voor een appartement in Gent, een duur appartement of een huis te kopen, je kan ook gewoon wat 10.000 euro beleggen in zo'n aandeel en je profiteert mee van huizenprijzen die stijgen

op lange termijn en van de huurinkomsten die vaak ook aangepast worden aan de inflatie dus je hebt meerdere manieren om onverwoestbare bunkers aan je portefeuille toe te voegen en dat is wel heel mooi en dan de laatste categorie die we hebben is speciale situaties en speciale situaties dat is meer het

heel speculatieve gedeelte dat gaat bijvoorbeeld over aandelen die overnamekandidaat zijn of aandelen met een turnaround, dus bijvoorbeeld het gaat nu heel slecht, maar verwachten dat het gaat beter worden, dat is vaak ook een mooie kans dus dat zijn de speciale situaties

dat is meer het speculatieve gedeelte van je portefeuille maar we zullen daar nooit het merendeel van ons geld in beleggen, de eerste drie categorieën, groeiers compounders en onverwoestbare bunkers, dat zijn voor ons de drie thema's die het merendeel van je portefeuille zouden moeten bevatten

ja, en dan heb je ook een beetje van alles, dus die vaste waardes en dan ook een beetje de groei en dan ook meer risico oké, super ik denk dat dat een mooi punt is om op af te sluiten nog één ding, waar kunnen we jouw boek

kopen? ik kan ook wel een exemplaartje aanschaffen dus je kan het kopen via webwinkels online bol.com bijvoorbeeld of van de uitgeverij zelf Borgerhof en Lambricht ofwel kan je het gewoon in de standaard boekhandel gaan kopen

dat kan ook wel, op hun website staat waar het verkocht wordt in meer dan 100, 26 winkels, dus normaal gezien als je naar haar vraagt kan je wel een order plaatsen ofwel koop je het gewoon online je zal het wel vinden als je het googelt oké, machtig, de verloren kunst van het shorten ja, de verloren kunst van het shorten

en het maakt je niet alleen potentieel een shorter, je weet hoe je kunt geld verdienen aan aandelen die gaan dalen maar door te weten wat de slechte eigenschappen zijn van een bedrijf, word je ook beter in je aandelen selecteren die zou moeten stijgen dus het maakt je een betere belegger, een betere allround belegger en

zeker ook voor gewoon beginners het boek met heel veel toffe anekdotes en voorbeelden dus oké, machtig, ik heb al zin om te gaan aankopen, ik heb ook al heel veel zin om de big short nog eens te kijken van dit gesprek er komt ook een deel in het boek, praat ook over dat

mega goed, ben benieuwd Dieter, dikke merci voor je tijd, ik heb ervan genoten het was heel boeiend en ik hoop dat de luisteraar er even hard van genoten heeft en dat ze er niet alleen naar luisteren, maar dat ze ook een kleine actie al nemen en dat ze daarmee

geholpen zijn, dus dankjewel daarvoor dankjewel Ben om mij uit te nodigen en ik ben blij dat je het interessant vond, met veel plezier dankjewel om te luisteren naar Ben's Mentors ik nodig je van harte uit om je te abonneren op het podcast zodat je geen enkele aflevering mist heb je van het gesprek genoten of wil je de podcast

steunen, geef dan gerust een rating en volg onze Instagram pagina atbenmentors voor leuke content en een nog leukere community tot de volgende