Duurzaam en Winstgevend Investeren in Vastgoed + Winstoptimalisatie

Welkom, beste luisteraar, bij Ben's Mentors. Een podcast gefocust op vooruitgaan in het leven met business en persoonlijke groei. Op deze podcast gaat je host Ben de Koning in gesprek met boeiende mensen van wie jij en ik veel kunnen leren. Geniet van de podcast. Dag Marijke. Goeiemiddag. Goeiemiddag en dankjewel voor de gastvrijheid om mij hier te ontvangen bij jou thuis.

Heel graag gedaan. Het voelde al... We gaan het vandaag dus veel over vastgoed hebben en het renoveren van huizen en dit is echt al een supermooi voorbeeld van hoe dat het er kan uitzien. Dankjewel. Je zei dat er misschien nog dingen aan moesten gebeuren, maar voor mij is dat echt... Ja, we moeten nog schilderen, dus achter mij zie je nog veel wit en dat bruin hier. Dat komt ooit allemaal goed, maar stapje per stapje. Inderdaad, mensen die naar de video kijken, die zien ook in welke setting we hier zitten

en ik vind het heel leuk. Zo mag mijn huis er wel uitzien, later. Ik kom altijd graag zelf. Ja, fantastisch. Dan weet ik dat ook voor dan. Marijke, we gaan het dus veel hebben over vastgoed en het renoveren ervan en dan weer verkopen. Maar zie je het zitten om jou even in het kort voor te stellen wie je bent, wat je doet en waarom je dat allemaal doet? Ja, zeker geen probleem. Ik ben Marijke Vermeijden, ik ben mama van twee mooie dochters en de partner van Christophe

en van opleiding bouwkundig ingenieur. En samen met Christophe heb ik een vernootschap, Atelier Marquise, waarin dat we oude panden aankopen, renoveren en dan terug in de markt zetten. Dat is eigenlijk ons core business, waarbij dat we heel veel aandacht besteden aan dat vastgoed upgraden, zowel energetisch als esthetisch. Dat vind ik allebei heel belangrijk. Maar daarnaast zijn er ook heel veel andere ondernemers die aan ons vragen van oh, we vinden het eigenlijk wel tof wat je wilt doen.

Ik zou dat ook als side projectje soms eens willen doen. En zo is het idee gekomen dat ik ook andere ondernemers heb, en vrije beroepers, ben gaan begeleiden om hetzelfde te doen. Dus te kijken van welk goedkoop bestaan, wat kunnen we eraan doen om daar energetisch een beter product van te maken en hoe kunnen we dat dan weer in de markt gaan zetten. Dat is eigenlijk in een notendop wat ik doe. Dus je was al zelf bezig met vastgoed en nu ga je andere mensen ook helpen? Klopt.

Want je hebt al een hele geschiedenis in vastgoed en in de bouw hé? Ja, ik heb vooral de langste ervaring in de nieuwbouw. Ik heb heel lang eerst werfleider, dan veiligheidscoördinatie, EPB-verslaggeving gedaan. En dan de laatste acht, negen jaren heb ik heel veel mensen begeleid die nieuwbouwden bouwen. Waardoor ik eigenlijk altijd de input kreeg van we zijn op zoek naar of we willen een woning bouwen waar dat, dat en dat is voor ons belangrijk. En dat waren eigenlijk altijd heel veel dezelfde zaken die terugkomen. Waardoor als wij nu gaan verbouwen, dat zit in mijn achterhoofd en ik probeer eigenlijk altijd,

al die dingen dat de mensen bijna allemaal aanhaalden, in de oudere woningen te steken zodanig, want vroeger werd er heel anders gebouwd, zodanig dat die woningen eigenlijk terug, gelijk de dag van vandaag, up-to-date zijn met de sfeer dat de mensen vandaag willen. Maar ook het licht en de lucht, want dat is wat je tegenwoordig heel veel hoort hé. We willen veel licht en lucht in ons huis. We willen flow in de kamer en we hebben graag een keukeneiland. Alle typische dingen. Dat zit er in die oude huizen in, maar dat is iets dat wel praktisch iedereen graag heeft.

En dat komt uit mijn ervaring natuurlijk. Laat me dan het al even zo vragen. Op welke manier heeft jouw ervaring als werfleider en die eerdere ervaring jouw kijk nu veranderd en jou nu geholpen om vastgoed beter en anders te bekijken? Dat heeft me heel hard geholpen in het feit dat ik ben gaan zien van, ah, die, die en die dingen, dat wil eigenlijk bijna iedereen. En dat zit er in die oudere huizen nooit meer in. Ik ben heel onhandig, ik geef dat eerlijk toe.

Dus als je zoals mij naar een ouder huis gaat kijken, dan zie je vooral, veel werk. Christophe, mijn partner, dat is een heel onhandige. En die zegt, oh, maar als jij daarover nadenkt hoe je dat wilt, dan zal ik dat wel aanpakken. En eigenlijk, door die ervaring die ik heb van vroeger, zie ik heel snel in een ouder huis van, oké, als we dat aanpassen, we doen dat en dat. Vaak is dat bijvoorbeeld... Ergens een muur wegdoen, zodat je een open keuken krijgt. Of, vroeger werd er vaak een badkamer.

Dat was dat klein donker kamertje ergens op het gelijkvloer. Dus we dat wegdoen, maar we kunnen ergens boven een badkamer creëren, waar dat wel daglicht is en waar dat wel ruimte is voor bad en douchen. Op die manier, als ik ergens rondloop, zie ik dat vrij snel. En dat is mijn ervaring natuurlijk, van honderden plannen op mijn bureau gehad hebben, van, ah ja, dat kunnen we eigenlijk ook in een ouder huis creëren, zonder dat dat helemaal moet afgaan. Dat kan ook gebroken worden.

En daar zit een beetje dat duurzaamheidsprincipe achter. Wist je dat vroeger al, in die tijd, bijvoorbeeld na het afstuderen of in die eerste paar jaren van je carrière, dat je nu dit ging doen? Absoluut niet. Ik denk, zelfs vijf jaar geleden, zou ik dat helemaal niet gedacht hebben. Want ik had, ja... Ik ben al lange tijd zelfstandige voor een groot bouwbedrijf geweest en ik had een vernootschap en ik heb heel lang gedacht,

met de cash die ik eigenlijk een beetje over heb, ik moet eens gaan investeren in vastgoed. De eerste jaren heb ik zelf heel veel tijd zitten kijken naar nieuwbouwprojecten, nieuwbouwappartementen of nieuwbouwhuizen. En op een of andere manier kwam dat er nooit niet van om daarin te investeren, omdat ik eigenlijk altijd dacht, ja, als ik nu zo'n nieuwbouwhuissleutel op de deur koop, dan zit de winst eigenlijk bij die ontwikkelaar en niet bij mij. Dus ik voelde wel aan mijn eigen, van, voor mij klopt dat niet, dat verhaal.

Maar ik heb lang niet verder gedacht van, ah ja, misschien moet ik gewoon naar een ouder huis gaan kijken en zien, wat kan ik daar als meerwaarde zijn. Dus ik heb dat zeker niet, twintig jaar geleden, want ik ben al bijna twintig jaar bezig, vijftien jaar geleden, niet gedacht van, ah ja, ik kan ook nog eens in de renovatie terechtkomen. En wat heeft jou dan precies aangezet om, één, al echt met die renovaties te beginnen en dan twee, om andere mensen daarmee te gaan helpen? Ja, dus één, waarom zijn we met die renovaties begonnen? Christophe, mijn partner, die deed een zwembaden en die maakte maatschrijnwerk,

want dat is een schrijnwerker. En in, wat is dat, maart, twintig zeker, als Poetin Oekraïne binnenviel, dan ging, ja, was het ineens crisis en alle prijzen gingen gigantisch omhoog in de bouw, alle materialen werden duur, werkuren werden duur, maar ook de energiecrisis, waardoor dat, ga ze naar een trick, gigantisch duur weer. En mensen moesten gewoon geen zwembad meer hebben. Die hadden zoiets van, ik ga nu, in deze onzekere tijden, geen zwembad leggen, waar ik van de zomer massas geld moet in pompen om dat warm te krijgen,

met materialen die duurder geworden zijn enzo. Dus die zwembaden, dat viel compleet stil. Schrijnwerk, maatschrijnwerk, mensen hadden ook zo ineens van, het is niet meer een moment om een keuken te veranderen, of het is niet de moment om nu een prachtige dressing te laten maken. Dus dat viel allemaal zo wat stil. En waar wij normaal gezien een orde, of Christophe een orderboek had van, zes maanden, negen maanden, ik weet het eigenlijk niet,

dat we hier elke maand zo wat korter en korter, en gevoelde, er kwam niks bij. En dan heb ik op een gegeven moment gezegd van, misschien moeten we zelf voor ons werk gaan zorgen, laat ons kijken naar een ouder pand. Jij kunt dat dan helemaal upgraden. Terwijl ik gewoon mijn werk bleef doen. En dan zijn we al zeker dat jij je werk hebt. En eigenlijk, dat was het eerste pand. En terwijl we dat eerste pand aan het renoveren waren,

beviel ons dat zo goed, want je zit dan plots in je eigen bouwgeer. Dus je moet niet meer aan de klant vragen, heb je liever roze of groen? Heb je liever daar, daar of daar, daar? Nee, dan kies je het allemaal zelf. En dat creatieve, dat vond ik dan wel weer heel tof. Dus zo zijn we er op dat gebied ingezet. Ingerold. Voor het jaartraject dat ik nu doe, met de andere ondernemers en vrije beroepers,

dat is eigenlijk nog heel recent gekomen. Dat was echt, ja, we zijn dat dan aan het doen. En andere mensen komen, oh, zo tof wat dat Gulder doet. En ik zou dat eigenlijk ook wel willen doen, maar ja, ik ben niet zo handig als Christophe. Ik weet niet hoe wij daar aan moeten beginnen. En Gulder zei, twee bouwkundigen, of nee, een schrijnwerker en een bouwkundige, dat is logisch bij jullie. En dan denk ik, ja, maar eigenlijk iedereen kan dat.

Want het is geen rocket science. Oké, bij ons doet Christophe veel. En Christophe is vaak op de werf. Maar je kunt evengoed dat als projectleider bekijken en zeggen van, ik ga die werf coördineren, maar ik ga wel alles aan aannemers laten doen. En dan klopt dat verhaal nog altijd, je winst zal een klein beetje minder zijn, maar het is ook maar een bijproject dan. Dus je hoeft dan ook niet zo veel winst te moeten maken,

als dat bij ons ons basisinkomen is. En omdat ik daar, of we daar toch wel een heel sterk beeld in hebben van, wat moet je kopen, wat moet je daaraan doen om daar meer waarde aan te gaan creëren, en hoe kunnen we dat dan doen? En hoe kunnen we dat dan weer in de markt zetten? We hebben daar echt wel een duidelijk beeld over. En daarom dacht ik, ik kan dat perfect aan andere mensen leren, zodanig dat die dat, als ze een jaar met mij meegelopen hebben,

of ik een jaar met hun meegelopen heb, dat die dat daarna nog zo vaak als ze zelf willen kunnen herhalen. En daar is eigenlijk dat idee van gekomen. Het lijkt mij ook wel heel interessant voor ondernemers en vrije beroepers, zoals je zegt, want die zijn al ondernemer. En als je dan iets gaat verbouwen en je werkt dan met andere aannemers samen, dat is dan ook weer een beetje delegeren en zien waar jij het beste in bent, en organiseren en dan samenwerken met anderen om een gezamenlijk doel te bereiken.

Dus ze kunnen dat waarschijnlijk al. Het is gewoon een andere sector waarin ze dat gaan toepassen. Ja, dat klopt. Want heel veel ondernemers zijn inderdaad heel flexibel en oplossingsgericht en zien mogelijk een. Dus door die een paar kleine dingetjes aan te reiken, pakken die dat vaak heel snel op. Plus ondernemers zijn ook vaak wel wat ambitieus en die hebben wel die ambitie, om daar zoiets bij te pakken waardoor hun geld ineens iets wat meer rendement gaat maken

dan gewoon het aan de bank te geven en dan tegen de bank te zeggen, doe er maar eens iets mee. Dus de meeste ondernemers waar ik mee werk, die vinden dat ook gewoon echt wel heel leuk. Maar dat is ook wel een beetje mijn voorwaarde. Ik doe dat alleen maar met mensen die daar goesting in hebben. Want er zijn ook ondernemers die zeggen echt, wat mij gerust, een renovatie, ik ga daar niet aan beginnen, ik moet dat gedoe niet. Evengoed, maar dat zijn niet de mensen waar dat leuk mee samenwerken is.

Dus het zijn wel diegenen die zoiets hebben van, ah ja, ik voel het wel, ik heb wel zin om zo eens een projectje voor mijn eigen of iets te realiseren. Of ik ben ook wel graag om interieurs bezig of ik maak wel graag iets moois, want uiteindelijk, daar ga je het over, je moet iets moois kunnen creëren om meerwaarde te kunnen creëren. Dus ondernemers hebben dat absoluut in zich, maar het gaat eigenlijk verder doordat je als ondernemer kunt investeren in vastgoed, kunt je winstbelasting wat doen zakken, want als ondernemer, als je wat goed boert,

en je bent gelijk mijn kennisondernemer, dan heb je heel weinig kosten. En je hoort vaak zeggen, je moet kosten maken, ik geloof dat niet. Ik ga niet in een dure auto kopen gewoon om mijn winstbelasting te doen zakken, want ik vind dat geen investering. Dan kan ik beter investeren in vastgoed ofwel om terug door te verkopen ofwel om te verhuren. Winstbelasting zakt wel. En als je een aantal keer kunt verhuren en tegen dat we dan ooit op pensioen gaan, heb je een passief inkomen en dan is ook dat probleem dat je een heel beperkt pensioen krijgt als ondernemer,

dat is dan ook ineens opgevangen. Dus dat is eigenlijk het idee waarom ik het vooral aan andere ondernemers zou aanraden om ook te doen. Ik ben heel blij dat je dat even aanhaalt, want dat is ook iets heel interessants aan je. Je helpt dus mensen op het vlak van vastgoed en zo, maar je helpt hen ook op het vlak van die winstoptimalisatie of de belasting daarvan verlagen. Dat vind ik ook iets heel interessants. Wel, dat is wel het idee daarachter, maar ik ben natuurlijk geen boekhouwer, dus ik ga niet zeggen van je moet in je boeken winst naar daar of naar daar zetten.

Daar ken ik echt niet genoeg van. Maar het is wel boerenlogica dat als we gaan investeren in vastgoed en je kunt je lening als kost inbrengen en je kunt je verbouwingskosten als kost inbrengen, dat je dat jaar minder winst gaat maken, waardoor dat je minder winstbelasting moet betalen, maar je bent wel tegelijk meerwaarde aan het creëren, dus je maakt alles wat optimaler. En hoe werkt dat dan juist? Dat is dan voor ondernemers en vrije beroepers bijvoorbeeld, als we die nu even nemen. Ja. Hoe kunnen die hun winst verlagen door te investeren in vastgoed?

Mogen ze dat zomaar doen of is dat via het bedrijf? Ja, via het bedrijf. Dus via een vernootschap. Ik kan voor mij gewoon heel abstracte getallen werken, maar stel dat je aan het einde van het jaar 100.000 euro winst hebt, dat gaat de overheid op die 100.000 euro je winstbelasting berekenen. Maar als je gedurende dat jaar ergens iets van vastgoed hebt aangekocht, dan zit dat in je kosten, waardoor dat je winstbelasting, alja, je winst geen 100.000 zal zijn, maar ik weet niet, ik zeg maar iets, 30 of 50.

Het is te zien wat je gekocht hebt en hoeveel eigen inleg je daarin gedaan hebt. Dus dat stukje, dat is niet mij. Mijn kennisgebied zal de boekhouwer wel regelen dat dat correct in de kosten komt, maar je gaat in elk geval kosten gemaakt hebben, investeringskosten weliswaar, waardoor je winst veel lager gaat zijn. Maar dat geld ben je niet kwijt als het in vastgoed. Ja. Dat geld in een auto gestoken hebt, want een auto wordt minder waard,

toen zei je dat je iets heel speciaals gekocht hebt. Maar als je een gewone auto gekocht hebt, gaat die minder waard worden. Dat vastgoed, als je dat goed doet, en je renoveert dat en je transformeert dat, dan gaat dat meer waard worden. En moet je daar dan zelf in wonen of in werken? Of moet je dat dan verkopen? Hoe werkt dat? Je moet dat niet verkopen, je kunt dat ook verhuren. Het is niet de bedoeling dat je daar zelf in gaat wonen.

Als je zelf in je vastgoed van je bedrijf gaat wonen, dan ga je ook belast worden daarop. Dus daar heeft destijds Elio Di Rupo een aantal regels over gevonden. Ook daar, ik zeg het, ik ben geen boekhouder, dus ik kan je daar de details niet van vertellen, maar dat wordt redelijk zwaar belast. Maar een keer dat je je eigen eerste woning hebt, en je zegt dan van oké, mijn vernootschap heeft wel wat cash en wat body,

en die kan wel iets gaan investeren, dan is het heel interessant om iets te gaan investeren voor of te verkopen of te verhuren naar wat je graag hebt. Als je graag op korte termijn, wat geld wilt maken, dan is flippen lekker zouden we zeggen. Dus kopen, renoveren, doorverkopen, ideaal. Als je zegt van nee, ik denk aan de lange termijn

en ik wil aan die horizon zien, dat als ik ooit op pensioen ben, daar wat meer gerustigheid heb, dan ga je voor verhuur. En waar ligt bij jou zo de voorkeur? Dat hangt bij ons heel hard af van wat we op dat moment kunnen. Dus als er cash genoeg is om iets voor de verhuur te kopen, en dan nog cash over voor terug in het volk,

dan zullen we een kleiner pandje zoeken voor de verhuur. Maar als ik moet investeren in eentje voor de verhuur en daardoor is er geen startkapitaal meer voor een volgende te kopen, dan ga ik eentje kopen dat ik weer ga flippen en wachten tot ik terug genoeg winst heb om eentje voor de verhuur te kopen. Maar dat is natuurlijk omdat bij ons,

dat is ons basisbusinessmodel, dat flippen, we hebben niet nog een inkomen uit iets anders. We zijn niet, ik zeg maar iets, we zijn geen bakker die al een basisinkomen heeft en daarnaast iets voor zijn plezier gaat flippen of gaat verhuren. Dat is ons basis. Maar ja, ik denk dat dat de meest logische gang van zaken is.

Als iemand zegt dat hij graag eens projectjes doet en die graag op korte termijn wat extra geld heeft, dan is dat flippen heel leuk, omdat dat ook heel snel roeleert, zal ik maar zeggen. Maar als iemand zegt dat hij dat niet echt ziet als woehoe, nog eens een projectje, dan zou je beter telkens sparen voor een verhuurpand en op de lange termijn, denk je.

En dan doe je dat minder vaak. En als je dat over je hele carrière opbouwt, met het compound effect, dan zit je wel tegen dat je op pensioen wilt gaan, want dan kies je waarschijnlijk ook zelf een mooi inkomen. Voilà, jij bent nog jong, ik zou zeggen, begin er zo vroeg mogelijk aan, want des te sneller is dat betaald.

Ja, wat is jouw inzicht daarop? Over... Vroeg genoeg beginnen met investeren bijvoorbeeld in vastgoed. Ja. Persoonlijk, ik vind het een geruststelling dat ik eerst mijn eigen woning al heb. Die ben ik ook aan het afbetalen bij de bank, maar voor mij was dat wel een belangrijke,

en ik heb ook een gezin. Er zijn mensen die zeggen, je moet geen eigen woning hebben, je kunt gewoon huren en dan toch al beginnen investeren. Dat moet iedereen nu voor zijn eigen uitmaken, vind ik. Maar een keer dat ik zo mijn eigen eerste woning heb... Ach, nu ben ik de vraag kwijt. Of dat het zo interessant is om... Ah ja, wanneer er om te beginnen.

Dus wanneer ik mijn eigen eerste woning gevonden heb, en vanaf dat er dan wat ademruimte komt, dus vanaf dat er dan terug wel een potje is, dan zou ik zeggen, begin eraan, want het gaat niet goeiekoper worden, plus je horizon is langer, dus je hebt nog meer tijd om het terug te betalen. Stel dat je zegt, ik heb al een klein potje,

ik zeg maar iets, 40.000 euro, en ik kan daar al een klein pandje mee aankopen, want je moet niet de volle pot zelf betalen, de bank zou daar wat bijleggen, en daar wordt dan een andere onderneming, die misschien al 50 jaar is, die zegt, ik ga de bank op 10 jaar terugbetalen. Als je jong bent kun je misschien zeggen,

ik ga de bank op 20 jaar terugbetalen, of op 25 jaar terugbetalen. Maar ondertussen is dat wel aan het lopen, en zeker als dat eentje is voor verhuur, is dat zijn inkomsten aan het genereren, dus dat kan maar al aan het lopen zijn, hoe vroeger je dat doet, hoe beter. Dat is ook iets heel interessants,

en vast goed, je kan dat doen zonder er zelf de volle pot voor te leggen. Ja, dat is het allerleukste aan vastgoed. Dus de meeste banken vragen 20% eigen inleg. Ze kijken uiteraard naar je terugbetalingscapaciteit, als je nog niet echt voldoende rendement in je vernootschap hebt, dus als ze niet zeker zijn dat je elke maand

je lening gaat kunnen aflossen, dan zullen ze wat voorzichtiger zijn. Maar in principe vraagt de bank ongeveer 20% eigen inleg, en de rest leggen zij bij. Dus stel dat je een pand ziet, iets voor 200.000 euro, je wilt daar 50.000 euro kosten in doen,

dan zegt de bank aan die 250.000 euro totaal moet jij 20% leggen, en dan leggen wij 80%. En natuurlijk notaris en die dingen moet je ook altijd zelf betalen, registratie en zo. Ja, dat vind ik iets heel interessants, want dan zonder dat volledige bedrag te hebben

kan je al zo een huis kopen en dan verhuren wel aan de volledige prijs van dat huis, dus niet aan de 20%. Klopt, en ik ben zelf niet zo degene die heel graag bezig is met rendementsberekeningen en zo, maar voor mij persoonlijk zeker wel, als je nog zo jong bent als jij, als je zo kunt bekomen dat als je een huis verhuurt

en wat jij elke maand aan de bank legt, dat je dat minstens terugkrijgt van je huurder, dus dat je er liefst nog een klein beetje over hebt, zodanig als er iets kapot is of zo, dat je dat ermee kunt herstellen, of als het een maand leeg staat of zoiets, dat dat geen drama is, dus als je iets meer huurinkomsten krijgt

dan wat jij zelf elke maand voor je lening aan de bank moet geven, dan is dat eigenlijk een prima investering. Ja, want dat is zo één van de twee opties die mensen in het vastgoed vaak zeggen over je eerste huis kopen of eerst huren en dan met het andere geld iets doen, dus dat je een huis koopt om te verhuren en dan aan een lager wijdelijks bedrag

zelf iets gaat huren. Ik denk dat dat iets is van de laatste jaren, dat is net iets vooruitstrevender dan toen ik net afgestudeerd was, dan waren wij nog allemaal aan het denken ik wil mijn eigen huis, ik wil mijn eigen huis, natuurlijk op die vijftien jaar dat ik afgestudeerd ben zijn de huizenprijzen ook een pak gestegen

en is het voor iemand die jong is misschien niet meer zo evident om direct zijn eigen huis aan te kopen en als je op deze manier wel iets kunt aankopen door zelf bescheiden te huren en iets groters of duurders aan het afbetalen zijn of aan het laten afbetalen zijn door je huurder dan heb je toch eigenlijk je eigen woning.

Dus dat kan inderdaad wel een mooi alternatief zijn. Een interessante piste. Ja, ik vind dat wel. Zoals je zegt, de huizen worden duurder en dat is door de trend van de afgelopen zoveel jaar. Dat is heel interessant voor mensen die in vastgoed actief zijn of die daarin willen beginnen. Maar voor mensen die een huis willen kopen

is dat wel iets moeilijk. Denk je dat dat gaat blijven stijgen? Het ziet er in elk geval niet uit dat het nu gaat zakken. In België of in Vlaanderen hebben we een heel stabiele woningmarkt. De laatste twintig jaar is het altijd gestegen of in het slechtste geval stabiel gebleven. Maar we hebben eigenlijk nooit prijscorrecties naar beneden gehad. Dat is natuurlijk heel zuur als je nu jong bent

of als je nu wilt een huis kopen, want het is altijd aan hoge prijzen. Maar zelfs dan denk ik dat met een beetje creativiteit er vaak wel een en ander mogelijk is. Dus ik denk dat jongere mensen nu misschien bijvoorbeeld twee vrienden samen kijken van kunnen we dan toch samen een appartement beginnen kopen of zoiets. Kunnen we op die manier iets aan het afbetalen zijn. Maar zakken, dat zie ik niet direct gebeuren.

De leningen gaan ook een klein beetje beginnen zakken, hebben ze gezegd. En meestal geeft dat dan in de prijzen weer een beetje een opwaartsbeweging. Qua rendement, hoe noem je dat, die rente die je erop moet betalen, is dat dan gaan zakken? Ja, dus het zal niet heel veel zijn, maar voor het eerst in twee of drie jaar denk ik gaat de rente wel een klein beetje zakken. Want tussen 2022 en nu denk ik dat de rente maal vier of maal vijf gegaan is. Waardoor we in 2022 bijna nog gratis geld kregen.

We zitten nu aan drie, vier procent. Het zal eerder vier dan drie zijn, denk ik. En dat gaat nu terug stil een klein beetje beginnen zakken. Welke punten, welke trends en welke invloed heeft dat op het gedrag van de consumenten? Voor mijzelf, ik vind het heel belangrijk om elk artikel dat ik zie passeren of dat nu over EPC of over rente of over vastgoedtrends gaat, ik probeer dat wel altijd te lezen. Gewoon om dat grote beeld van de vastgoedmarkt een beetje in me op te nemen.

Als dan een econoom iets zegt in een krant, zal ik het gelezen hebben. Als een hera iets zegt in een krant, zal ik het ook gelezen hebben. Gewoon omdat al die visies samen, dat maakt dat je er hopelijk een beetje een realistisch beeld van krijgt. Het valt mij ook op dat je precies wel heel goed weet wat jouw sterktes zijn en dat je de andere dingen zo, dat je daarvoor samenwerkt met bijvoorbeeld je partner of andere mensen. Ja, ik vind dat iedereen dat zou moeten weten. Nou ja, dat klinkt misschien wel raar, maar ik weet van mezelf, ik ben niet degene die heel graag uitzoekt hoe dat met alle cijferen zit in de boekhouding.

En dat is voor iedereen, elke vernootschap, elke onderneming anders. Dus bespreek dat gewoon met je boekhouder, die is daar wel de geknipte persoon in. Hetzelfde als dat je met je boekhouder waarschijnlijk niet gaat bespreken, gaan we nu zonnepanelen leggen of niet. Welkom daar dan voor naar mij, want dan weet ik dan weer wel heel goed van wat gaan we ermee doen, wat gaan we er niet mee doen, hoe gaan we dat hier verduurzamen, welke trends zijn er tegenwoordig qua tegels, ik zeg maar iets. Ja, ik weet heel goed wat ik weet. Of waar ik iets van ken, maar ik weet ook heel goed van die dingen,

dat is minder mijn sterkte en meestal zijn er ook heel veel uitzonderingen en nieuwe regeltjes en dat is veranderd. Als iedereen op zijn vakgebied zijn dingen toegehouden, dan komt dat wel goed. Ja, en die samenwerkingen, ik denk dat je dan samen zoveel meer gaat bereiken dan als je zelf alles probeert te doen. Klopt. En het is ook gewoon heel belangrijk als vernootschap zijnde, dat je goed laat bijstaan door je boekhouder, door je notaris, door je bank, eventueel zelfs door een andere geldschieter, weet ik veel, investeerder die bij je meewerkt. Maar je zegt geen eilandje en laat je goed omringen. Stel dat je zegt, ik zie dat wel zitten, zo een renovatieprojectje,

maar ik ben niet degene die op de werf de commando's gaat uitteilen, die gaat zeggen van vandaag moet dat gebeuren en morgen moet dat gebeuren. Ja, dan zoekt je een architect of een werfleider of zoiets. Er bestaat altijd iemand die wel thuis is in het vakgebied, dat moet gebeuren. En oké, alles heeft zijn prijs, maar vaak spaar je daar wel dubbel mee uit. Want als je een paar keer tegen de muur loopt in vastgoed, dan kan dat veel geld kosten.

Ja, dat zijn geen kleine bedragen waarmee je werkt. Nee, dat is spijtig misschien in vastgoed, als je zegt van ik ga het eens proberen. Het gaat nooit over 20 euro. Als je een verkeerd pand koopt, dat je achteraf niet kwijt geraakt, dan kan dat lelijk tegenvallen. Ja. Voordat we naar de heel praktische kant van de zaak gaan, want daar ben ik heel benieuwd naar, is er een vraag die ik al van in het begin van het gesprek wilde stellen.

Hoe is dat om met je partner samen te werken? Ah, voor dit werkt dat ideaal, omdat ik al het voorbereidende werk doe. Dus ik ga op zoek naar de panden, ik kies materialen, ik ben veel bezig met indelingen, met het verduurzamen. Ik heb EPB gedaan vroeger, dus die dingen pak ik ook voor mijn rekening. Ik ben ook helemaal niet handig, dus ik kom graag op de werf, maar niet om de handen uit de mouwen te steken. En hij is juist heel praktisch, maar hij is niet de man van de voorbereidingen en zo.

Dus hij is een ideale man om de hele dag op de werf daar alles te regelen en ook mee te helpen. Dus voor ons, wij zijn op dat gebied een hele goeie match, maar dat maakt dat wij samenwerken en tegelijk ook niet samenwerken. Dus we zitten de hele dag op mekaars lip. Af en toe moet hij eens s'avonds naast mij komen zitten, omdat ik nog een factuur heb waar ik een vraag over heb, of dat ik zeg van we moeten kiezen tussen dat of dat,

wat zullen we nu doen? Maar voor de rest, en af en toe belt hij, komt hij. Want we moeten beslissen waar die spots moeten komen, ik zeg maar iets. Dat zijn zeker dingen die we samen doen, maar we zitten niet elke dag continu op mekaars lip, maar je hebt wel een gemeenschappelijk doel. En dat is heel fijn, dat je samen voor iets werkt en dat je samen dingen realiseert.

Wij vinden dat heel tof. En je vult elkaar precies ook aan met die skills. Absoluut, want in het begin toen Christophe dan nog zwembaden en schrijnwerk deed, dan probeerde ik hem ook heel hard te helpen. Maar bijvoorbeeld voor dat schrijnwerk, er bestaat zoveel en je hebt geen idee. Geloof mij, je hebt geen idee hoeveel scharniertjes dat er bestaan en plaatmaterialen dat er bestaan.

En weet ik veel wat. Dus ik kon die offertes niet alleen maken. En dan moest ik nog proberen inschatten hoe lang hij eraan bezig ging zijn. Dat kon ik al zeker niet. Dus ik had hem eigenlijk toch altijd voor alles nodig. En dan begint hij te wringen, want hij staat dan al heel de dag op de werf. En dan moet hij s'avonds zeggen, ik heb je eigenlijk niet kunnen helpen met die offerten voor te bereiden, want ik heb nog een vraag over dat, dat, dat.

Tegenover nu is heel duidelijk, elk heeft zijn taken en dat matcht goed. En dat werkt voor ons heel vlot. Dus als je, denk ik, het juiste project hebt, of het juiste business voor je beiden, dan werkt dat heel goed samenwerken met je partner. Als dat voor één van de twee niet helemaal klopt, dan denk ik dat dat wel eens wat strubbels kan geven, om het zo te zeggen. En welke invloed heeft dat op de thuissituatie hier?

Want jullie zijn ook ouders. Ja. Kunnen jullie dat zo gestrijden houden? Dat is heel moeilijk. We hebben geprobeerd op een gegeven moment om te zeggen, aan tafel wordt er niet meer over werk gepraat. Maar dat lukt niet. Nee.

Nee, dat lukt echt niet. Vaak, ja, als het morgen is nog rap, zo'n paar kleine dingetjes overlopen. Dan komt een D en dan heb je met een D afgesproken. Dat of ik ga zometeen naar een D bellen en dan laat ik het je weten. Maar dat is het dan ook. En voor de rest zijn het dan de gewone gesprekken. Maar s'avonds is het wel heel vaak.

En hoe is het geweest op de werf? Wat is er gebeurd? Wat moet er nog gebeuren? Ja, dat gebeurt wel heel veel. En anders zou je het ook aan je partner vragen. Hoe was uw dag? Hoe heb je het werk gedaan? Klopt.

Ja, ja, ja. Kinderen vinden dat niet altijd zo leuk. Aan de andere kant denk ik dan. Ze zien wel, ze hebben het ondernemersvoorbeeld. Dus misschien hebben ze iets meer kans om later zelf ook ondernemer te worden. Ik weet het niet. Ik zou dat fijn vinden. Ik denk dat jullie sowieso wel bepaalde kwaliteiten gaan doorgeven aan jullie kinderen.

We zullen het zien, ja. Oké. If you're ready, zou ik graag het stappenplan van Marijke een keer overlopen. Omdat... Ik denk dat vastgoed zo'n interessant topic is. Dat is iets wat bij veel mensen aansluit. Waar veel mensen ook meer over willen leren. Dus ik ben benieuwd naar de eerste stappen zo.

Ik ga graag heel praktisch. Dus, wat is de allereerste stap die jij mensen zou aanhalen om te nemen als ze willen beginnen met het verbouwen, aankopen, verbouwen? Naar de bank gaan. Ja. Ik wil even bij de bank horen. Wat kan ik? Als ik dat leg, wat leg je erbij?

Wat is mijn totaalbudget? Wat kan ik doen? Financieel. Want er is niks zo vervelends als dat mensen bij mij komen en zeggen, ik wil eigenlijk uw klant worden, maar ik moet nog eens naar de bank gaan. Als je niet weet wat je kunt financieel, ja, dan moet je niet beginnen dromen. Je moet eerst weten, wat is er haalbaar voor mijn bedrijf of voor mijn firma? Wat kunnen wij missen?

Wat wil de bank bijleggen? De ene bank doet niet wat de andere bank doet. De andere bank doet niet wat de andere bank doet. De andere bank doet niet wat de andere bank doet. De andere bank doet niet wat de andere bank doet. Elke bank bekijkt dat ook anders, want sommige banken zeggen, ahma, je hebt bij ons al een beleggingsportefeuille die mag voor zoveel procent eigen inbreng tellen. Bij andere banken geldt dat niet zo.

Sommige banken vragen hun hypotheek bijvoorbeeld op hun eigen woning. Andere banken doen dat niet. Dus het is eigenlijk belangrijk dat je dat aangeeft. Echt belangrijk. dat je bij je bank al eens even gaat horen van hoe werkt de golle? Heel simpel. En laat je daar al eens even inspireren en grote orders vastleggen. Stel dat je zegt, ik spreek altijd met ronde getallen,

maar stel dat je een potje hebt en de bank wil je daar een potje bij leggen, en je hebt samen 300.000 euro, je geld en de bank, dan moet je niet naar projecten van 500.000 euro gaan kijken. Heel simpel. Dus dat is wel heel belangrijk, dat je eerst je budget kent. Ja, dat lijkt me ook een logische eerste stap, dat je weet wat voor panden of wat voor huizen. Voilà, dat je weet in welke grote orde mag ik beginnen kijken.

Ja, klopt. Dus je hebt dat gesprek gedaan. Normaal is dat vrij rap achter de rug, lijkt me. Ja. Wat is dan de stap? Ga je dan al rond gaan kijken naar huizen of doe je nog andere dingen? Dan moet je eigenlijk inderdaad je huiswerk beginnen maken. En wat ik aanraad, is dat je voor jezelf eens even begint na te denken van,

in welke regio wil ik dat doen? Sommige mensen doen dat graag bijvoorbeeld in hun eigen buurt. Wij doen dat ook graag in onze eigen buurt, omdat we hier de regio heel goed kennen. De prijzen goed kennen. En omdat Christophe heel veel zelf doet, is dat gewoon praktisch. Dat moet hem niet te ver rijden als hij naar de werf rijdt. Maar er zijn ook mensen die zeggen, ik wil eigenlijk veruren.

En ik wil, als ik hier van de zomer buiten kom, niet door mijn eigen huurder aangesproken worden als ik op een feestje sta. Dus die zeggen bijvoorbeeld, ik zoek een regio een half uur van mijn huis. Bijvoorbeeld, dat kan even zeer. Dus je regio bepalen is belangrijk. En ook voor jezelf denk ik, ga bepalen, wil ik verkopen of veruren? Want voor mij, een pand voor te verkopen is een ander pand. Dat ik ga zoeken dan een pand voor te veruren.

En wat verschilt dat? Een pand voor te veruren mag meer basis zijn en meer mainstream, zal ik maar zeggen. Een pand voor te verkopen zoek ik altijd iets waarvan ik denk, daar zal ik zelf ook heel blij mee worden. Een toffe tuin, een mooie straat, veel licht. Ik zeg maar, bij een huis voor te veruren, als dat veel licht daar is, heel graag. En als het er niet is, dan zal ik het waarschijnlijk wel wat creëren. Maar ik ga iets minder streng zijn.

Dat huis voor te veruren mag eventueel ook iets kleiner zijn, iets compacter. Dat huis dat ik probeer terug te verkopen, wij wonen in een landelijk omgeving, probeer ik toch wat ruimte te hebben of te kunnen creëren, zodanig dat ik een voordeel heb ten opzichte van nieuwbouw. Want ik ga natuurlijk geen nieuwbouw afleveren, dus ik moet zorgen dat ik een aantal dingen heb, waardoor ik kan concurreren met nieuwbouw of een voordeel heb ten opzichte van nieuwbouw. En waarom werk jij niet met nieuwbouw? Nieuwbouw is op dit moment heel duur.

Je kunt daar niet op onderhandelen, want je aannemer moet gewoon op betaald worden voor wat hij daar gezet heeft. Er zijn heel veel regeltjes voor nieuwbouw, wat maakt dat het zo duur geworden is. En als ik dat wil kopen voor te veruren, dan ga ik een heel hoge huurprijs moeten vragen. Als ik het wil kopen om door te verkopen, dan ga ik eigenlijk moeten kunnen onderhandelen op die prijs, maar die onderhandelingsmarge is er niet of de aannemer verdient niks. Dus je gaat daar heel moeilijk op kunnen onderhandelen, doormeer dat ik automatisch naar oudere panden kijk. Ja, we zijn het net al, het zijn dan oudere panden met heel veel potentieel.

Ja, dat is voor mij eigenlijk de volgende stap. Dus ik heb dan gekeken van wil ik verkopen of veruren en in welke regio wil ik dat doen. En dan ga ik eigenlijk op zoek naar oudere panden. Voor mij zijn dat de E- en de F-label woningen, EPC, omdat daar nog heel veel potentieel is om te verbeteren naar duurzaamheid. Ik ben altijd naar een A-label te gaan, in het slechtste geval naar een B, maar we hebben tot nu toe altijd een A-label gehaald. Dus daar kan ik dan mijn meerwaarde gaan toepassen.

Plus, dat zijn ook woningen waar heel veel mensen niet door kunnen kijken. Ze zien een lille badkamer, een lille keuken, lille tegels, veel werk, veel kosten. En dat zijn de woningen waar we wel door kunnen kijken, waar we heel vaak zien van als ik dat en dat aanpas, dan is dat plots veel ruimer, veel lichter, veel dit, veel dat. Ja. Ja. Ja. Ja.

Ja. Ja. Ja. Ja. Ja. Ja. Ja. Ja.

Ja. Ja. Ja. Ja. Ja. met die vloer weg te pakken en dan een mooie vloer, die dingen kunnen meerwaarde creëren. Je moet wel heel creatief zijn en wat verbeeldingen hebben.

Je moet wat verbeeldingen hebben, maar als je een aantal woningen gezien hebt, begint dat wel te komen, want dat zijn heel vaak dezelfde dingen dat ik probeer te zien in die woningen. En waar vind je die woningen? Imo Web, Bidit, Spotto, Zimo, Imo Vlaan, On The Road, als je naar de Boma rijdt. Ja, als je naar de Colruyt rijdt, ik weet het niet.

Ik kijk altijd rond. Er zijn overal bordjes. Maar het is ook niet verkeerd om een beetje vrienden te zijn met een lokale makelaar, want die weet om een duur van ah ja, Marijke heeft graag zijn oude pand. Ik weet al dat ik hier moeilijk vanaf ga geraken. Misschien laat ik het daar al eens als eerste zien, dat oude pand, dan gaan ze ja of nee zeggen. Kan ook.

Even een tussenvraagje. Komen alle koop- en huurpanden ook op die websites, of is dat ook veel zo dat het netwerk wordt verkocht en verhuurd? Er wordt wel een klein beetje verkocht aan netwerk, maar ik denk dat er vooral in de grote projecten aan netwerk verkocht wordt. Dus als je een grote ontwikkelaar hebt en je wilt ergens twintig appartementen gaan zetten,

dat type gronden, daar komen jij en ik waarschijnlijk niet aan toe. Maar voor wat wij doen, dat is eigenlijk heel kleinschalige projectontwikkeling. Af en toe is er wel eens links of rechts iemand die ons laat weten van kijk, onze buurman die gaat verhuizen en die, als je wilt, kan je misschien al eens komen kijken voordat dat te koop staat. Of onze buren hebben een half jaar met een bepaalde makelaar en dat huis is niet verkocht geraakt en die gaan dat binnenkort bij die makelaar weghalen.

Zo'n dingen, dat komt wel eens voor. Maar dat is niet zo vaak. Als we het daarvan alleen zouden moeten hebben, dan zouden we niet zoveel werk hebben. Dus wij doen het toch nog heel veel via de reguliere platformen. Oké, en tot nu toe zijn allemaal dingen dat iedereen eigenlijk wel kan doen. Dus naar de bank gaan, je locatie vastleggen waar je in wilt werken

en dan op zoek gaan naar interessante panden. Ja. De volgende stap, je vindt een interessant pand waarvan dat je dan vindt dat er heel veel potentieel in zit. Dan is de volgende stap denk ik de aankoop daarvan. Hoe gaat dat zo in z'n werk? Ik ben altijd heel eerlijk tegen de makelaar of tegen de verkoper. Dan zeg ik van kijk, we moeten daar eigenlijk zelf ook iets aan kunnen verdienen,

want we gaan het huis helemaal up-to-date zetten. Ik ga thuis mijn rekening maken. Ik ga zien of dat rekening klopt en dan begin ik thuis met alle kostenposten op te lijsten, in te schatten van dat gaat zoveel kosten, dat gaat zoveel kosten. Dan probeer ik ook wat schattingen te maken van aan de hand van andere dingen dat te koop staan en zo, van aan welke prijs gaan we dat weer kunnen verkopen op het moment dat dat helemaal up-to-date is, dat huis.

En dan even zien, aankoopprijs, alle aankoopkosten, alle renovatiekosten. Zit daar nog wat marge tussen al die kosten en mijn vermoedelijke verkoopprijs? Is dat gat groot genoeg? Dan is dat goed om aan te kopen. Is dat gat te klein, dan ga ik ofwel onderhandelen. Ik vind het tof, ik zie potentieel, maar aan deze prijs kunnen we het zeker niet aankopen of ik ga het laten schieten als ik echt merk dat ik een bot moet doen waar dat de mensen geschauffeerd gaan zijn.

Dan ga ik het ook eerlijk zeggen, dan laat ik ik altijd zeker iets weten van, ik heb het berekend, maar voor ons is het niet haalbaar. Ja, ik zei ook die eerlijke aanpak ook wel. Ik vind dat het fijnste, we hebben onlangs ook, ik denk dat het in december ofzo was, ik had echt een huis waar ik insane verliefd op was in de zin van, ik zag wat ik daarvan kon maken, maar ik moest 100.000 euro minder bieden als wat die mensen vragen. Dat is heel moeilijk, dus toen heb ik gewoon laten weten van,

kijk mevrouw, ik vind het echt een tof huis en ik zie er heel veel mogelijkheden in. Stel dat het in juni nog altijd te koop staat, kunnen we dan eens bespreken en zien wat we dan aan de prijs kunnen doen, want op dit moment staat het volgens mij te duur of toch zeker voor ons. We zijn nu in juni, het staat niet meer te koop, dus we zullen de koper gevonden hebben, maar stel dat dat op deze moment nog altijd te koop stond, ja, als dat meer dan een half jaar te koop staat, dan is dat wel eens de moment om eens voorzichtig te zeggen van, kijk, we zien het nog altijd, maar niet aan die prijs.

Maar op het eerste moment mocht je dat niet zomaar doen. Ben je een harde onderhandelaar? Nee, ik probeer het altijd heel constructief te doen. En misschien ben ik tegelijk wel hard, in die zin dat voor mijn eigen heb ik mijn bovenlimiet gelegd en ik ga daar ook niet over. Dat moet wel kunnen. Als wij zeggen van, dat is onze limiet, want anders verdienen wij daar niks aan, dan is dat ook onze limiet.

Dus dat is misschien voor sommige mensen hard, maar ik ga dat niet op een harde manier doen. Dan ga ik gewoon zeggen, sorry, we kunnen niet. Ja, dat is gewoon die eerlijkheid. Oké, dus dan heb je hopelijk de aankoop. Jij bent veel bezig met duurzaamheid en dat energielabel zo hoog mogelijk te krijgen. Wat zijn de paar verbouwingen die jij sowieso gaat doen die de waarde van dat huis in doen stijgen en ook dat label beter krijgen? Ja, sowieso elk huis is anders, dat is logisch.

Eigenlijk begint het logischerwijs van boven naar beneden. Dus dakisolatie, dat is een allerbelangrijkste. Dan nieuwe glazing, nieuwe ramen. Dus hoogrendementsglas, 1.0 glas steken wij er altijd in. Muren isoleren en dan pas vloeren isoleren. Eigenlijk, dat is heel logisch, maar dat is eigenlijk de volgorde. En als je dan een goede basis qua isolatie gemaakt hebt, dan kun je ook heel veel EPL-punten of EPC-punten winnen met zonnepanelen.

Dus dat is dan onze volgende stap. En dan, afhankelijk van, is er al verwarming. Of niet, en welke verwarming is daar, gaan wij vaak naar een warmtepomp. Maar dat is echt heel afhankelijk van wat we voor ons krijgen. Ik ben daar totaal niet in thuis. Wat is zo'n warmtepomp? En waarom is dat voordeliger dan de alternatieven? De alternatieven is, we hebben al huizen gehad waar geen verwarming is. Dat kan je niet meer opleveren de dag van vandaag.

Dus dat is dan sowieso geen optie. Maar ook zo'n oude grote mazoetketel die bijna een hele kamer in pakt, ook geen optie. Dus als wij een huismail mazoetketel hebben, die vliegt er sowieso uit. Wat zijn de alternatieven? Gasketels. En als die nog redelijk nieuw zijn, als dat al hoogrendementsketels zijn, condenserende ketels, dan zie ik geen enkele reden om die weg te gooien. Ik bedoel, het is misschien minder hernieuwbaar als een warmtepomp, maar wat goed is, moet ook niet weggooien.

Dus als daar nog een goede gasketel in zit, laten we die rustig steken. Maar als al die dingen daar niet zijn en we moeten toch voor verwarming gaan zorgen, dan is eigenlijk een warmtepomp ideaal, omdat dat is hernieuwbare energie. Dus dat is heel milieuvriendelijk. Tussen haaksjes, zal ik zeggen, want alles heeft ook altijd zijn keerzijde. En dat is relatief gemakkelijk te installeren. Dus, voilà. Is dat waar dat de meeste huizen nu, of zo, de nieuwe bouw...

Ja, sowieso. In de nieuwe bouw wordt er eigenlijk zelden nog met een gasketel gewerkt. Oké. Ja. En qua... Oké, dat zijn dus de grote dingen. De muren, de ramen, de vloeren, het dak, de zonnepanelen. Wat is de volgende stap, naar waar je gaat kijken? Dus dat zijn eigenlijk alle technische ingrepen die zeker moeten gebeuren. 9 van de 10 is de elektriciteit niet in orde, want die is bijna nooit conform als je zo'n oudere woning koopt. Dus die moet je sowieso in orde laten zetten. Dat moet ook gekeurd worden. Dat is een belangrijke. Ik zou ook nooit iets ervan opleveren dat niet geaard is of zoiets.

Dus elektriciteit is sowieso één waar je rekening mee moet houden. En dan gaat het vooral over look en feel. Hoe gaan we dat huis hier terug opbouwen, terug aankleden zodanig dat dat... Gelijk de dag van vandaag is dat mensen hier graag in rondlopen als ze hier binnenkomen. Dat ze een huiselijk gevoel hebben, dat ze niet het gevoel hebben dat ze in de jaren zestig terug toegekomen zijn. Want dat is het vaak. In die huizen dat wij kopen heb je ofwel rozen ofwel blauwe tegelkes in de badkamer tegen de muur. Ja, het is zo. Groene baden, groene lavabo's. Mensen zien dat niet meer graag. En dan gaat het beginnen opfrissen. Maar ook, wat ik er straks zei, kijken van die badkamer, zit die nog wel op de goede locatie? Zullen we die niet beter op de verdieping steken? Welke ruimte offeren we daarvoor op? En dergelijke.

Heb je dit daar eigenlijk ook zo gedaan? Nee, dit is de nieuwbouw. Ah, oké. Nee, deze is de nieuwbouw. Maar ik zou er op zich ook geen probleem mee hebben om in een verbouwing te wonen. Omdat, wat ik persoonlijk wel vind, een verbouwing heeft veel meer karakter. Daar zit wat ziel in. Een nieuwbouw heeft dat iets moeilijker. Ik weet niet wat de mensen daar kunnen zien, maar achter mij zitten bijvoorbeeld, zien ze dat? Oude deuren, oude binnendeuren. Ik heb wel met een aantal oude materialen gewerkt, gewoon om toch het gevoel dat dat huis al wat geleefd heeft hier binnen te krijgen. Ja, je hebt gelijk. Voor hetzelfde geld zou dat zo'n witte deur kunnen zijn, maar dit geeft meer karakter, ook meer contrast.

Ja. Ik heb hier ook een paar deuren die wat krom staan. Ik vind dat ook helemaal niet erg. Die deuren hebben misschien nooit in een kasteel of weet ik veel wat gezeten. Je kunt daar dan een beetje je fantasie over laten gaan. Maar je ziet, dat heeft al eens geleefd. En dat vind ik bij die verbouwingen ook. Wij maken die heel modern en hedendaags, maar tegelijk voelde. Die huizen hebben al wel eens geleefd. Die hebben al eens een generatie gediend. En die kunnen perfect, als je de juiste stevige huizen kiest, perfect nog eens een generatie dienen. Of misschien nog twee of drie. Absoluut. Ik denk dat we dan bijna rond zijn qua renovatie. Dan is het het leuke werk, denk ik. De inkleding en het gezellig huis laten woenen. En waarschijnlijk de keuken. Daar zullen ook nog veel dingen mee moeten gebeuren. Ik hoorde jou denk ik al zeggen dat dat een heel belangrijke plek was. Ja, keuken, badkamer. Mensen vinden dat echt belangrijk. Dus dat moet ten eerste heel proper zijn. Maar een keuken moet ook open zijn, meestal. Een dag voor een dag. Daar zou je voor tekenen. Echt een leuke keuken.

Dank je wel. Ja, die is bijvoorbeeld veel te specifiek. Mensen zien dat niet en horen dat al zeker niet. Maar ik heb bijvoorbeeld voor een groene keuken gekozen. Dat ga ik nooit in mijn huizen zetten. Dat is veel te specifiek. In ons huis ga ik eerder iets kiezen waarvan ik denk, dat is iets wat veel mensen graag zien. Maar wat zien dan veel mensen graag? Een open keuken, een eiland in een keuken. Dat zijn dingen waar wij wel echt naar streven om dat te kunnen integreren. Als wij een huis kopen, is dat dezelfde. Een open keuken. We maken wel een open keuken zodanig dat dat eiland daar kan staan en dat de mensen wel gewoon lijkt dat er vandaag nieuw gebouwd wordt. Het gevoel hebben van, voila, we hebben alle comfort dat een dag van vandaag er is. Ja, de persoon die daar voor de eerste keer had gedacht van, ik zet daar een eiland in de keuken, dat is echt een legende. Tof, hè? Supertof. Ja, dat brengt ook gewoon heel veel sfeer mee. Omdat iemand is aan het koken, iemand gaat daarbij staan met een glazeken. Dat is wel lang geleden op weekend geweest en dat was toen voor mij het eerste huis met een open keuken. Open keuken, mijn eiland. En wij waren met zes vriendinnen, denk ik, daar. We hebben precies heel het weekend rond dat eiland doorgebracht, omdat je bent altijd aan het koken of aan het aperitieven of zoiets. Dat brengt gewoon heel veel gezelligheid mee en dat willen wij ook in die huizen meegeven. Je moet echt een huis maken dat leefbaar is, dat een gezin aantrekt of dat een mens aantrekt.

Dat is voor mij een heel belangrijke. In die fractie, zo grote projecten waarbij appartementsblokken worden gebouwd, heel modern, heel clean, waar mensen dan op kleinere ruimte gaan leven. Is dat iets waar je dan zo eerder van wegtrekt of zijn daar ook mogelijkheden bij? Daar zijn allicht ook hele mooie projecten in. En zeker, ik kan me nu voorstellen, in Stad en Brussel of in Mechelen ofzo, dat er niet meer overal zoveel plaats is, want daar willen heel veel mensen wonen. Dat er niet meer zoveel plaats is als hier op het platteland om... Om zo creatief te zijn met oudere huizen. Dus daar is zeker een markt voor. Maar, en nu komt mijn maar, ik weet niet in die hele grote bedrijven, die hele grote projectontwikkelingen, of dat kwaliteit daar altijd het belangrijkste issue is. En bovenal dat wij willen dat die huizen duurzaam en mooi zijn, willen we die ook gewoon heel kwalitatief opleveren. Ik heb geen zin om Christophe nog zes keer terug te sturen aan een werf die verkocht is. Dat is niet de bedoeling. En tot nu toe hoeft dat ook niet. We hebben zelden tot nooit dat er een telefoon komt. En als er eens een telefoon komt, dan is het, ah, we zouden eigenlijk nog eens dat of dat willen bijbestellen. Bij wie heb je dat gekocht? Dus, ça va, hé? Maar ik denk in die grote projecten dat je toch wel, ja, een beetje, als je daarin wilt kopen, want dat mag, hé, dat je je ogen dubbel moet openhouden voor eventuele kwaliteitsverminderingen, als ik het zo mag zeggen.

Ja, dat zou wel kunnen, hoor. Misschien dat daar meer nummertjes zijn en... Elke besparing telt en elke eurowinst telt. Voilà. En uiteraard denken wij ook economisch, hè. Dat zou nogal raar zijn als wij niet economisch denken, want wij moeten er ook van leven, van die huizen. Maar wij gaan niet besparen op een stopcontact, om het zo te zeggen. Ja, maar je lacht. Maar in zo'n grote projecten krijg je echt een minimum aan stopcontacten, een minimum aan lichtpunten. Wil je een stopcontact meer, dan is dat bijna een gouden stopcontact dat je betaalt. Bij wijze van spreken. Dus er staat eens te maken dat daar wat misbruik van is. Alles wordt heel basisvoorzien. Daar krijg je een keukenbudget waar je, afhankelijk van project tot project, maar bijna een halve keuken mee kunt kopen. Wil je toch een mooie, volwaardige keuken, wat de mensen tegenwoordig heel belangrijk vinden, dan moet je dat bijbetalen. En zo... Ja, dat is de reden waarom ik zelf niet snel in een sleutelbedeur nieuwbouwappartement of zoiets zou gaan investeren.

Ja, liever ook wel speelruimte en dat je echt kwaliteit kunt afleren. Absoluut, absoluut. Ik vind dat wel heel belangrijk. Als we in onze eigen regio werken, mensen passeren gewoon aan ons deur op en de kinderen gaan naar dezelfde school. Dus we moeten zorgen dat iedereen tevreden is. Dat is ook logisch. Maar zelfs als je niet gelijk ons kleinschalige ontwikkelaar wilt worden, maar toch eens zo'n project wilt doen, dan vind ik dat dat toch het minimum moet zijn dat je kwaliteit wilt afleveren. Het gaat niet alleen over, ah, ik heb winst gemaakt. Nee, je moet ook echt fier kunnen zijn op wat je aflevert, vind ik. Ja, ik denk ook, als je echt met een goed gevoel wilt gaan slijpen,

en je kunt echt mensen helpen, dat dat veel beter gaat. Absoluut, voilà. Dan duurt dat ook veel langer, dan blijf je daar ook veel langer je plezier in vinden. Ik zou dit niet doen als ik het niet leuk vond. En als het dan echt altijd gaat om mensen de nek om te wringen, als ik het zo mag zeggen, dan zou ik dat niet leuk vinden. Dat is wel iemand die bij mij past, dus dat zou ik niet doen. Dan denk je dat we bij de laatste stap zijn. De verbouwingen zijn gedaan, het is een huis.

Ja, dat is de leukste stap. Ja, klaar. Om in te stappen, om af te leveren. Wat doe je dan om dat te koop te stellen, om dat presentabel te maken, een geurtje en zo? Voilà. Wat zijn de dingen die je doet? We beginnen met kuisen. Niet heel plezant, maar een renovatie is sowieso vuil.

Dus kuisen, dan ben ik zeker twee, drie dagen aan het kuisen. Zeker. Ruitenkuizen, vloerenkuizen, ja, hoe zeg ik dat nou, cementluier verwijderen. Al die dingen, dat eerst en vooral proper is. Ik ga niet zeggen dat er aan het niet terug stof gaat. Want ja, een bouw is, ja, dat is toffig. Dat moet een paar keer gekuisd worden. Maar eerst en vooral zorgen dat je basis proper is.

En dan gewoon leuk aankleden. Zet daar in de eetplaats, zet daar een tafel met stoeletjes in de zitplaats. Zet daar een zetel. Dat mensen ook al direct zien van, ah ja, hier komt de living. Ah ja, als er in die slaapkamer hier een bed staat, is er nog zoveel plaats voor een kast over. Dat je daar realistische meubels hebt, zodat je de mensen direct ziet. Oh, dit is hier mogelijk. En niet...

Ja, waar staan we hier eigenlijk? En dat maakt ook dat dat cleanie direct wat verdwijnt. Want ja, iets dat pas gerenoveerd is, dat is nog heel clean. Dat heeft nog geen kleurtjes aan de muur en zo. En ook gewoon brengt wat sfeer. Zet een kaarsje, zet een vaas, weet ik veel. Leg een tapijtje op de grond. Dat geeft direct een heel ander gevoel als je daar binnenkomt.

Zijn die zaken dan ook inbegrepen? Of haal je die daar dan... Nee, nee, dat verdwijnt terug. Ja, bij ons gaat dat gewoon van werf naar werf. Dus we hebben een paar stoeletjes en een paar zaken. Zeteltjes en een paar kandelaars en weet ik veel wat. En die gaan van werf naar werf. Maar bijvoorbeeld wat wij wel vaak doen, is opbouwspots plaatsen.

Zeker in de inkom op de nachthal en zo. Maar die toffe, zwarte, moderne dingetjes, die laten wij gewoon hangen. Omdat dan is dat fijn als die mensen daar komen. Ze hebben al direct licht als ze binnenkomen. Een luster gaan we niet laten hangen, maar zo toffe opbouwspots en zo. Een spotje aan de inkom. Of buiten aan de voordeur, een spotje op het terras. Dat laten wij allemaal hangen.

Gewoon omdat dat fijn is, dan kunnen ze daarmee starten. Ja, oké. En wij zorgen eigenlijk ook altijd dat dat past bij het huis. Zodanig dat die sfeer van dat huis klopt. Ja, liefst dat het een mooi geheel is. Ja, voilà. Die fierheid hebben we nu ook wel om het geheel te doen kloppen. En plaats je dat dan weer op die immo-web?

Bid je het of... Ah wel, dat vind ik zelf een hele moeilijke. Dus dat is altijd zo wat de afweging van probeer ik het zelf te verkopen via bid het immo-web, weet ik veel wat. Of ga ik het toch aan de makelaar geven. Als je het aan de makelaar geeft, moet je er eigenlijk heel weinig van aantrekken. En die hebben een ongelooflijk... Het is een groot bereik, maar de makelaar kost ook wel redelijk wat. Dus dat is zo...

Want dat is eigenlijk recht in ons winst dat die zitten, om het zo te zeggen. Dus dat is altijd een moeilijke afweging. Soms zeggen we van, weten we, we zullen het eerst eens even een maand zelf proberen. Als er niet genoeg reactie op komt, dan geven we het aan de makelaar. Het hangt er ook wel een beetje vanaf. Als je daar heel kort bij staat, dan heb je soms een beetje het gevoel dat je je baby gaat verkopen. En als mensen dan een beetje commentaar hebben of... Het is toch niet helemaal een ding, dan durven ze dat ook niet altijd zeggen.

En dan denk je... Ja, nee, die mensen waren kei-enthousiast en nu bellen die niet terug. Hoe komt dat nu? Tegenover bij de makelaar durven ze te zeggen... Ja, het is mooi, maar we horen hier dood te straden. Dat zint ons niet. Tegenover bij de eigenaar voelen ze dat soms wel. Die eigenaar is zo fier op zijn huis, dat ze dat niet durven zeggen.

Dus de makelaar krijgt wel eerlijkere feedback dan je als eigenaar. Dus dat is altijd wel een afweging. Maar ik ben er wel van overtuigd, als je zelf niet goed bent in verkopen, dat je het beter aan de makelaar geeft. Aan een goede makelaar. Ja. Of als je dan te eerlijk bent, of geen haren onderhanden daar. Ja, voilà.

Dat is zo interessant in vastgoed en kopen en aankopen van huizen. De aankopers willen daar zoveel mogelijk afkrijgen en de verkopers willen daar afkrijgen. Zoveel mogelijk krijgen, dat is logisch. Dat is het verhaal van vraag en aanbod. Nu, als je je pand aan de juiste prijs in de markt zet, dan weet je dat er geprobeerd wordt om te onderhandelen. Dat is blijkbaar wel een vaste regel, van we gaan proberen.

Maar als je... Binnen de eerste week of binnen de eerste drie weken veel reactie krijgt op je pand, dan weet je al dat je eigenlijk in de juiste grote orde zit qua prijs. En als er dan best veel bezoeken zijn, dan hoef je ook helemaal niks op je prijs toe te geven. In het tegendeel, we hebben ook al gehad dat er boven de prijs betaald is geworden. Maar dan moet je wel je huis aan de juiste prijs zetten.

Als je je huis 40.000 euro te duur zet, ja, dat gaat blijven staan. Dus dat is een beetje die afweging die je moet maken van gaan we toch proberen van het veel duurder te zetten? En als ze dan beginnen afpingelen, dan kan dat. Of gaan we het gewoon aan de eerlijke prijs zetten en gaan we voor de meer reacties. En wij kiezen eigenlijk altijd voor de juiste prijs en dan krijg je gewoon de meeste reacties.

En die doorlooptijd van het beginnen zoeken, eigenlijk vanaf de aankoop, laat ons zeggen, tot de verkoop, hoeveel tijd zit daar zo ertussen? Bij ons is dat negen maanden tot een jaar. Een beetje afhankelijk van hoe groot de verbouwing is. Als we er nu even van uitgaan dat je geen bouwvergunning nodig hebt, dus dat je alleen maar binnen aanpassingen doet, dan moet je eigenlijk geen bouwaanvraag indienen,

dan heb je tussen compromis en akte maximaal vier maanden. Dan bereiden we al zoveel mogelijk voor. Als die akte dan verleden is, dan verbouwen wij drie tot vijf maanden, maar bij de kleinere rond de drie maanden, pas op, dat is pittig doorwerken, dat gaat de gemiddelde ondernemer die niet in de bouw zit niet halen, denk ik. Maar we rekenen het aan vijf maanden en dan terug in verkoop gaan. Dat klinkt allemaal gemakkelijk,

maar dat is eerst kuisen en aankleden, foto's laten trekken of zelf foto's trekken, online gaan. De mensen moeten daarop beginnen te reageren. Dus er zijn ook rap één, twee, drie weken met kwijt. En dan, als het verkocht is, moet er een compromis gemaakt worden en dan maximaal vier maanden later weer een akte. Dus tussen die eerste compromis en de aankoopcompromis en de verkoopakte ongeveer een jaar.

En bij een grotere verbouwing zal dat dan een jaar en twee of drie maanden zijn. Een beetje afhankelijk van hoe vlot je je verbouwing doet. Want er gaat heel veel in de staan of vallen. Beeld is een beetje de regel. Er is eigenlijk elke dag beweging op de werf. Maar als je niet gelijk bij ons Christophe op de werf hebt, dan kan dat eigenlijk niet. Dan moet je ervan uitgaan dat er af en toe dagen zijn

dat er geen aannemer is. En dan, dat huis is verkocht. Wil je vieren? Komt er een fles champagne om samen met Christophe op te drinken? Ga je dan direct kijken naar andere zaken? En met hoeveel projecten ben je zo tegelijkertijd bezig? Meestal. Meestal.

Meestal. Meestal. We hebben het volgende dan al lang aangekocht. Want wij willen eigenlijk, als het ene opgeleverd is, willen wij aan het volgende beginnen. Dus wij hebben er in principe altijd drie in portefeuille. Ene dat verkocht is, een waar we aan bezig zijn,

en een waar we aan gaan beginnen. Pas op, dat is voor ons, omdat we dat nog niet tienduzend jaar doen, pittig. Financieel om dat rond te krijgen, want ik ga een voorbeeld geven. We zijn nu begin half juni. Begin juni, half juni.

Wij waren half februari klaar met de vorige. Die was, in die twee weken daarna, verkocht. Maar dan moet die compromis getekend worden. Natuur staat weer nog een week in het. En die gaat pas eind juni geschreven worden. Dus hij wil zeggen, pas eind juni gaan wij centen hebben van iets dat eigenlijk

half februari klaar was. Dat is een vervelende periode om te overbruggen. Want natuurlijk, ons geld zit daarin vast. Dus dat geld kunnen wij nu niet gebruiken voor een volgend project aan te kopen. Dus daarom dat wij er eigenlijk gemiddeld drie in portefeuille hebben en niet vier of vijf.

Dus dat is al verkocht. En dan zoveel mensen, later krijg je pas je geld. Waarom is dat? Compromis en acten. Dus bij compromis moeten de mensen een voorschot betalen, maar die gaat op de rekening van de notaris. Daar krijg je nog niks van. Zo gaat dat in België. Dus dat staat op een derde rekening

bij de notaris. En op de dag dat acten is, moeten die mensen zorgen dat alles bij de notaris staat. De bank trekt daar dan eerst zijn stukje vanaf, want ze hebben bijgelegd. En al de rest, dus met een eigen inleg en de winst, die komt dan pas naar ons. Dat had je niet verwacht?

Nee, nee. Ja. Daarom praat ik graag met jou om jouw kijk daarop te krijgen. Ik vind dat zelf de vervelendste periode. Ik geef dat eerlijk toe, omdat voor ons is dat eigenlijk, ja, dat is opgeleverd, dat is verkocht, dat is uit ons hoofd zogezegd, maar dat geld is er wel nog niet. Dus we moeten dan

even door. Ja, en in de zakenwereld is dat ook gewoon je cashflow. Ja, klopt. Als je dat vier maanden vroeger hebt, kun je vier maanden vroeger beginnen met valende. Voilà. En wij proberen dat wel zo van te kopen. Ja, als wat vroeger kan, graag. Maar soms, of heel vaak,

moet je koper zijn huis verkoop. En die moet dan ook wachten op de akte van zijn huis, want die wil geen overbruggingskrediet aangaan. En daarom dat dat wel vaak na die vier maanden gaat. Ja. Ja. Dat hoort er een beetje bij. Maar een keer dat je

in dat systeem zit, weet je dat ook, hè. Van oké, we leveren nu op, maar we gaan nu ons centjes nog niet hebben. Dat hoort er een beetje bij. Dan kan je eigenlijk twee keer vieren, hè. Absoluut. Doen wij ook. Ja, ja, ja. Als het verkocht is, dan is het altijd feest, want dan weet je, oké, we hebben iemand gelukkig gemaakt,

we hebben ons werk goed gedaan, en dan vier maanden later, als het akten is, dan is ons rekening terug aangespekt, en dan is het eigenlijk terug feest. Wat is het mooiste moment dat je zo al hebt meegemaakt in die jaren dat je dat als zelfstandige doet? Ja, ik denk

dat ik de eerste verkoop, de eerste oplevering, het speciaalste vond, omdat we toen echt wel enorm fier waren op wat we neergezet hadden. Maar degene die we nu even in Brivari verkocht hebben, dat was eigenlijk de grootste dat we tot nu toe gedaan hebben, ook

met, ja, dat was met een vergunning, dat was met het meest ingrijpende, dus met een heel verdiep opzetten, en die is eigenlijk helemaal, ja, die zou je niet meer herkennen. Dus daar waren we ook wel fier op, dat we die eigenlijk op zo'n, want die hebben we op vijf, vijf of

zes maanden verbouwd, denk ik, dat we dat op zo'n korte tijd toch gerealiseerd gekregen hebben, binnen het budget dat we voorzien hadden, en dat die eigenlijk dan op een week en een half verkocht was, daar waren we toch ook wel echt heel fier op. Dus die neersen, omdat dat neersen, dat is speciaal, maar de laatste was

speciaal, omdat dat zo'n grote was, en omdat die best wel wat bloed, zweet en tranen had gekocht, en ook puur qua stabiliteit, echt wel een hele fikse verbouwing was. Dus dat was voor ons ook een uitdaging. En willen jullie dan blijven groeien? Met als follow-up question,

ga je dan naar grotere projecten gaan kijken, of eerder meer? We hebben nu wel voor ons eigen uitgemaakt dat we die kleinere projecten eigenlijk leuk vinden, omdat die veel sneller mekaar opvolgen, die zijn stabiliteit technisch veel gemakkelijker, dus daar heb je de ingenieur niet zo vaak voor nodig,

en we zijn aan het einde van een project, dat juist meestal ook. En als dat dan wat sneller gaat, dan vinden we dat wel plezanter dat daar wat meer relatie in zit. Dus voor ons hoeven de woningen op zich niet groter te zijn, ze moeten gewoon potentieel blijven hebben.

Oké. Ik ben heel blij dat je heel die van de verbouwing tot de verkoop eens hebt uitgelegd, ik vind dat heel interessant. Maar dat vond je niet genoeg, dus nu ga je daar ook mensen mee helpen. Ja, klopt. Waarom was het er in jou

dat je andere mensen daar mee wilt helpen? Goh, ik denk dat ik in al die jaren heel veel kennis heb opgedaan over de bouw, en ik hoop dat je dat merkt, maar ik praat daar ook gewoon graag over. Ik ben daar heel graag mee bezig, en dan denk ik, ja, het heeft geen enkele zin

om dat voor ons te houden, want er gaan nog heel veel ondernemers mee gediend zijn, met te weten van, welk pand koop ik nu aan, en wat ga ik daar nu aan doen, en wat ga ik daar niet aan doen, om daar het maximale uit te halen, dus waarom zou ik daar een ander niet mee kunnen begeleiden en bijstaan, en tegelijk

doordat je dan met die andere mensen in contact komt, dat zijn vaak, nou ja, eigenlijk altijd ook ondernemers, dat zijn ook altijd boeiende mensen, dus voor mezelf is dat ook boeiend om weer andere mensen tegen te komen in een heel ander vak, er zitten boekhouders tussen, er zitten ook architecten tussen, maar er zitten ook weet ik veel wat, dat is echt

zo ongelooflijk uiteenlopend, en het leuke is, bijvoorbeeld die boekhouder, die is ongelooflijk goed in cijferen, in cijfers, dus die heeft mij niet nodig op dat gebied, maar die zegt wel heel hard, oh, gaan we samen dat moedbord en die indeling, en gaan we daar tegenover die architecten, die zegt, ja, qua indeling en zo, daar heb ik je werf op voor, daar heb ik je niet

voor nodig, maar de cijfers moeten wel kloppen, en dus eigenlijk, het is zo één op één, en zo persoonlijk, dat ik voor iedereen iets anders kan doen, en dat vind ik wel fijn, dat ik voel dat ik een meerwaarde kan zijn voor andere mensen. Dat is leuk, ik vind het ook leuk om je daarover te zien,

het gaat ons gewicht zo helemaal op, het is niet iets dat je graag doet. Voor mij is het echt heel belangrijk dat ik iets kan doen, dat ik gewoon graag doe, en dat dat in de lijn van mijn kunnen is, of zoiets, dan kost dat ook niet zoveel moeite, als ze me nu morgen zeggen, van vanaf nu moet je elke dag met puntje-puntje

bezig zijn, iets wat heel moeilijk ligt, dan gaat dat heel veel energie kosten, als dat iets is wat je graag doet, dan denk je ook niet in de zin van, oh, ik moet nog zoveel jaar tot aan mijn pensioen, helemaal niet, dan denk je, oh, dat kan ik nog wel wat jaren doen. Ja, en dat is de key, om zoiets te vinden dat je graag doet,

dat je niet echt het gevoel hebt dat je aan het werken bent. Ik hoop dat je dat zelf ook hebt, zoiets waar ik denk dat dit ook je ding is, podcasten, en wel, ik denk dat dat heel belangrijk is, want zo wordt dat kei lang vol. Ik vind het ook fantastisch om met mensen te praten die veel verder staan dan ik, en om die kennis

op te doen, helemaal te absorberen, en ook te kunnen delen met andere mensen. En daartussen komt mijn dochter thuis. Ja, absoluut, dat is het, en dat is ook wat ik merk, in die aardreikte, je leert weer andere ondernemers kennen, die leren nu eigenlijk ook van alles bij, over hun vak, of over

hun leefwereld, of over hoe dat zij naar vastgoed kijken, en door het feit dat zij heel anders kijken, dat je zo denkt, oh, my, ja, zo had ik nog niet bedacht dat mensen ook naar huizen of naar appartementen kunnen kijken. En dan leer ik daar weer van, oké, daar moet ik specifieker over zijn,

want dat heeft dat in dat nadeel, dat voor mij zo evident was. Wat kunnen mensen verwachten van de begeleiding als ze op jouw dienst, doen? Het is een heel persoonlijke begeleiding, ik streef maar naar tien klanten per jaar, dus dat is niet veel,

omdat ik het heel persoonlijk wil aanpakken. Het is een stukje theoretisch, dus er zijn een aantal modules die ze zelfstandig kunnen doorlopen, zodanig dat ze het grote beeld krijgen, en dan gaan we eigenlijk aan de slag, ik zet eigenlijk de ondernemer aan het werk, om het hem te leren van,

zoek je regio uit, zoek mij daar een aantal panden, doe mij voorstellen, en dan gaan we samen naar die voorstellen kijken van, dat gaan we niet doen om die reden, dat gaan we niet doen om die reden, dat, oh, dit is precies een toffe, daar kunnen we misschien wel iets mee doen, die gaan we samen bezoeken, dan gaan we die samen bezoeken, en als we er dan staan,

en we denken van, oké, dat kan hier iets worden, dan zeggen we dan van, we kunnen dat doen, we kunnen dat doen, dat zou ik zeker niet hier laten, dat zou ik veranderen, dan gaan we samen rekenen, want de rekening moet kloppen, en als we zien van, oké, die rekening klopt, we kunnen daar iets tof van maken, ja, dan

uiteraard, ik ga het bot niet doen, dan moet de ondernemer zijn bot doen, en dan ga ik hem mee verder begeleiden, en dan ga ik hem in de werf, dus op het moment dat er vragen zijn op de werf, we hadden samen besproken dat we dat zo gaan doen, maar nu zijn ze dat aan het doen, en dat ziet er nu toch een beetje raar uit, dan ga ik ter plaatse op de werf

kijken, of, die aannemer heeft hier dat gedaan, maar ik weet eigenlijk niet wat dat wel correct is, wat dat hier aan het doen is, dan ga ik gaan kijken of dat technisch allemaal klopt, en dan op het einde van de rit gaan we dat samen mooi in de markt zetten, dat huis van ons net iets mooier is dan het huis van een ander,

zodanig dat je daar toch sneller vanaf zit, en aan een betere prijs. Dat is leuk. Dus je begeleidt hen, je bent zo'n beetje de mentor, maar zij moeten het wel gaan doen, zodat ze het achteraf ook waarschijnlijk zelf kunnen doen. Voilà, dat is eigenlijk het idee, ik zal ze een heel jaar met heel veel liefde en

plezier begeleiden, maar wel in de veronderstelling dat ze het na dat jaar onder de knie hebben, of grotendeels onder de knie hebben, zodanig dat ze het ook zonder mij kunnen. En ik spreek hier nu altijd over verkopen, maar dat kan evenzeer voor verhuur zijn, dus dat kan ook zijn dat mensen zeggen, ik wil

eigenlijk iets gaan kopen voor te verhuren, ook daar zit datzelfde beeld achter van, we gaan kijken naar iets dat al wat verouderd is, we gaan dat verbeteren, en we gaan dat dan in verhuur zetten. Net als bij verkoop. Ja. Lijkt me wel iets heel waardevol voor ondernemers die

net iets meer willen doen, of die zelf al een interesse hebben in vastgoed, want je hoort mensen daar wel vaak over praten, ik heb een appartement gekocht, en dit en dat, maar misschien weten ze niet per se wat te doen. Waar kunnen ze dan naartoe gaan om daar meer informatie over te vinden, of om jouw hulp te krijgen?

Mijn website is www.marijkevermeijden.com Op LinkedIn ben ik ook redelijk actief, gewoon onder Marijke Vermeijden, en dan Facebook en Instagram is Marijke Vermeijden Vastgoed, en Vermeijden is met een N achteraan. Ja, ik zal ook allemaal linken in de comments,

in de beschrijvings. Laten we het dan nog even hebben over die belastingoptimalisatie. Hoe pas jij daartoe bij wat jij doet, want je doet drie projecten per jaar, ongeveer. Is dat ook altijd een nieuwe investering

dat je dan kan doen om die winst wat te verlijden? Ja, tot nu toe is dat zo. Dus telkens, als er een huis verkocht is, zit er weer heel veel extra winst bij, maar daartegen heb ik een nieuw pand aangekocht, dus is dat weer, dat tikt mekaar dan wat af. Maar dan op een gegeven moment

is er budget genoeg voor en een nieuwe te kopen, die we weer gaan doorverkopen, en een nieuwe te kopen voor te verhuren, en dan blijft die van de verhuur eigenlijk in mijn kosten zitten. Die manier proberen we daarom te krijgen. Oké. Dan nog een paar heel praktische zaken voor

dan de mensen die heel graag in het vastgoed willen starten. Wat zijn zo'n belangrijke eigenschappen of skills waaraan dat die mensen eerst aandacht moeten besteden, vooral eerder dat ze eraan beginnen, of waarop dat ze echt op moeten focussen, zo bijvoorbeeld sociaal, of onderhandelen, of echt

goest aan de cijfers? Ah, nee, ik denk echt goesting. Dat dat de allerbelangrijkste is, want als je daar geen goestingen hebt, dan wordt dat een sleur, dat wordt dan een martelgang. Dus je moet echt goesting hebben om daarmee bezig te zijn. Ik zeg niet dat je daar een hele dag, elke dag van de week mee bezig gaat zijn, absoluut niet.

Maar je moet wel goesting hebben om af en toe eens op een emo-site te gaan zitten, of je moet wel goesting hebben om, als je een pand gevonden hebt, eens drie aannemers elektriciteit aan te spreken, of ik zeg maar iets. Dus die goesting, dat is wel echt de basisdingen. En dan wat ik er straks mee begonnen ben, al gewoon eens naar de bank gaan en zien wat kan er voor

je. Want als dat er niet is, ja, dan kun je nog heel veel dromen hebben, maar dan moet je gewoon van de bank te weten komen van welk startkapitaal heb ik dan wel nodig, dan weet je waar je naartoe moet werken en wanneer het voor je wel haalbaar wordt. En misschien ook nog wel belangrijk, heel veel mensen denken echt wel

dat ze meer nodig hebben dan wat effectief nodig is. Je gaat gemiddeld geen 500.000 euro nodig hebben. Natuurlijk, ik weet ook wel, de ene regio is de andere regio niet, maar wij kopen gemiddeld, ik denk tussen de 200.000 en de 290.000 euro aan,

en dan nog wat renovatiekosten, daar 20% van, dat valt best mee. Ik denk dat heel veel ondernemers dat misinschatten, omdat je maar die 20% nodig hebt. Ja, dat is het mooie aan vastgoed. Voilà, dus ik denk dat dat de skills

zijn, de goesting, een beetje kunnen rekenen, maar het is echt niet super ingewikkeld, en gewoon aliseert bij de bank langsgaan. Ja, het lijkt me dus ook wel dat je echt die proactieve hands-on mentaliteit een beetje moet hebben, want het gaat niet vanzelf op je schootgorp. Nee, je

gaat erachter moeten zoeken, maar ik denk dat dat dan ook weer typisch aan ondernemers is, dat die ook wel gewend zijn om opportuniteiten te zien, en om een weg te zoeken, en net dat te doen wat een ander niet doet. Ik zie dat aan mijn klanten, dat zijn vaak mensen die echt al een heel drukke

bezigheid hebben, en toch pakken die dat er nou bij, omdat die, ja, die kunnen dat die, als het was dat ze telegeren of zoiets, maar die hebben dat in zich, die zijn flexibel, die pakken ook heel snel tips op, dat zijn sponsen, en die gaan ermee aan de slag,

dus ik denk aan een ondernemer dat er eigenlijk ideaal voor gemaakt is. Ja, lijkt me ook wel eens. Het is gewoon een extra toevoeging van hun activiteiten. Mijn podcast heet Ben's Mentors, dus ik vind mentorship heel belangrijk, en gewoon een super interessante waardevol. Heb jij

belangrijke mentors gehad, of mensen van wie jij de stil hebt geleerd, of anderen, moet niet per se vastgoed zijn, belangrijke mensen? Puur technisch dan, toen als ik zelf aan school kwam, heb ik een aantal jaren werfleiding gedaan, en de eerste drie maanden mocht ik met een ervaren werfleider meelopen,

gewoon dubbel lopen en opschrijven wat ik zag, en vragen stellen, vond ik ongelooflijk waardevol, dat was leuk, dus daar heb ik ongelooflijk veel van geleerd, maar op dit moment bijvoorbeeld heb ik zelf een businesscoach, en daar leer ik eigenlijk ook elke week heel veel van, omdat zij mij ook gewoon pusht om

naar buiten te komen, dat klinkt heel stom, maar als mensen niet weten dat je bestaat, dan kunnen ze niet bij je klant worden, zo simpel is het. Dus die pusht mij om te zorgen dat ik eens in een podcast kom, of omdat ik regelmatig op LinkedIn iets zet, of wat dan ook, dus

ik heb zeker en vast ook nog mijn mentoren. Ja, vind ik zo belangrijk, zelf iemand die voor mij persoonlijk heel ver staat, en al supergoed bezig is, en ervaren is, zelfs jij blijft je nog ondersteunen, en begeleiden, en gewoon dat je nieuwe input

krijgt, nieuwe inzichten krijgt, misschien dingen hoort dat je had gemist, of dat je op een andere manier kan doen, dus dat je toch in je zin blijft investeren, ook al sta je al vrij ver. Ja, het spijtige is ook, dat vind ik ik toch, ik ben nu zelf ingenieur,

maar we hebben eigenlijk niks zonder ondernemerschap gezien in school. Ik vind dat heel jammer, omdat er zijn heel veel ingenieurs die best wel dat ondernemende in zich hebben, dus dan moeten dat ergens gaandeweg nog allemaal beginnen leren, en dat is niet onoverkomelijk, maar dan is het wel goed dat je je laat begeleiden.

Ik sport regelmatig, maar ergens in mijn hoofd zit, als ik nu eens een sportcoach zou pakken, dan zou ik veel meer resultaat halen. Dat is gewoon zo. Als je iemand hebt, een coach, een mentor, weet ik veel wat die in zijn vak goed is, dan is je resultaat gewoon veel sneller daar. Dus dat is denk ik een van mijn

volgende mentoren dat ik ga aanstellen, of zoeken, dat is iemand gewoon die mij op sportgebied wat kan bijstaan, en ik denk dat je dat heel je leven kunt en mocht en moet doen, omdat je daar alleen maar van kunt groeien. Waarom vind je sport zo belangrijk, als ondernemer, als gewoon...

Als ondernemer of als persoon, ik weet het niet, maar ik heb een zittend beroep, ik doe heel veel de voorbereiding, dat heb ik al gezegd, dus ik zit heel veel achter me in een bureau, en ik voel dat als ik te lang niet gesport heb, dan word ik wel ambetant, maar ook als ik ga joggen, meer dan dat heb ik eigenlijk,

doe ik tegenwoordig niet, maar als ik dan aan het joggen ben, dan komen er ook de beste ideeën, dan is er precies ineens wat ruimte in mijn hoofd, voor, ah ja, misschien moet ik een ideeën nog aanspreken, of moet ik dat nog zo doen, of ah ja, dat dan nog zo, dat gaat verbeteren, daar kan ik die nog mee helpen.

Ik krijg precies andere inzichten, en van altijd achter mijn bureau te zitten, komt dat niet, dus ja, ik denk, ik geloof echt wel, en ook gewoon in de buitenlicht zijn, dus vandaar dat dat voor mij heel belangrijk is om te sporten. En zoals je zegt, dan ben je er even niet mee bezig,

je onderbewust, of ik weet niet wat het is, maar er worden dan zo connecties gevormd, dat je niet aan denkt, en dat zijn zo precies van die eureka-momenten. Ja, ik kom vaak thuis van sporten, en ik denk, het waren drie dingen, het waren drie dingen, en dan je had een blauwe zak buiten zitten, en dan

is er dan nog iets voor mijn bedrijf, en ja, dat zijn, ja, het komt gewoon veel sneller naar boven op een of andere manier, misschien omdat je er juist even niet mee bezig bent. Ja, ik denk, ik denk toch dat er dan zo dingen worden gevormd, connecties, dat je dan prachtige inzichten geeft. Ja, klopt. Oké.

Zijn er nog zaken dat je graag zou meedelen, dingen dat we hebben gemist, extra tips voor mensen die er aan zouden beginnen? Oh, ik denk de belangrijkste tip is echt gewoon begin eraan, en ik snap dat dat een grote stap is, want bij ons, dat eerste heeft ook het langste geduurd tegen dat we

effectief eentje gekocht hadden, maar een keer dat dat eerste er was, is dat beginnen bollen, en dan hebben we eigenlijk altijd overal opportuniteiten gezien, maar je moet je er de eerste keer over zetten, en als je dat alleen niet ziet zetten, heel graag samen met mij, geen probleem, of met iemand anders, maar ja, die eerste, dat is

even zo, even over het lijntje, en dan zijn we vertrokken. Voilà, perfect. Neem de sprong, en laat je groepen geleiden. Klopt, absoluut. Zoals in alles in het leven, hè. Ja. Voilà. Marijke, ik heb er enorm aan genoten. Het is voorbij gevlogen. Ik ook. Absoluut.

We zijn hier al een uur en een kwart bezig, maar het voelt als een half uurtje. Dat is echt. Dankjewel voor die inzichten, voor de gastvrijheid, en voor de gezellige babbel. Dankjewel dat je zou willen komen. Het was heel gezellig. Veel plezier. Dankjewel om te luisteren naar Ben's Mentors. Ik nodig je van harte uit

om je te abonneren op de podcast, zodat je geen enkele aflevering mist. Heb je van het gesprek genoten, of wil je de podcast steunen? Geef dan gerust een rating, en volg onze Instagram-pagina, Wat Ben's Mentors, voor leuke content en een nog leukere community. Tot de volgende!