Gebruik Schulden Om Sneller Te Groeien: Zo Bouwden Wij Ons Horeca Imperium

Jean-Michel Tierlink, oprichter van MTM, La Patate, Artyon en ook investeerder in nog verschillende andere bedrijven in verschillende sectoren. Voor we beginnen, welkom. En dankjewel om week na week naar deze show te luisteren en te kijken. Dat betekent de wereld voor ons. En het is ongelooflijk wat we al met Ben's Mentors hebben kunnen doen. Maar vooral, het voelt alsof we dan nog maar aan het starten zijn. We gaan nog zoveel waarde voor jou creëren. En het zou jammer zijn als je daar iets van mist.

Dus volg Ben's Mentors op dit platform. En klik op het belletje om een melding te krijgen bij elke nieuwe aflevering. En als je geniet van deze gesprekken, zou het me een enorm plezier doen als je ook een rating kan geven. Dit vraagt maar tien seconden en helpt ons samen groeien naar nog betere content en nog meer topgasten. Dank je wel en geniet van het gesprek. Jean-Michel, tien horecazaken, een techbedrijf en je investeert in onder andere La Patate. Slaapt jij nog? Genoeg, ja.

Mensen staan met die vraag veel eigenlijk. Je slaapt nog. Ja, nee, geen probleem. Ik slaap meestal wel als een baby. Ik denk, de essentie is vooral goeie mensen op de juiste plaats hebben overal. En zorg dat je omringt door goeie mensen. Dan kun je vooral bezig worden met de leuke dingen. En de expansie.

Ik denk dat dat uiteindelijk wel de ambitie is om in het algemeen zoveel mogelijk bezig te zijn met expansie. en zo weinig mogelijk op personeel. We werken aan het bedrijf in plaats van in het bedrijf. Exact. Het is daarom dat ik er enorm naar uitkijk om met jou te babbelen over al die zaken, over jouw leven als ondernemer, jouw verhaal en hoe jij er allemaal in staat. We hebben superveel om over te praten, maar ik wil toch even teruggaan in de tijd naar waar dat allemaal begon. Waar is jouw ondernemersverhaal voor jou begonnen? Wat waren jouw eerste stappen als ondernemer?

Ik denk dat dat een beetje met de paplepel is ingegeven. Zowel mijn grootvader als mijn vader zijn altijd zelfstandig slash ondernemer geweest. Een distributiebedrijf in de tabak. Dus ik ben eigenlijk van kind benaf aan altijd... Ik heb altijd iets niet anders gezien. Vanaf mijn tien jaar moest ik mee met de camionneurs op de baan. Altijd een week in de grote vakantie. Of in het magazijn de bestellingen klaarzetten.

Allemaal sloefensigaretten klaarzetten voor de supermarkt en zo. Nooit anders geweten. Dus ik heb altijd wel... geweten als ik jong was, en dat bici had als ik jong was, om te ondernemen. Maar wat? Dat was dan een andere grote vraag. Dat was eigenlijk de grootste moeilijkheid Zeker in mijn jonge twintigerjaren is van...

Ik wil ondernemen, maar waar? Want ik ben meer een generalist. Ik ben niet zozeer een specialist. Het is niet dat ik dat superinteressegebied had. Buiten op dat moment... Op mijn zesde jaar was ik gestart als dj. Buiten natuurlijk als het een nightlife was en feestjes. Dat vond ik wel superleuk. Maar ik dacht ook van...

Daar zit geen business in, daar zit geen toekomst in. Dus ja, dat mag ik eigenlijk al opbergen. En denk, de eerste stappen dan, zo in ondernemerschap, feestjes, feestjes beginnen organiseren dan. Dat was eigenlijk samen met mijn huidige venoot van MTM, met Julien. En, ah nee, eerst nog met Maxime. Just, eerst nog feestjes beginnen organiseren met Maxime Lany, de DJ. Zijn we eerst feestjes beginnen organiseren, dat was L'Intimité noemde dat. En dat was enkel op uitnodiging, zeer kleinschalig, vandaar de naam ook, Intime L'Intimité.

En daarnaast, parallel organiseerde Maxime ook samen met Julien, mijn huidige vernoot, feestjes. En Maxime moest altijd op Oudjaarsavond draaien. En dan stonden Julien en ik eigenlijk alle twee in de kou, want Oudjaarsavond natuurlijk, we gaan een topavond op feest organiseren. En op een gegeven moment zegt hij van, misschien moeten wij dan samen een feestje organiseren. En ja, zo geschieden. Ik denk dat dat de eerste echte stappen zijn in het ondernemerschap. In wat dingen organiseren, financiële risico's pakken, financiële plannen, onderhandelingen met leveranciers, met de marketing erom. Dus ja, het is al...

20, 25 jaar geleden gestart zijn denk ik. Begin, ja, ik ben er nu 43, dus pak, tak, 21 jaar was zoiets denk ik. 1, 2, 20 jaar. Dan leer je al wel hoe de sector in elkaar staat. Ja, maar als je er nu op terugkijkt, dat is zomaar toeristisch allemaal. Ik vind dat wel tof. Ik heb alles nog. Alles van invitaties, van kostenramingen, van budgettering.

Ik heb dat allemaal in mijn Dropbox. Het is wel leuk om af en toe te kijken. En dan ben je echt van... Schattig. Dat vroeg ik mij dus af. Hoe serieus was dat? En... Die feesten organiseren, hoeveel geld ging daar toen in rond als jonge gast? Dat was wel heel gering.

Ik denk dat wij... gedaan hebben met... Hij is eigenlijk vooral gaan kijken met sponsors ook. Dus natuurlijk, je cashflow, als je met kaartenverkoop werkt, heb je natuurlijk je kaartverkoop, dat komt dan binnen, dat geld. Hij werkte met sponsors, die dan wat cash geven. De productie kostte wel nog maar redelijk beperkt, en hij betaalde meestal je leveranciers achteraf, of je dj's, of je personeel. En daarna zelf heb je al je cash die binnenkomt, dus op zich, cashflow matig. Het is niet dat we daar veel geld in moeten steken ofzo.

Dat viel allemaal mee. En naarmate dat groter wordt, worden die bedragen ook groter. Maar dan heb je ook wel een beetje een cashbuffer die je opgebouwd hebt van de vorige edities. Dus dat is allemaal zeer natuurlijk gegroeid. Want je sprak over de financiële risico's dat je toen moest nemen en onderhandelingen en zo. Ik vraag me dan af, als jonge gast, hoe groot is dat dan? Voor een grote stap is dat dan... Ook dat is heel natuurlijk gegroeid.

Ik heb nooit bij stilgestaan, eigenlijk. Dat was echt pure goesting. Goesting van iets te organiseren voor vrienden, voor die een vibe kunnen creëren, voor de sfeer die een avond... Ik zeg, de allereerste editie van onze eerste feestjouw gedaan, was een smak. Dus ja, dat is... Ja, het is weinig over nadacht. Het is gewoon, ja, goesting en springen. Maar het is ook allemaal zo'n klein schaal.

Als je er dan op terugkijkt, ja, dat zijn... Allee, dat is bij wijze van spreken alles inbegrepen. Een omzet van 15.000 of 20.000 euro of zelfs niet. Dus dat is zo... Een beetje schattig. Het is echt schattig als je er op terugkijkt. Het is mini hé. Maar bo, je moet ergens starten en op dat moment schat je dat natuurlijk veel hoger in. Over het starten gesproken, ik vond het heel opvallend.

In alle gesprekken die ik al heb gehad, zijn er veel ondernemers die uit een ondernemende familie komen. Maar er zijn minstens evenveel ondernemers die niet uit een ondernemende familie komen. Heeft dat een verschil of een voordeel als je uit een ondernemende familie komt? Ja, dat krijg je natuurlijk wel wat. Eén wordt daar rapper in en stimuleert ook, denk ik. Het feit dat je familie die stap al gezet heeft en het risico kent, gaat ze dat sneller gaan motiveren. Je hebt natuurlijk meer klassieke families waarin de mensen niet ondernemen. die daar soms wel wat angstig naar kijken misschien, naar hun kinderen toe, van oei, zou je dat wel doen?

Je hebt geen zekerheid. Je hebt nul zekerheid. Dus dan merk je wel inderdaad dat die stap om die sprong te wagen wel groter is bij mensen die niet uit ondernemende families komen, omdat er geen... De voedingsbodem is er minder voor. En de mensen gaan dat misschien iets minder snel stimuleren omwille van de angst voor het onbekende. Dus dat merk ik wel bij mensen die dan ook inderdaad de stap hebben genomen om te ondernemen, zonder dat er een familiale achtergrond is in hun ondernemerschap. Ja, en ze kunnen ook altijd al wel iets meegeven. Ja, voilà.

Als ze het al hebben gedaan, dan is het niet meer zo onzeker. Dat ook. Natuurlijk wel advies krijgen, maar... Mijn vader is ook ondernemer geweest en heeft mij ook wel veel advies gegeven. Hij heeft ook wel veel dingen gezegd dat ik niet moest doen, die ik uiteindelijk wel heb gedaan. Dus je mag dat ook. Iedereen heeft een andere kijk op ondernemerschap, een andere kijk op risico. Mijn vader heeft mij ook al... Een paar jaar geleden weet ik nog dat ik aan de keukentaf zat bij mij thuis en dat mijn vader mij vroeg, hij zegt, ja, slaapt hij s'nachts?

Ik dacht, slaapt hij s'nachts? Iedereen stelt die vraag precies. Hoezo? Ja, maar het ging eerder niet over, slaapt hij s'nachts? Ik zei, hoezo? Ik zei, ja, ik slaap superhoop. Maar ja, met al die schulden, letterlijk, met al die schulden die je hebt... Dus mijn vader is daar wel risicoaverser in dan ikzelf.

Dus ja, ik geef gewoon gas. En ik ga ervan uit dat alles goed komt. Niet altijd alles komt goed. Er zijn ook tegenslagen aan ondernemerschap. We maken dat dagelijks nog mee. Maar ja, nee. Dus daarin ook. Mijn vader heeft mij meer afgeraden om dat café over te nemen.

Het eerste café dat we overgenomen hebben. Hij zei, dat is toch geen business? Dat is toch geen echt... Ook daar moest ik... Hij luistert naar mijn vader, MTM, nooit bestaan. Dus, ja, want dat is een beetje, ja... In het Frans zeggen ze un sous-métier. Dat is wat below your level.

Cafés. Het was sowieso voor corona echt een stigma op alles wat een horeca was. Horeca is zwart geld, horeca is drugs, horeca is... Enzovoort en zo verder. Dat is geen deftig business, dat is geen echte business. Dus op het moment dat we gestart hebben met MTM, en zelf verschillende zaken hebben, werd er toch al wat neerbeugend over gedaan. En ik was daar zelf ook wel schuldig aan in het begin, als ik verschillende bedrijven had, en MTM was er één van, ging ik eigenlijk zelf MTM ook zo wat downplayen in hoe ik mezelf ook voorstelde. Ik had vier dan, dat was het distributiebedrijf van Chemie en Labo benodigd, wat dan Nightshift, wat dan dat beursconcept was in vier steden,

En dan had ik nog wat cafés. Ja, zo eigenlijk. En ik heb nog wat cafés. Om zo wat... Ja, dat ik het gevoel heb dat mensen mij minder serieus zouden nemen omwille van het feit dat ik ook in een horeca zit en nog aan een café zat. En nu? Ja, nu stommerkeerde. Ja, het is heel raar hoe dat die, bij mij ook, hoe die in de mindswitch gekomen is. Ja, ik ben daar mega fier op.

Mega fier op. Kijk, door eraan te denken, krijg ik al kiekenvel. Vraag je. Kansen. Ja, ik denk, corona heeft daar zeker ook toe bijgedragen. Het feit dat alle horeca dicht was... hebben mensen ook echt wel gemerkt van wow, oké, wat is de waarde van horeca in onze maatschappij? Horeca, denk ik, dat horeca echt wel het bindmiddel is van een maatschappij.

Mensen die buiten komen, mensen die elkaar ontmoeten, met vrienden op restaurant gaan, vrienden op café gaan, nieuwe mensen leren kennen, verhalen samen kunnen meemaken. Mensen hebben dat echt gemaakt in die periode. Het is eigenlijk in die periode dat ik ook volledig mij toegelegd heb op MTM, omdat er ook geen andere optie was natuurlijk. En daar heb ik echt wel gezien van, ja, dit is echt mijn passie. Hospitality is gewoon mijn passie. En mensen gelukkig maken. En ja, mega, mega fier op wat we doen, wat we staan op vandaag, waar we naartoe willen gaan. Ik vind het heel mooi om u erover te spreken.

En over verhalen gesproken. Ik heb al zotte verhalen van u gehoord in de Korse Ondernemerspodcast. Dus ook een aanrader om daar een keer naar te gaan luisteren. Je zei daarnet dat uw vader u advies had gegeven en dat je naar sommige dingen hebt geluisterd en naar andere dingen ook niet. Ja. Welke fouten heb jij gemaakt als jonge ondernemer? Iedereen maakt fouten. Uit welke fouten heb jij geleerd?

En wat zou je nu zeggen aan andere jonge mensen? Dat ze moeten voorkomen. Bij de overname van mijn distributiebedrijf. Dus distributiebedrijf voor chemie en labo-benodigdheden. Dat was in 2010. Van 2012 tot 2013. De financiering. Dus ik had me eigenlijk te zwaar geleend.

En daarmee is al veel gebeurd in mijn carrière. Dat ik denk, ik ga lenen. En dan bij Fierce was het... Dat eerste jaar kon ik eigenlijk niet... Mijn terugbetalingscapaciteit was te beperkt. Dus dat financiële plan is toch niet zo top in elkaar. Dus kijk, mijn prijs moet verhogen, gewoon om mijn marge te kunnen garanderen en te kunnen terugbetalen. Dus ja, achteraf gezien is dat natuurlijk zeer waardevol de les. Je administratie ook, je due diligence niet goed genoeg gedaan op sommige dingen, een beetje naïef.

Naïef, een beetje goegelovig. Denk het alles wat in orde is. En dan achteraf van alles van zaken tegenkomen, van lijken die uit de kast komen, maar eigenlijk niet goed op ingedekt. Ja, als ik vergelijk wat dat... Mijn SPI was bij overname van Fierce bij aankoop en bij verkoop, was dat... En wat bedoel je daarmee? Ik heb een bedrijf, Fierce, ik had dat gekocht van mijn vader. Dat is een bedrijf dat hij gekocht had als investering. Maar hij heeft dat nooit actief gewerkt.

En hij wou dat verkopen. Dus dat was op de markt, de reguliere markt van bedrijven, makelaars. Ik was op zoek naar iets nieuws. Ik had dan twee jaar voor een groep investeerders gewerkt, ook, op zelfstandige basis dan. Maar ik wou iets van mijn eigen hebben. En mijn vader zei wel, zou jij niet misschien Fierce kopen? Ik dacht, distributie van chemie en labo op nood, niet echt sexy. En die bepaalt ook de sector die ik ken.

En mij niet zo warm maakt ook niet. Maar ook als ik nadenk, ik ben 29 jaar. Het is een opportuniteit. Ik had ook geen geld. No. Niets. Mijn vader zei van, kijk, ik wil je een lening geven. Een vendorloan.

Honderd procent. Maar wel Uribor plus 1 was dat dan. Dus Uribor stond wel wat hoger in percentage. Dus dat was 3,5% of zo. En digressief. Dus de zwaarste lasten eerst. Dus ja, ik zei, alles goed. En uiteindelijk, dat document was bij wijze van spreken drie of vier pagina's.

Dus ja, eigenlijk is dat gewoon... En mijn grootste klant was na jaar één weggevallen. Mijn vertegenwoordiger, een van onze vertegenwoordigers, is dan gaan werken voor onze grootste leverancier, die dan rechtstreeks op de Belgische markt gegaan is. Onder onze prijs. Ja, van alles. Van alles. Echt, dat eerste jaar... Ik dacht van... Oh my god, waar ben ik hier in?

In balans, waar ben ik mee gestart? Ik dacht, my life is over. Ik bedoel, ik heb hier massaal veel schulden. En alweer, als ik ook een maand iets te laat, twee, drie dagen te laat zou betalen, dan was dat mijn vader die mij al mailde van, ik heb talen niet zien binnenkomen. Dus die is wel keihard geweest daarin. Maar ja, de dag dat ik het bedrijf verkocht heb, dan zes, zeven jaar later, was dat een SPA. Dus SPA betekent Share Purchase Agreement. Eigenlijk je verkoopdocument voor je bedrijf.

Je hebt eerst een LOE, Letter of Intent. Dat is fase 1. En dan heb je eigenlijk je share-purchase-agreement en dan de closing, waarin dat geld effectief op de rekening gestort wordt. En die SPA was dan 140 pagina's of zo. Dus vooral wraps en warranties, noemt dat eigenlijk je waarborgen. Wat als dat, dan dat. Als er blijkt dat er, ik zei niet maar, dat er een zware belastingscontrole is en dat je hebt gefraudeerd, dat we dat niet hebben gezien in de due diligence, dan word jij achteraf aansprakelijk gesteld. Dan kunnen we dat gaan verhalen op je.

Dus ik kon niets verhalen met mijn vader. Ik heb daar een controle gehad van de fotwerkgelegenheid. En het blijkt dat de stockage met chemicaliën niet in orde was. Dus ik heb daar ook in mijn magazijn een extra ruimte moeten bouwen die mij een stukje van mijn steen heeft gekost. Om conform te zijn. Dus dat is een perfect voorbeeld zijn van... Dat zou kunnen verhalen op de verkoper. In mijn geval dus niet.

En nog eens van die zaken. Op het moment dat mijn bedrijf moest verkocht worden, bleek dat de milieuvergunning vervallen was. Dus dat heeft Hans het proces van de verkoop vertraagd. Ze hebben daar al proberen te stallen. Ze hebben daar door de prijs nogal wat proberen te drukken. Dus... Tuurlijk. Meer half-efforten gemaakt. Ik bedoel, echt...

Maar je leert eruit. Je leert eruit. Die diligence is wel iets dat nu is veranderd. Ja, tuurlijk. Van die grootste lessen. Ja, we zijn bezig met een overname van een nieuwe zaak. En we besteden het dan volledig ook uit aan Van Lannotten. Die daarin specialiseerd zijn om zo'n dd uit te voeren.

Dus ja, je bent jong, je bent onervaren, je bent enthousiast en je wilt dat het vooruit gaat. Dus je bent er minder mee bezig. Hoe is dat dan verlopen, van de verkoop van die zaak naar de volgende? Naar alle horecazaken? Is daar nog iets tussen? Dat is allemaal simultaan gebeurd, eigenlijk. Dus sinds 1 januari 2013 was vier van mij. En de allereerste editie van Nightshift, dat is dan een beursconcept dat ik had samen met Maxime Lany en Mathieu.

Een vriend van mij, van Humor Architects, dat is eigenlijk een vervolg vanuit de intimiteit van de feestjes te organiseren. Hadden we dan een keer de intimiteit met standjes. Omdat de locatie, dat was in Dok Noord, waar dat nu het shoppingcentrum is. Ik ken die eigenaar, Hans' neef, en we hebben daar redelijk veel feestjes gedaan in zijn gebouw. Op het moment dat er nog alle aan het kijken was, vooral vergunning. En die vreewijze zaal, waar we ooit nog kantoren geweest waren, had allemaal van die glazen kantoren. En we hadden zoiets van, ja, wat gaan we ermee doen? Gaan we dat afzetten met een pipe and drape?

Of ineens had ik het idee, we hadden veel vrienden die juist gestart waren met hun onderneming. Maar dat ging van na als styliste tot Mathieu als architect of iemand ten tandarts met een glam smile. En we hadden zoiets van, why not? We gaan die bokskus verhuren. Iedereen kreeg daar een standje. En Lentie BT was vooral op invitatie via Maxime en mij. We gaan die mensen ook kaarten geven dat zij hun klanten kunnen uitnodigen. Klanten, vrienden, familie.

En ze kunnen een pakket drank ook al kopen. Dus wat is iets van extra volk, extra omzet. Why not? En Mathieu was daar een van die standaards. Dat was mega succes. L'intimité grand cru noemde dat dan. En Mathieu is achteraf bij ons gekomen en zegt Ja, gasten, het was de max. En zo, geest, vibe.

En we moeten er iets mee doen met het concept. En zo uiteindelijk zijn we dan beginnen brainstormen, zijn we naar een creatief bureau gaan, naar Glossy, van Ben Urbain, met ons idee, en hij heeft dat dan verder uitgewerkt. En zo is eigenlijk Nightshift ontstaan. En Nightshift was eigenlijk een mix van een beursconcept, met een mix van beurs, party, dan was er nog conference, we hebben nog conference gedaan daarvoor met Vlerik, en ja, vooral ook party. En dat was ook het concept van elk type bedrijf, mocht er maar één bedrijf aanwezig zijn, en vooral lokaal verankerd. En uiteindelijk deden we dat in Gent, Antwerpen, Kortrijk en Hasselt. Maar de allereerste naaikje was dan ook in 2013. Ondertussen waren Julien en ik al bezig met onze pop-ups.

Vanuit ons feestje waren we dan gestart met pop-ups. Dat was dan Bar Cozy. En Anod Yerza heeft ook nog altijd organiseren. Dus alles liep zo als simultaan. Dus het distributiebedrijf, het meer corporate saaie gegeven, dan Nightshift, het hippe beurs gegeven en dan de pop-ups van MTM. En dan eigenlijk in denk november 2014 hebben we dan eigenlijk de platte beurs was dat toen, uit Curatele gehaald, dat is dat faillissement we hebben dat uit Curatele gehaald en dan ja maart 2015 is al het eerste café opengegaan, dus het is echt allemaal simultaan gegaan de expansie van Nightshifts was ook eerst enkel in Gent en dan Op een gegeven moment zaten we ook in vier steden in België.

Dus het was veel wel. Ja, het klinkt als heel veel. Ik vind het heel interessant om te horen. Nu kennen veel mensen u van MTM en als investeerder en zo, maar ik vind het heel interessant om te horen dat er ook nog een... Een gigantische fase daarvoor was tussen student en jonge gast. Zoveel dingen testen en proberen en uitzoeken en leren voordat het dan echt mega goed begint te gaan. Het is interessant en belangrijk om te weten dat het niet altijd zo snel gaat of niet vanzelf gaat. Dat er een grote weg tussen zit van zoeken en zo.

Ja, het eerste is 2013. Dus we zijn nu 2026, dus dat is 13 jaar geleden. In 2018 heb ik dan Fierce verkocht aan een grote concurrent, die mij had gemaild om te zeggen ik heb gehoord dat je bedrijf te koop staat, wat dan niet het geval was. Je kunt maar proberen. Ja, ik kan maar proberen. Maar Nightshift willen we op dat moment wel verkopen? Ik zeg ja, Nightshift staat wel te koop. Misschien heeft het daar interesse in, maar niet.

Maar Boke zegt ja. Luister, het kost niets. Dus uiteindelijk, maar tussen het allereerste mail en effectief de closing is het al bijna veertien maanden geweest. Dus dat heeft wel wat tijd in beslag genomen. Dan Nightshift, dat hebben we ook in 2018 verkocht aan Kortrijk Expo. Het jaar ervoor hadden we Maxime uitgekocht. Maar dat was ook gewoon op bij ons. Want zoiets van...

Het is ook heel tijdsrovend. Iedere keer eigenlijk die events. Iedere keer moet je die sales terug van nul doen. Die standhouders overtuigen. Hans die een opbouw. We waren gewoon... Het was een beetje op bij ons ook. Dus dat Kortrijk Expo was altijd eigenlijk...

We zijn eigenlijk gaan brainpicken bij Kortrijk Expo. Ze hadden, of nog altijd, Architect at Work. Dat is een concept van hen. Die zijn in verschillende steden, binnen en buitenland. In België, in Kortrijk uiteraard. Maar ook overal in Europa. Vonden een fantastisch concept. Natuurlijk, Mathieu met zijn achtergrond als architect kende dat.

Dus we hadden een keer opgezocht, Architect at Work. Wie is dat? We wilden met die mensen een keer van gedachten wisselen. Bleek dat dat inderdaad van Kortrijk Expo te zijn. En zo zijn we eigenlijk met hen in contact gekomen voor een keer te luisteren. Die schaalbaarheid, die groei, hoe organiseren jullie dat? En dat is een vreemde goede klik, man. En ze zeiden ook van, als ze ooit zou overwenen om naar Cortex te komen, kunnen kijken om het hier te organiseren.

Zo geschieden, ons eerste moment dat we naar Kortrijk zijn gegaan. Omdat de vraag er was, hebben wij dat daar georganiseerd. En vandaar uiteindelijk al zegt van, stel dat je ooit verkoopt, let us know. En dan zoveel jaar later is het effectief. En dan heb ik je aanklopt en gezegd van, we zijn aan het overwegen om te verkopen. En voilà, uiteindelijk hebben we wel een deal gevonden. Maar dat was ook geen silikuur. En dan, timing-wise, heel blij.

Want we hebben het al verkocht in 2018. Anderhalf jaar later of twee jaar later was het dan COVID. Ondertussen bestaan hij. Hij heeft niet meer heel veel beursconcepten. Hij heeft corona eigenlijk niet overleefd. Ja, ik denk heel veel de horecazaken in het algemeen dat het heel moeilijk hebben gehad. Als we even uitzoomen, je zegt dan dag tegen het nachtleven en events en zo. En de wereld van bars opent zich dan.

Het is ook nachtleven. Het is meer nachtleven dan die beurzen. Zullen we dat nu een keer ontdekken? Dat is een vrij moeilijke sector. Veel zaken hebben het toch heel moeilijk. Wat was je motivatie om met bars en cafés te starten? Ook daar weer, we zaten heel hard bezig met events, wat iedere keer eigenlijk een one-off is. Dus moet men een keer... Je moet een keteeslag hebben die dag.

Dus al je investeringen kruipen in één dag. Dus het mag niet misgaan. Het mag geen power failure zijn of het mag geen aanslag zijn. We hebben in die periode dus ook aanslagen gehad in Zaventem. Dat heeft allemaal een impact. Supergoed weer, superslecht weer. Dat heeft allemaal een impact op je event. En ik vond dat heel stresserend.

Plus iedere keer ook weer die opbouw, die afbraak. Er is heel weinig recurring. Terwijl een horecazaak, we zijn 365 dagen in het jaar open, gaat inderdaad niet in een slechte dag hebben. Maar dat nivelleert hem doorheen het jaar. En dat is veel meer, veel constanter. Plus de horeca, Ik denk ook... Het was nog heel veel ruimte voor professionaliteit.

Ik denk dat we daar ook... En met onze ervaring vanuit events hebben we daar een andere kijk op. Met onze ervaring ook door te werken met partners. Heel veel drankenpartners zijn meegegaan in ons horecaverhaal. Die budgetten bij events zijn sowieso veel groter dan klassiek in de horeca. Dus wat van eerste keer vrees waren deals met onze drankenpartners. Die betalen ook bijna alle partnerdeals upfront. Dat dat ook zo is in events. En dat creëert dan ook weer een vliegwiel naar cashflow om snel te kunnen groeien.

Zeker bij onze eerste openingen. Daar ook eens een perfect voorbeeld. Wat hebben we misgedaan? Veel te weinig geleend. Veel te weinig geleend daar. Dus we dachten, als we een verbouwing budgetteren, dan is het zeker maal twee gegaan. Dus ja, hoe houden we dat nu weer financiering? Dus dat aantal keren dat we al... Eigenlijk constant, zeker in de groei die wij ervaren, is eigenlijk constante cashflow nood.

Constante cashflow nood. Constant te weinig geld. Constant die stress daarbij ook. Ja, eigenlijk wel, ja. Ja, eigenlijk wel. En hoe sneller dat wil groeien, hoe, zoals nu ook, ja... De eerste verbouwingskes waren verbouwingen van 50.000 of 100.000 euro. Ja.

Nu zit hij elke keer boven het miljoen. Dus ja. Amai. Ja, zeker. Zeker. Laten we een keer in die horecazaken duiken. In het horecaimperium. Ja.

Op jullie website van MTM staan alle zaken mooi opgeleist, chronologisch. Je hebt Maurice, Milly Vanilli, Ray, Zwart Wit, Elton, Dragon, Anton, De Lieve, Etienne Etienne, Cirque, Mosselkot en Bianca. Dus je hebt er inderdaad twee bij die pop-ups zijn binnen andere locaties. Zijn er dan Anton... We hebben nog een pop-up gedaan naast Milivanili in Vroere Manteka. We hebben daar inderdaad meerdere keren Anton georganiseerd. Maar ze zijn dat land nu aan het verbouwen. En hebben nu van de winter, dus afgelopen winter, voor de eerste keer Anton gedaan in Ray.

En dan het Mosselkot is eigenlijk een pop-up die we doen tijdens de Gentse... We hebben dat nu gedaan van jaar in Bradrigi. Gentse feesten en nu net patroonfeesten. Dat is eigenlijk op de koer van Circe, of Cirque. De naam iedereen mag... Volgens de Griekse grammatica is het Kierke. Kierke? Dat is eigenlijk een...

We moeten het zeggen. Ik zeg zelf Circe. We mogen het noemen. Dat is een beetje het ding bij al onze zaken. Ne Morris. Ik zeg Ne Morris. Je hebt mensen die Maurice zeggen. Ik zeg Dragon.

Je hebt mensen die Dragon zeggen. Dat is natuurlijk met die accentjes. Je kunt ermee spelen. Dus eigenlijk zowel Anton als Mosselkot zijn pop-ups. Maar we hebben daarnaast ook nog drie andere zaken geopend. Dat is ook weer een voorbeeld van welke fouten we hebben gemaakt. Cro-café hebben we gestart. Dus in de stadbibliotheek.

De push and the serve, dat waren eigenlijk de twee sites van de Gantois, van de hockey, tennis en padel. Dat waren allemaal concessies. En zoals de naam hetzelfde zegt, moet je heel veel concessies maken. En dat was eigenlijk niet werkbaar voor ons. Dus ik denk, hoe lang hebben wij CroCafé gedaan? Ik denk vijf jaar. En dan de twee sites van het OISE, twee jaar. En dan hebben wij ook een strategische oefening gemaakt om te zeggen van, we gaan dat gewoon niet meer doen.

Brengt ook weinig waarde toe aan hun groep, eigenlijk. Weinig toegevoegde waarde, want op zich een concessie is onmiddellijk opzegbaar. Stelt op een dag dat wij zouden zijn van, ja, wij willen onze groep verkopen aan eender wie, dan heeft dat eigenlijk weinig toegevoegde waarde aan de waardering van je bedrijf. Plus is er vooral je neenbaas niet. En dat is... Ik sta nogal op mijn zelfstandigheid. Dat is een ongelooflijk understatement. Ik heb een heel groot probleem met autoriteit.

En daar moet je constant rekening houden met andere mensen, andere stakeholders in dingen. In Crocafé was dat bijvoorbeeld Stad Gent, UGent, IMEC, you name it. Het is allemaal nogal hoge structuren met mensen die daar een postje hebben en gaan zeggen hoe je een business moet managen. hoe je prijszetting moet zijn, hoe je openingsuren moeten zijn. Als je iets apart wil doen, hoe ze daar goedkeuring voor hebben. Ja, log. Ik werd zot. Zot, zot.

En dan bij Gantwazen, mijn hockeyclub, mijn bestuur. Die hebben totaal andere zaken die zij... Ja, die zijn belangrijk, vinden dan u. Ze zijn vooral bezig met leden, met het geluk, met de tevredenheid van leden, terwijl hij geld wil verdienen. Ja, dat was echt niet werkbaar. Niet werkbaar. Ja, het is duidelijk dat jij en jullie er jullie eigen ding mee willen doen. En dat merk je ook in de concepten die er zijn.

Want als ik ze bekijk, er zit geen enkel saai concept tussen. Nee. Dan vraag ik me af, wat is uw filosofie over horecazaken? Hoe moet dat in elkaar zitten volgens u? Twee zaken die voor mij superbelangrijk zijn, is authenticiteit. Het moet origineel zijn, het moet authentiek zijn. In onze zaken moet je binnenkomen. Je mag niet het gevoel hebben van, ja, ik zit hier in een zaak van een horecagroep, dat dat eenheidsworst is.

Dus dat is voor mij superbelangrijk, die eigenheid, die identiteit van die zaak, dat je echt zoiets hebt van, oké, dit is echt een wijs concept, het is wel origineel, ik voel me hier thuis, ik heb zo die persoonlijke, dat persoonlijke gevoel. En dan kwaliteit is voor mij ook superbelangrijk, dat we kwaliteit kunnen garanderen. in beleving, in geluid, in interieur, in product, in alles. Dat lukt niet altijd uiteraard. We werken nog altijd met een heel groot equipe. Dus je bent nog altijd afhankelijk van de output van mensen. Maar daar werken we wel heel hard op. Dus voor mij is die authenticiteit en die kwaliteit superbelangrijk.

Daarin willen we ons echt wel gaan onderscheiden en... het onderscheidend vermogen. Denk nu bijvoorbeeld met Bianca dat we opgedaan hebben. Denk dat we daar echt iets hebben neergezet. Dat wel... Ja, wel... Ik ga zeggen... Uniek is misschien een hand. In wat we daar zetten.

Ook zeker de locatie, het interieur. En dat is wel wat we willen doen. Als jullie... met concepten komen, met nieuwe concepten komen. Hoe is jullie denkwijze daar dan over? Want het is allemaal zo'n naam die eruit springt, een concept dat eruit springt. Wat is jullie denkwijze bij het creëren van die concepten? Eigenlijk is dat vooral, wat ontbreken we zelf?

Waar willen we zelf naartoe gaan? En dat merkte ook doorheen het traject van MTM. En de zaak die erbij komt, is dat we zelf ook wel ouder worden en onze levenswereld wel aangepast wordt. Dus in het begin gingen we vrij graag op café, maar op vandaag gaan we liever naar vrij schone restaurants met een vrij schone wijnkaart, met top wijnen. Dus daar merkt je ook een evolutie eigenlijk in onze eigen leefwereld, in onze eigen interessegebied. Ik kan altijd vroeg gaan naar Maurice. Ik heb daar resten ook op het terras gezeten van Maurice en Dragon met onze collega's, met onze interne MTM-drinks. Maar vrijdagavond ga ik gaan eten met mijn broer en wat vrienden naar Bianca.

Dus ik vind dat... We zijn zelf op zoek van... Wat ontbreken we nog in Gent dat wij weinig vinden? Dus we hebben wel nog wat ideeën. Dat is prachtig, hè? Ik ben heel benieuwd naar wat er nog gaat komen. Zeker als je het voor jezelf doet, dan weet je dat je er iets leuks van gaat maken. Een bericht van je host.

Als founder of CEO ben je het gezicht van je onderneming. En een van je taken is om je bedrijf en je missie in de kijker te zetten. En als je vandaag nog niks doet met social content, dan mis je zoveel. Want om het vertrouwen van je doelgroep te winnen, moet je ze op regelmatige basis bereiken en moeten zij weten wat jij voor hen kan doen. Maar ik weet dat dat tijd kost en dat dat niet je core business is. En daarom doen wij exact dat voor ondernemers. Wij helpen jou aan een founderbrand dat je zaak, omzet en impact doet groeien op een leuke manier en zonder al het werk. Elke dag opnieuw zie ik de resultaten die onze content voor ondernemers creëren.

Meer info in de show notes. Je hebt ook al een aantal keer gezegd dat de sector geluk verkoopt. Ja. Ik vraag me dan af hoe jullie mensen proberen gelukkig te maken met jullie zaken. Ik word bijvoorbeeld al gelukkig als ik ergens binnenkom en zie dat het mooi is. Dus ik ben wel esthetisch aangelegd. Uiteindelijk gaat het over zintuigen. Uw zintuigen, dat gaat over uw zicht, dat gaat over uw neus, uw reuksen.

Dat gaat over uw gehoor. Hoe is uw muziek? Muziek brengt ook iets teweeg bij mensen. Het gaat over dansen, het gaat over... Of je... Ja, ik vind dat zo belangrijk, die juiste muziek. Bij ons zijn al onze muzieklijsten gecureerd. Dus wij werken daarvoor met Sonhaus uit Brussel. Dat is van Cédric Engels.

Van Hermanos en Glissos. De DJ's. Nu terug draait waar je je maakt, maar vroeger wel gekend. Dus hij heeft eigenlijk een bedrijf die vooral voor bedrijven eigenlijk playlists maakt of of muziek. En Wij merkten gewoon dat als we in onze zaken binnenkwamen, stel dat er een student juist gedumpt is, dat hij lief is, dat hij de hele dag Celine Dion oplegt, omdat hij in mijn half depressie zit, daar heeft de klant niets aan. Dus we moeten zorgen dat dat duidelijk is, dat de identiteit van je zaak is. Dat wordt ook vertaald in muziek.

Dus we hebben echt op basis van de identiteit van elke zaken een hele studie gedaan. En daarop zijn er muzieklijsten gemaakt, geënt, afhankelijk van het moment van de dag. Dus dat is voor mij ook die muziek, de beleving. Maar ja, mensen tegenkomen, dat creëert ook geluk. We hebben al mensen die... bij ons mekaar zijn tegengekomen dat er huwelijken uitgekomen zijn, dat er kinderen uitgekomen zijn. We hebben mensen die onder kinderen al genaamd hebben achter onze cafés. Mensen die getrouwd zijn bij ons.

Baby-bowls bij ons, verjaardagen bij ons. Er is heel veel... eigenlijk momenten in het leven van mensen die wij mee vorm mogen geven. En dat vind ik wel uniek. Mensen die bij ons trouwen en achteraf krijgen een mail van, ja, het is echt, het was dankzij jullie en jullie team hebben we echt een gedroomde dag gehad. En zoveel dank. Je gaat altijd bijblijven in het leven van die mensen. Omdat dat een ervaring creëert voor hen.

En dat kan in heel veel verschillende vormen zijn. Door geluid, door interieur, door... Wat je eet, een smaakbom dat je denkt van, oh, het is zo lekker. Het valt wel op dat er altijd zoiets speciaal aan is. Ik ben nog niet naar alle zaken geweest, wel naar een paar. Vooral de Ray is iets heel speciaals. De twee cafés er tegenover zijn megacool. Zwartfut is iets supertof.

Ja, en het tempo waarin jullie die openen vind ik ook heel gestoord. Neem eens mee door het opstarten van zo'n concept. Hoe gebeurt dat, van idee naar opening? Ik ga een keer Bianca nemen. Ik denk dat Bianca wel een voorbeeld is. We waren voor La Patate aan het kijken naar een locatie in Gent. En dat was er ook... We waren met verschillende locaties bezig.

En dat was dus ook dan aangeboden. En dan dacht ik van, voor la patate vind ik dat niet goed. En dacht van, dat is misschien wel nog iets voor ons. Dus het pand is de vroege Max, het Wafelhuis. Dat is een iconisch Wafelhuis geweest in Gent. Die zijn dan verhuisd naar de kust. En dan is er Oostjes geweest, dat is eigenlijk van het provincieel Oost-Vlaanderen, waar ze zo wat strikproducten verkopen. Die kwamen uit Vleeshuis, dat ineens van dag 1 op dag 2 moest sluiten omwille van...

van instortingsgevaar, dus die zijn dan daar gaan huisvesten. Maar ja, de provincie heeft minder en minder geld. Dat was wel een redelijk dure huur die ze moesten opzetten. En dan stond dat leeg. En we hadden zoiets van, ja, eigenlijk is dat wel een superlocatie. Super pand. En we hebben contact opgenomen met een makelaar die wij kennen ook. En zo met de eigenaars in contact gekomen.

En een overtuigd van ons project. Een moodboard van, oké, het is een concept dat wij daar willen neerzetten. Iets Italiaans, Italiaans gespireerd. Het is hoe wij, we gaan dat met een architect, we gaan dat gaan opmeten. We gaan kijken van, oké, wat willen we daar neerzetten? Welk interieur, welke sfeer, welke kaart? En dan, ja, tabula rasa. Alles eruit, beginnen opbouwen.

Dat is natuurlijk wel... Heel gestructureerd ondertussen, met mijn master sheets, met wat er allemaal moet gebeuren. Maar ondertussen is al de veertiende zaak, dat we opendeden, wel gerodeerd. En Bianca is nu al een heel goed voorbeeld geweest van iets dat heel vlot gelopen is, eindelijk. Dat was onze derde, vierde restaurant dat we openden. Een zeer goed voorbeeld van hoe dat wel een keer moest gebeuren. Ik heb het ook daar een paar jaar geleden, de opening van De Lieve, twee jaar geleden, en er was een overrompeling en we konden echt niet meer. Chaos.

Tegen de opening ook chaos. Alles wat kon mislopen, is misgelopen. Circe was ook very last minute. Bianca was nu ook wel last minute, maar het was wel... Stonter. Het stond er wel. Tegen de eerste officiële openingsdag ging alles echt mega smooth. En dat is wel leuk. Dat is een keer leuk als het gaat hoe dat het wordt.

Ja, we zijn nu maanden half open, het is een ongelooflijk succes. Ik had echt niet verwacht dat het zo ging draaien. Ik krijg zoveel energie van alle mensen die sturen, dat ze er zijn, dat ze erover gehoord hebben. Dat ze alleen maar goeie dingen hebben gehoord. Soms loopt het ook in mijn zin vooral duidelijkheid. Ook daar, alles hangt af van mensen, van systemen, nu processen. We zijn ook aan het kijken hoe we ons processen qua ticketing intern gaan optimaliseren. Dat er geen fouten kunnen gemaakt worden, dat het vlot kan gaan.

Want daar ook hebben we al momenten gehad, voorbije weken, dat het gewoon te druk was, dat het niet mee kon in de keuken. Eh... Dus ja, constant, heel kritisch, analytisch, alle problemen proberen aanboren en aanpakken. Hoe maak je zo een menukaart? Of een drankenkaart? Een menukaart zit bij onze foodmanager, een drankenkaart zit vooral bij onze hospitality- en operationsmanager en de hospitalitymanager. We houden natuurlijk ook rekening met onze partners. Dus we hebben heel veel partners, dus drankenpartners.

Dat gaat van een Bacardi Martini tot een Jet & Port, een InBev, een Duvon Moortgat, een Castile Brouwerij, enzovoort. We hebben heel veel partners. En dan heb je eigenlijk je leveranciers, zoals een Lambrecht Wijn of een TG Fine Wines, dat is Italiaanse wijn. gaan we met hen samenzitten en kijken welke wijnkaart we gaan maken in functie van de menu. Het menu, sorry, als je daar eens naar boven komt. En zo gaan we eigenlijk een drankkaart, maar we proberen ook meer en meer te doen, want dat is dan de kritiek die ik krijg van mijn collega's, ik stand die drankkaart zo vol mogelijk, omdat de partners dan zoveel mogelijk betalen. Maar natuurlijk, de werking die erachter zit, is soms wat moeilijker. Dus daar proberen we nu al iets kritischer in te zijn.

En zeggen van, Jean-Mi, hold your horses. We hebben maar zoveel frigo-ruimte. We hebben maar zoveel facing-ruimte. Je kunt niet alles op de kaart zetten. Dus nu luister ik ook wel meer naar mijn collega's. Alvorens dat ik aan alle partners toe zeg van, goed, we gaan allemaal op de kaart zetten, kom maar goed, betaal maar. Dus het proces is er nu beter. Want vroeger zat het eigenlijk gewoon allemaal bij mij.

En ik deed maar wat. En weet je wat? Los het op. En nu is het eigenlijk omgekeerd. Dus ik ben al blij. Ik moet nu nog een keer naar de kaart. Double check. En dan denk ik, oké, dat of dat is misschien wel anders.

It works. En met zoveel zaken kun je zien dat er overal wel een keer... datgene dat je wilt aanbieden. Ja, maar ze betalen wel individueel per zaak. Dus het is wel iedere keer weer een nieuwe onderhandeling per zaak. We hebben nu al een paar groepsdeals ondertussen, waarin ze wel weten... Maar ondertussen werken we elf jaar samen met al die partners. Ze weten wat we aan ons hebben en wij aan hen.

Dus soms zijn er bijna geen woorden meer nodig. We kunnen het niet over horeca hebben zonder het over de lockdown te hebben. Neem mij eens mee door die rollercoaster. Vrijdag 13 maart 2020. Dat staat nog steeds in mijn geheugen, gegrift. Maar er was natuurlijk al een aanloop. Dat kwam dan vanuit Italië. En je voelde het komen.

En dan denk je van oké, lockdown. Ikzelf was nog niet operationeel actief binnen NTM. Dus ik had dan in 2001, 2018 Fierce verkocht. 2019 was dan zo'n jaar waarin ik dacht van we gaan dan veel samen zijn. En mijn venoot trouwens, begin 2019 zijn bedrijf verkocht. Dus hij had een productiebedrijf van ijsblokjes. Ze heeft dat dan ook verkocht. Dus we hadden eigenlijk al twee ons bedrijf verkocht.

We waren toen met drie vernoot nog bij MTM. Had ook Bart Meiskes, vandaar MTM. Malingro-Tierlink Meiskes. Of Meiskes-Tierlink Malingro. Dat was de eeuwige discussie tussen de twee. Wie dat de eerste M van de twee was. Maar, dus we waren nog met drie. En, ja...

Julien en ik hebben 2019 vooral gezeten kijken voor iets anders te kopen, samen met Jan en Wim van Greenpark. Zijn ondertussen ook wel goeie vrienden van ons. Iets totaal anders, want bij MTM hadden we een team dat we wel manageden voor ons. We gingen wel in gaan drinken en we hadden wel ons idee. En dus ja, lockdown, dat was iets van ja... We moeten al die mensen technisch werkloos uitzetten, want we kunnen ze niet betalen. Dus we gaan zelf de handen uit de mouwen moeten steken. En eigenlijk hebben Julien, Bart en ik dan gewoon beslist van thuiszitten is niet aan ons besteed.

Vanaf de 16e maart, maandag 16e maart, zijn we dan gewoon eigenlijk alle zaken dat we dachten van, het is misschien het moment om nu een keer in de diepte te gaan en in plaats van aan ons bedrijf, in ons bedrijf te gaan werken. In en aan, eigenlijk beiden op dat moment. En hebben we gewoon gezien van, we dachten dat we zo wat lijken gingen tegenkomen in alle zaken, maar we zijn gewoon massagraven tegengekomen. En we hebben eigenlijk drie maanden lang zitten opkeuzen, zitten processen optimaliseren, zitten... Die drie maanden waren eigenlijk te kort. Maar boh, ondertussen natuurlijk ook de frustratie van hoe ridicuul de regels ook waren. Zoals ik gezegd heb daarnet, ik heb een probleem met autoriteit. Het is voor mij dat mij zeggen dat ik niet mag ondernemen, dat mijn zaken niet mogen open zijn, dat was voor mij de hel. Ik heb alles gedaan, alles wat ik niet mocht tijdens corona, ik heb het allemaal gedaan.

Gewoon uit principe. Uit principe. Lockdown-feestjes, elke dag weg van thuis, mensen kussen, mensen knuffels geven, alles wat dat niet mocht, heb ik gedaan. Uit principe. Dus dat is een beetje mijn rebelse natuur, denk ik. Maar ja, dat was zo onzeker ook, die periode. Je moest politieagent spelen, je wist niet hoe lang dat ging mogen open zijn, welke ridicule regeltjes er weer gingen bijkomen. Ja, mentaal was dat zo moeilijk voor mij, die periode.

Ik heb er vreemd van afgezien. Denk je dat dat nu nog eens mogelijk zou kunnen zijn, of zouden mensen toch uit die situatie geleerd hebben? Dat zal nog even duren, maar je denkt altijd van ja, het mens is zo dom niet om zoiets twee keer te doen, maar kijk naar de wereldoorlog, het wereldoorlog 1. Waarschijnlijk heb je gezegd naar wereldoorlog 1 van dat gaat nooit meer gebeuren in Europa, zoiets. Ja, 25 jaar later zaten ze er weer in. Of 20 jaar later zaten ze er weer in. Dus de mens... Ja, zo slim is de mens niet. Voor mij was dat ook één groot sociaal experiment, Hans Corona.

We gaan eens kijken hoe ver de mensen meegaan in een... kuttig gedrag, in ridicule regeltjes, dat je het bijna niet uitvindt, dat je denkt, hoe kunnen mensen naar je houtsnaam mee gaan? Familie, ruzies dat er geweest zijn, omwille van de interpretatie van de meest ridicule regeltjes. Voor mij was het echt zo'n kuttig gedrag, dat ik soms keek naar vanop een afstand en de mensen, dat ik dacht van, maar je kunt het toch zelf niet menen dat je daarin mee kunt gaan? Dus ja, voor mij, it didn't make any sense. Dus kan dat nog gebeuren? Ik denk niet... met zo'n pandemie of epidemie of hoe dat ook noemt.

Dat denk ik niet. Mensen zijn rap opgehuurd. En de media speelt daar een heel vuile rol in. Het was eigenlijk een fantastische periode voor drie groepen mensen, voor de politiekers. Fantastisch, hè? Dat moet je niet beëen. Budgetten? Don't care.

We geven maar uit. We geven maar uit. We zien wel hoe we het later oplossen. Milliarden. Hoe we het oplossen? We zien wel. Via inflatie vooral, denk ik dan. En dat zien we nu ook al dat vloepjaar.

En plus, je hebt dan een gemeenschappelijke vijand. Moet je melderen, heb je één grote gemeenschappelijke vijand. De grote levensgevaarlijke coronavirus. Dan de media. Fantastisch. Iedereen zit thuis, kranten lezen online. Dus ja, clickbaits. Honderd in duur.

Dus ja, megaveel trafiek op je website. Dus ja, advertentie. Betaal, betaal, betaal. Dus ja, hun cijfers, crazy. En ja, de pharma natuurlijk. Ja, een droom, hè. Ik bedoel, een droom om te onderhandelen ook, hè. Dus politiekers, pharma, media, die hebben daar zo van gebenefitt van die periode.

Die hadden er eigenlijk ook alle baat bij, kruw om zijn, maar zo lang mogelijk te trekken. Dus voor mij was dat... Ik vond dat wel opvallend. Hoe de mensen daar gewoon in meegingen en daar niet kritisch naar keken. De kritische geest van de mensen was volledig verdwenen. De common sense was weg. Ja, ze lezen een titel en ze voelen zich expert in het onderwerp. Ja, dat is waanzin, waanzin.

Daarom dat we podcasts maken. Exact. De reden waarom ik over de lockdown begon, was nu niet per se om de negativiteit weer naar boven te halen, maar vooral om het volgende. En dat is dat het jaar nadien een recordjaar was voor jullie. Nee? Gaf, record, ja. Ik bedoel, ze hadden gezegd van... Gelijk na de... Was het zoveel honderd jaar geleden?

Hoe noemde je dat? Was het na de drooglijn? Nee, ook na de pandemie. Allee, hoe noemde je dat? De naam? Ze waren er allemaal over bezig. De horeca ging opengaan, dat ineens groot feest ging zijn. Maar...

Dat was niet het geval. Dat was niet het geval, want voordat je wist, was Oekraïne daar. Zo, ja. Ja, dus de... Eigenlijk is dat aan het ene en het andere miserie geweest, eigenlijk. Van corona, dan Oekraïne, met de prijzen, de gasprijzen, inflatie. Ik vind dat eigenlijk... De negativiteit is niet echt omgeslagen naar positiviteit de afgelopen zes jaar. Ik vind dat er heel veel negativiteit in de maatschappij zit.

Maar dat wordt ook wel gevoed voor mij nog altijd door de media. Ja, het wordt voor mij echt kliks, negativiteit. Voilà. Fierce cells. Ja. Fierce cells, dat is gewoon zo. En dat is voor mij heel opvallend eigenlijk, dat er weinig positiviteit komt in de media. En op een gegeven moment wordt het wel een beetje een self-fulfilling prophecy natuurlijk.

Ja. Als je negativiteit promote, dan worden de mensen ook gewoon negatief. Heb je nog andere trends of zo gemerkt in de sector? Bijvoorbeeld dat de jeugd minder op café gaat? Dat vind ik dan ook weer... Ik weet niet of dat de... Ik heb verschillende... Bij de Kops, een korte ondernemerspodcast... Heb je een Fred van Marlieren?

Is daar ook geweest. En dan Hendrik Dierendonk. Zij hebben ook al meegemaakt wat wij meemaken. Eerst, tabak is de grote boosdoener. Ze doen alles om tabak te verbieden. Terwijl dat volgens mij nog nooit weer gerookt is bij die jeugd. Ik vind dat zot. Dat vapen en ook terug roken.

Los van de prijs van de sjaaretten. Maar daar ook heeft de overheid een vuile rol. Want de accijns die ze pakken op tabak, op alcohol en zodanig. Als ze het willen verbieden, moeten ze het gewoon verbieden. Ja, simpel. Maar ja, dan hebben ze gigantische inkomsten die ze mislopen. Maar er zijn daar vreselijke stigma's geweest op tabak. Ongelooflijke stigma's geweest op vlees.

Vlees was ineens de boosdoener. Want ja, de koeien scheten de kosmos naar de kloten. Ja. En nu is het alcohol. Alcohol is niet de boosdoener. Ik vind dat gewoon waanzin. En daarin speelt de media ook een ongelooflijk vuile rol. En dan klimaat is natuurlijk ook een heel hot item.

Maar als je kijkt naar hoe de mensen uitgaan... Ik heb niet het gevoel dat ze minder drinken, hoor. Ook op restaurant, de flessen wijn. Duurdere flessen wijn. Er wordt nog altijd massa's gedronken. Dat de bestelingspatroon van de mensen misschien aangepast is, dat kan. Voor, als ik 18 of 20 jaar was, wat moest ik mij altijd geven? Dat was vooral een uitgaan.

Al de leisure die er vandaag is, dat was nog veel beperkter toen dan nu. Dan gingen we aan skateboarden, dan gingen we aan rollerbladen. Maar er waren nog geen de Sparks van deze wereld en alle pretparken en alle... Je ging naar de cinema, je ging wel aan voetbal met je maten. Maar voor de rest was dat... Je had een megafestatie één keer per jaar aan het Flanders Expo. Je had dat niet kunnen. Maar voor de rest was het allemaal heel beperkt naar leisure toe. En vandaag, ja, de leisure-opportuniteiten zijn zo groot. Iedereen wil ook een iPhone hebben van 1200 euro.

Dus daar ook, je bestedingspatroon is anders. Dus je moet meer keuzes maken. Maar als ik zie, een Morris bijvoorbeeld, dat is een heel goed voorbeeld. Dat is een zaak die jaar om jaar blijft stijgen. Ook in volume, los van eventuele prijsverhogingen. Dus dat wil zeggen dat de jeugd, want de gemiddelde leeftijd is tussen de 18 en pak 30, young professionals, die blijven al uitgaan, die blijven drinken. Natuurlijk, je hebt de impact van het verkeer. Rijden en drinken, dat wordt al minder gedaan in die leeftijdscategorie.

In onze leeftijdscategorie ook minder, maar toch wel nog altijd. Dat is te zodanig eetbakken, denk ik. Dat heeft wel misschien een impact. Maar het is vooral ook weer in de media dat dat zo opgehamerd wordt. En ik vind dat gewoon... Ik vind dat heel raar. Het is gelijk dat alcohol de boosdoener is, maar... als ik je ga nadenken in je leven, in je sociale contacten, in je relaties, in je verhalen,

Ik denk 95% van al die verhalen, privé of zelf ook professioneel, meestal alcohol wel een rol in. Ik bedoel, in de sottenavond met je maat, naar een festival gedaan, ik ben naar Weekend Dance geweest, zondag, fantastische avond, dat is ook mede door alcohol. Dus ik vind, neem een keer, alcohol out of the equation in je leven, dat zou maar wat vreselijk saai zijn. Ik weet niet wat dat bij jou is. Ik heb ook al heel... Alleen niet heel mijn leven. Maar sinds ik op 16 jaar ben, ook altijd wel genoten van een pintje, of een paar pintjes, of soms eentje te veel. En dat zorgt inderdaad wel voor geweldige herinneringen.

Dus ik sta er een beetje hetzelfde in als u. Ik vind het zeker niet dat je elke dag moet drinken, want het heeft een nieuwe nut op je leven. Maar... Ja, ik drink thuis bijna nooit. Tenzij vrienden hem niet goed komen eten. Of in de zomer een aperitief. In de tuin aan het zwembad. Dat is wij zijn barbecue met de kindervriend.

Weet je, dat is max. Maar ik drink ook niet dagelijks thuis. Als ik thuis ben met mijn vrouw, tekeer naar mijn drinken. Dat is heel gering. Maar vanaf dat er sociale belevingen zijn, of sociale activiteiten, dat gebeurt inderdaad wel. Maar alles met mate. Ik sport ook heel veel ernaast. Dus ik denk dat dat een kwestie is van balans.

Ik bedoel, je mag niet te extreem zijn. Ik probeer veel te sporten, ik probeer goed te werken, ik probeer ook te genieten. En daar is dat die balans die je moet proberen te vinden in je leven. Als ik op café ga, denk ik vaak aan de achterkant. De backstage, hoe dat eruit ziet. Dus... Als ik met jou samen zit, kan ik niet anders dan erom te vragen. Neem mij eens mee door de logistiek en de financiën van een horecazaak.

Wat zie je als klant niet? Oef... Heel veel. Heel veel voorbereiding. Heel veel processen. Planning. Ik kom zo veel bij kijken bij een horecazaak. Hoe organiseren.

Als ik kijk naar de structuur van ons bedrijf. We zitten met tien. Binnenkort zijn we bezig met een overname. Dus binnenkort dan elf geopende zaken. Ehm... We hebben eigenlijk, mijn venoot en ik, Julia en ik, want tussen zijn we met twee venooten meer. We hebben een derde venoot uitgekocht, gefaseerd in 2022 en 2024. Dus wie zit er naast ons in ons team?

Eigenlijk hebben we het directiecomité, management team, Het moet een naam hebben. Dus wat zit er daarin? Wie zit er daarin? Dat is onze CFO, finance. Heel belangrijk bij ons natuurlijk. Want wij zitten met één BTW-nummer en daaronder allemaal verschillende vestigingseenheidsnummers. Maar we willen natuurlijk precies weten, tot op de eurocent, wat de rendabiliteit is per zaak, los van de overhead.

Onze management fee zit allemaal in de overhead. Maar we willen echt de allerrechtstrikst toewijsbare kosten kennen. Dus elke factuur die binnenkomt, dat is een goedkeuringsflow. Bij ons is dat Blue 10. Dat is een systeem dat intern wordt doorgestuurd naar verschillende mensen die dat moeten goedkeuren. Je kunt daar commentaar op geven en vooral ook moeten weten aan welke zaak moet dat toegewezen worden. Meestal staat er al een factuur, maar sommige facturen niet. Dus het kan een factuur zijn van een brico.

Van 60 euro, die 20 euro voor Bianca is, en 40 euro voor de lieve bijvoorbeeld. Dus dat wordt effectief al zo toegewezen. Dus vanuit Blue 10 gaat het dan naar Exact Online. En van Exact Online gaat het dan naar Bright Analytics, een rapporteringstoel. Daarnaast hebben we ook een indux. Dus het is operationele rapportering, day-to-day. Dus we hebben onze CFO, die vooral bezig is met alles wat finance is, maar ook analyses maakt. Dan hebben we eigenlijk onze HR-manager.

Zeer belangrijke job, want ik denk dat wij tegen het einde van het jaar zullen eindigen met die overname bij 60 à 70 vaste medewerkers. En dan nog een keer 300, 350 studenten, flexies, extras. Dus dat wordt wel... Ja, en Horecas staat natuurlijk ook gekend op middel van zijn rotatie in het personeel. Dus de anciëniteit is niet superhoog gemiddeld, even lijken met andere sectoren. Dus je moet eigenlijk constant bezig zijn met employer branding, met recrutering, met selectie. Dus dat is ook wel een zeer zeer job. Dan hebben we onze marketingmanager. Dus die zan moest horen dat we gemarket worden in de markt.

Zeer belangrijk ook die samenwerking tussen HR en marketing voor alles wat employer branding is. Het is heel belangrijk dat mensen een affiniteit hebben met je bedrijf, met je zaak. En zeggen van, ik wil daar werken. Dat ziet daar wijs uit. En dan hebben we nog onze hospitality operations manager. Zij is eigenlijk verantwoordelijk voor... Alles wat in de zaak gebeurt. Dus van...

Zorgen dat er producten zijn. Zorgen dat er kaarten zijn. Zorgen dat er personeel goed ingeplant is, goed gecoacht is. Dus zij is verantwoordelijk voor alle zalen en alle keukens. Onder haar hebben we dan eigenlijk een hospitality manager en een food manager. En dan hebben we ook nog een keer een office manager. Dus eigenlijk hebben we naast Julien en mij nog een keer... vier mensen, en daaronder ondersteunt eigenlijk dan nog een keer drie mensen, en dan ook nog een keer zo'n eigendienst-facility met twee personen, die zorgen voor de interne transfer, we hebben nog een centraal magazijn ook in het Gentse, dus daar worden voor het grote, ja, zaken worden in bulk aangekocht, en dat wordt dan intern besteld, wordt dat geleverd, maar ook

tien zaken, elf zaken, is er altijd wel iets dat moet hersteld worden. We zijn ook constant met verbouwingen bezig, links of rechts. Dus dat is dan ook een team. Dus dat is enkel de overhead eigenlijk. De overhead zijn al met Julien en mij bij, zijn vier, zes, nee, elf mensen. Dus gewoon om de werking te kunnen randeren van de zaken. Zijn er de kassas, de muziek, de inrichting, de toelevering? Het komt daar zo veel bij kijken.

Het is al een uitdaging om één zaakrendabel te maken. Laat staan tien of elf. Hoe kijken jullie daarnaar om een zaakrendabel te maken? Want het komt van... Pintjes die 2-3 euro kosten en spaghetti die zoveel kosten en biefstuk die zoveel kosten. Het is niet makkelijk in België. Zal ik zeggen, omwille van inflatoire enerzijds. Alles is heel duur geworden.

Dus daar ook moet je heel hard bezig zijn met je marges. Uiteindelijk zijn er de drie belangrijkste parameters in horeca die je moet constant in de gaten houden. Eerder is enerzijds je omzet. Daar begint het bij. En daartegenover moet je twee dingen afzetten. Dat is je marge, dus je aankoopkosten. Dus... Je hebt natuurlijk je theoretische marge en je effectieve marge.

En dan drie is je personeelskost. Wat in België natuurlijk gigantisch hoog is. Problematisch hoog zelfs. En dat is de grote moeilijkheid. 2024 hebben we een heel goed jaar gehad. Allee, financieel. Vorig jaar was het moeilijker, omdat we natuurlijk heel sterk aan het groeien zijn. We zijn constant zaken aan het bijdoen.

Dus dat is met een kost. Ieder jaar met een... Met een opstartkost, maanden, zes, zeven maanden, dat niet openzijdt, maar dat we al aan het investeren zijn. Dus vorig jaar zaten we met drie werven. Appartementen boven de lieven, gebouwen gekocht aan de overkant van de lieven, waar ook appartementen aan het steken zijn. Dus die kosten zitten natuurlijk allemaal in vernootschap. Huurgelden, afschrijvingen, opstartkosten. Dat één.

En daarnaast zijn we nu heel sterk aan het investeren in de structuur. Dus in een overhead-structuur, al die mensen die ik je gezegd heb, die structuur is gebouwd om nu de groei verder te faciliteren. Dus we zijn nu al aan het investeren in de structuur om nu eigenlijk de turbo eronder te steken naar een veel grotere groep. Ik denk dat met het team dat we nu hebben, zouden we gemakkelijk nog... plus 60% moet kunnen draaien. Wauw. Ja. Maar we zitten nu al jaarlijks op een groei van de laatste jaren en in het budget van tussen de 25 en 30% groei elke jaar.

Amai, shit. Ja. Dat is natuurlijk ook vooral door nieuwe zaken open te doen. Dus dat is heel intensief. Dus nu zijn we heel veel aan het... En dat is natuurlijk weer die cashflow. Dus investeert in mensen, in die structuur, om te kunnen groeien. Dat is niet voor... Voor mij zijn er maar... Drie type horecaconcepten, zal ik zeggen, die rendabel kunnen zijn.

Dat is ofwel man en vrouw die samen een zaak uitbaten en daar zelf mega veel aan werken, maar niet te veel personeel. Of toch goed gemanaged en hun reine uren niet moeten tellen. Een goeie brasserie bijvoorbeeld met een koppel. Dat. Ik denk sterrenzaken, maar echt... goeie twee, drie ster zaken, die echt wel volume hebben, die de prijzen ook kunnen doorrekenen, dat de mensen echt voor willen betalen, of denk ik, echt wel volume business. Dus wat wij doen, zoveel mogelijk zaken hebben, of wat die fast casual concepten, gelijk naar Hawaiian, gelijk nu Lappatat, dat we doen, wat echt wel volume en eigenlijk herhalingen. Dus je kunt iedere keer je concept eigenlijk gaan dupliceren.

De dupliceerbaarheid van je concept is ook natuurlijk wel heel makkelijk. dus ik denk daartussen een cafeetje in 7-9 op de Noek zeker ook met de witte kassa overal, dat is heel moeilijk als je met personeel wil werken en er niet zelf in staat het is een dode opgeschreven denk ik en bij MTM, wat zijn jullie bronnen van inkomsten dan en over welke omzet kunnen we bij jullie spreken, want je sprak ook over appartementen bijvoorbeeld welke bronnen van inkomsten de baarinkomsten Event-inkomsten, dus we hebben wel redelijk wat events. Zoals in Zwart-Wit, boven de Lieve Ebels Private Dining, dat zijn ook event-inkomsten. Ray, veel event-inkomsten. Een beetje in alle zaken wel reumatiske events. Dus dat is wel aanzienlijk in de groep ook al. Daarnaast hebben we de partnerdeals.

Dus zijn het de leveranciers die ons betalen om aanwezig te zijn met producten in onze zaken. En inderdaad wel wat kamerverhuurs dat we nu ook doen. Boven de liefde zijn er twee appartementen en aan de overkant van de liefde zijn er drie appartementen. Ja... Ik denk dat dat ook wel in lijn ligt met onze ambitie op lange termijn. We zouden misschien wel willen evolueren naar een hotelbusiness ook. Ik denk dat we van cafés naar restaurants, naar wat logies en misschien wel ooit hotels. Dus echt meegroeien met je leeftijd.

Ja, ja, ja. Voilà. Van op café naar rust nodig. Ja, voilà. Nee, dus dat is wel ons... Heb je een Franse groep, intussen wel overgenomen door een Brits bedrijf, maar dat is Parasociety. Moet ik erop zoeken. Parasociety.

Het is overgenomen door Accor, juist. Fantastisch wat zij doen. Zij zetten echt concepten neer. Dat is fantastisch. Dat gaan we ook van eventlocaties naar restaurants, naar bars, naar hotels. In oude abdijen die ze omgebouwd hebben. Maar iedere keer ook zotte locaties, zotte interieur. Food, oké.

Dat is geen sterk niveau. Dat is goeie brasseriekeuken. Ook wat wij willen doen, eigenlijk. Maar, ja, crazy. Dus dat is wel... Allee, voor ons is dat wel een voorbeeld om naar zoiets te streven. Dus... Maar we zijn en blijven natuurlijk in Gent. Gent is en blijft een stad met 350.000 inwoners.

Dus we zijn niet in Parijs of Amsterdam. Maar we hebben... Ja, in Gent valt er nog wel wat te doen. En is het beust dat jullie in Gent blijven? Of willen jullie ook uitbreiden? Ja, eigenlijk wel. Ik denk, zeker omdat dat allemaal unieke concepten zijn, om dat te gaan doen in Antwerpen of Brugge of Brussel, je moet daar een nieuwe structuur voor bouwen, eigenlijk. Dat is niet die dupliceerbaarheid dat we hebben met La Patate, dat we nu La Patate open gedaan hebben voor een week in Leuven, met hem nu in Antwerpen, binnenkort houden we Stendo open.

We zijn nog met vijftal locaties bezig. Overal te landen en internationaal ook. Het is gemakkelijker om dat te dupliceren. Bij ons zijn het allemaal unieke, bijna stand-alone concepten. Dat maakt het wel veel moeilijker om dat te schalen. Dus we hebben echt wel beslist om wel een local hero te zijn. Het is daar ook nog ruimte voor. En daarnaast wel, als aandeelhouder ook, en oprichter van La Patate, dat is dan die richting dat we daaruit gaan.

Ja. Over La Patate gesproken, laten we daar eens op springen. Toen ik door jouw LinkedIn aan het graven was, kwam ik de berichten tegen tussen jou en Gilles Matelin. En dat was echt grappig hoe dat zoiets ontstaat. Vertel eens het verhaal rond de oprichting van La Patate en hoe jij daarbij betrokken bent. Om even terug te gaan, het begint ook een beetje met de jongens van Green Park, met Jan en Wim. In 2019 zijn we dan, Jan en Wim, met Greenpark en Joanne en ik, samen zitten kijken naar overnames waarin Joanne en ik dan operationeel actief zouden zijn en zij mee als vernoot en vesteerder zouden participeren. Uiteindelijk hebben we dan een bot gedaan op iets.

Dat was een bedrijf in een containerdienst. Total iets anders. Goed dat we dat niet gedaan hebben, achteraf gezien, maar wat een goed business. En tijdens corona, Jan en Wim hebben een onloofveel interesse in alles wat hospitality is. Echt een affiniteit en een passie daarvoor. Uiteindelijk zijn Jan en Wim samen met ik en nog een paar andere mensen, mijn broer en Mathieu onder andere, Mathieu dus van Night Shift ook, het is allemaal circulair, iedereen zit samen in alles, zijn we ingestapt in Hawaiian Poke Bowl in 2021. Ja. Ik weet nog dat Jan had gezegd dat het wel interessant was, of Wim, ik weet niet, een van de twee.

Ik ken de eigenares van een derpand op de Calanderberg in Gent. Ik ga eens bellen voor de gegevens van Matthijs. Dus ik heb Matthijs opgebeld en ik zeg hallo, Jean-Michel. Ik vind het wel tof wat hij doet met Hawaiian, hij was er toen nog maar 5 of 6 denk ik. ik heb nog horeca groepen hand jij bent bezig met Hawaiian, ook wat expansie misschien moet ik, we zijn altijd op zoek naar leuke bedrijven om in te investeren misschien moet ik eens samen een koffietje drinken ik heb vrienden die in private equity zitten en ze vinden het ook fantastisch dus zo geschieden, onze eerste meeting was in het zaaltje boven de Morris en dat was bedoeld dat het een kort gesprek ging worden, ik denk dat het uiteindelijk een gesprek geworden is van drie of vier uur Ik ben in de tussentijd tijdens die meeting moeten weggaan naar de uroloog. Omdat ik ondertussen mijn derde klein had. En had gezegd, no more.

Dus ik had een intakegesprek bij de uroloog tijdens die meeting. Dus daar hebben we altijd bij gebleven. Na de coupure naar de uroloog. Terug, staan ze dan nog te keuvelen. Mathijs was een beetje kent, waarschijnlijk wel, van zijn podcast. Ja, die stopt niet met praten natuurlijk. Dus ja, daar zijn wat de zaadjes geplant. En ik denk dat dat nog in 2020 zelf was.

Om dan in juni 2021 zijn we dan ingestapt in Hawaï. Maar toen hadden we ook de ambitie, samen met hen, met Jan en Wim, van er zitten nog zoveel foodcategories waar de mogelijkheden zijn. Want altijd zeggen ze, frituuren, mega Belgisch. En dat is totaal niet geprofessionaliseerd. Je hebt daar geen groot Belgisch merk in of zo. Maar toen hadden we zoiets van, ja, we moeten wel een beetje een kapstok voor hebben. En tijd voor hebben. Wij hadden geen tijd meer om ons daar fulltime mee bezig te zijn.

Toen hadden we geen kapstok. Dus we hebben dat zo geparkeerd. En dan eigenlijk... Ik werk heel veel vanuit Zwart-Wit. En Gilles en Joran van Henchmen, hun kantoren staan in de Moudstraat. Dus ja, bijna achter de noek. Die zijn daar vreest te komen eten in Zwart-Wit. Joran ken ik nog van met mij in het middelbaar.

Die zat in het jaar van mijn broer. Gilles, ja, van altijd naar Zwart-Wit te gaan. Omdat ze een grote mond hebben overal. Als hij binnenkomt, heeft hij mama gezien. Dat is toch een kruim, hè? Dat is toch een kruim, hè? Ja, ja, ja. Love it, man.

Alle twee, ja. Kruim, bagas. En... Met henchmen zijn ze megaveel events gedaan in Ray, in Zwart-Wit. Al onze zaken hebben ze afgedaan met henchmen. Eerde keer zotter en zatter. Ik zag hen er wekelijks meerdere keren in Zwart-Wit, omdat ik van daaruit aan het werken was en zij er aan het lunchen waren. Zelf nog een keer een meeting gehad om te investeren in de laatste ronde van henchmen.

Ik had het beter wel gedaan. Samen met Jan, dat is ook wel grappig, van Greenpark dan. En ze hebben dan henchmen verkocht voor een aangenaam bedrag. Ze hebben zelfs een fundingfeestje achteraf, was ook nog in de Morris & Ray. Dus, allee, een verkoopfeestje was dan in Morris & Ray. Ik ben nog mee even gegaan om de boot, toen ze het geannonceerd hebben. De boot is nog moeten stoppen, speciaal voor mij, omdat ik niet door had als ze al vertrokken waren. Omdat ik nog een raad van bestuur had ergens anders.

De verhaal. Ik kan het niet doen. Die boot was afgetrokken. Ik zei, Gilles, ik moet er nog af. Ik moet er nog af. Die boot moet manoeuvreren. Juist om mij eraf te laten gaan. Dus er was wel wat connectie, zal ik zeggen.

En op een middag, in augustus... 20... 25? Augustus 2025? Ja, klopt. Nee, wacht. Augustus 2024? Zat Gilles in een zwart wittehoek. En... Zet je mij aan, jamie?

gaan wij samen frituurketen starten. Ik zei, samen frituurketen starten? Hij zei, ja, maar wat gaan we dan samen met Rob doen? Want ja, met Toubien ook. We hadden goeie samenwerking met Toubien ook. Al feesten georganiseerd, samen Afterworks gedaan. Zoveel één of twee jaar Toubien en Ray gevierd. De cirkel, het klopte wel, de link met Henchman, met Toubien.

Ik herinner me dat ik nog wegstapte van Gilles terug naar mijn bureau. En op het moment dat ik wegstapte, ik zei van, oké, dat had je gedacht al. Op het moment dat ik wegstapte en mij omgedraaid, ben ik terug bij Julien gegaan en ik zei, ja, eigenlijk is dat wel een goed idee. Ik zei, maar als ze dat doen, wil ik dat wel samen met Jan doen. Met Jan en Wim van Greenpack, ik wil dat samen met hen doen. Ik weet wat hun toegevoegde waarde is, wat ze doen met een Hawaiian. Ja, dat is crazy, de toegevoegde waarde als partner. En dan heb ik hem s'avonds nog een keer een berichtje gestuurd.

Oké, we gaan dat doen. En ja, die screenshot hebben zowel Gilles en ik gepost op LinkedIn. Dat is dan nog in de media gekomen en al. En zo geschieden eigenlijk. En van daaruit was gewoon onderhandeld wie krijgt hoeveel aandelen. Het was echt het betere handje klap. Wie mag er meedoen? Voor hoeveel?

Ja, kijk, en dan jarenhalf later hebben we dan uiteindelijk de eerste open gedaan. Dat was begin mei dit jaar. Dus ja, van augustus 24 tot mei 26, tussen het idee en effectief de eerste open te doen. Dat is heel snel gegaan eigenlijk. Ja, snel en niet snel. Eerder hadden we juist de engineering gedaan van die friet. We hebben heel veel tastings gedaan, heel veel tastings op friet, op frituurvet, op de verschillende sausen. Je kunt je niet voorstellen wat er allemaal bij komt kijken om echt de juiste smaak te hebben.

Ja. Ik zou het wel een keer willen weten, of het allemaal naar mij komt kijken. Ik weet nog, de allereerste tasting was tijdens de Fes in 2025. Ik had in de nacht uitgezeten, maar niet normaal. Ik had een kaart van hier in Tokyo en moest, hop, naderelijk, bij Spontini, gaan proeven. Ik heb dat afgezien. En dat kwam er. Eén frituurvet naar de hand.

Dus frietjes in de frituurvet. Dan in dat frituurvet. Dat is blind tasting. Dan dat. Dat bleef maar komen. Allemaal verschillende snacks. Allemaal verschillende soep. Mayonaise.

Ik... Op het einde dacht ik, ik ga gewoon buiten gaan met mijn indigestie. Ik weet niet of ik thuis ga raken, dat ik gewoon een paar keer ga moeten stoppen voor er alles uit. Het was echt... Maar ja, massaal veel tastings gedaan. Hier dat we de juiste friet hadden gevonden, die en krokant bleef en warm bleef. Want voor ons was heel belangrijk die delivery. Want meestal gaat Frita gaan halen, komt thuis, ze was slap, smeuïg, die saus waarin gedrenkt, dat wouden we niet.

We wouden echt wel hebben, na twintig minuten kom je thuis, of na tien minuten, maar ze moeten zeker twintig minuten warm en krokant blijven. Ik denk dat dat een beetje onze USP is in vergelijking met andere spelers. En dan de saus ook. De klassieke saus die je koopt. Dat is echt niet... Met al die respect, maar je moet dan een keer los eten. Los van je frieten. Dat is gewoon niet te vreten. Dat is crazy.

Dingen die ik uitgespuwd heb tijdens onze tastings, die klassiek worden gegeven... Dus we hebben volledig geëngineerd, massa's tastings aan van onze stofvliesaus, van onze volauvin, van onze balken en tomatensaus. Meer belangrijk voor ons dat dat echt wel ons ding is. Zeker omdat we wel werken op die loaded fries ook. En dan die crunchs die we daarop doen, denk ik dat we daar ook uniek in zijn. Dus ja, dat we echt het perfecte product gevonden hebben, hebben we al bijna een jaar overgezaagd. En nu zit het product goed en zijn jullie klaar om te schalen? En zeker met de mannen die erachter zitten, er zit heel veel power achter.

Wat is de ambitie bij Lappatat? De ambitie is zeer, zeer groot. We hebben vorige week nog een board gehad ook, zonder bedragen te noemen, maar... Ik denk dat wij zo rap mogelijk naar twintig, dertig vestigingen willen gaan, zowel nationaal als internationaal. Op locaties waar echt heel hoge voetval is. Wat bedoel je met voetval? Heel veel volk. Triple A. Dus echt triple A locations.

Denk niet... Sorry, dat is een strategische oefening. Denk niet dat we drie lapatats moeten nemen in één stad. Nee. maar één topper. En echt wel zo hard mogelijk moeten focussen, eigenlijk ook op het buitenland. Ik denk dat we echt zo... Dat Belgischisme, de vierte van de Belgische frituur... De Belgische frituurcultuur willen we eigenlijk exporteren.

Dat is eigenlijk wat dat kunt zeggen. De Belgische frituur. De Belgian fry. Niet de French fry. We willen de Belgian fry naar het buitenland brengen. En dat mensen komen en zeggen van... Ojo. Ja, dat is wat wij willen doen. Prachtig.

En wanneer komt training in Gent? Ja. Joker. Ik hoop snel alles in. Ja, we zijn er wel mee bezig. Als ik naar Leuven moet gaan om mijn frieten te halen... Ja, we zijn er mee bezig, maar bon... Alles hangt af natuurlijk van de juiste locatie, van de juiste vergunningen. Dus liever gisteren dan vandaag.

Of liever gisteren dan morgen. Of liever vandaag dan morgen, ik weet niet wat de juiste uitdrukking is. Maar zo snel mogelijk liefst. Zalig. Dan nog iets anders. Je bent ook tech-ondernemer met Arteon. Wat doet Arteon? Arteon is een keuringsplatform, een platform die alle keuringen automatiseert.

Dus ik heb dat mee opgericht. Dat is nu een bedrijf waar ik operationeel wat minst actief in ben, vooral actief als boardmember. Dus ja, we gaan eigenlijk mensen, bedrijven ontzorgen in alle wettelijke verplichte keuringen. Dus ik heb dat opgericht in 2021 met Carolien. Dus, long story short, wij moesten een vergunning aanvragen, een geluidsvergunning voor Milli Vanilli. En wij werken daarvoor samen met een kantoor die alle geluidsmetingen doet. En dat moet dan uiteindelijk ingediend worden bij het stad. Dat is echt een vergunningsaanvraag, een milieuvergunningsaanvraag, maar supercomplex.

Dus ik had toen gevraagd, kun je mij helpen om iemand te vinden? En ik heb dan een lijst gehad van vijf personen. De eerste persoon die ik heb gebeld had gezegd, dit is wat er moet gebeuren. Kun je mij een offerte maken? Ja, offerte, dus ik doe dat niet. Ofertes doen dan niet. Ik zeg geen ofertes, dat doe ik niet. Dus van, streep, ik heb een dine niet, dan heb je een tweede gebouwd, dan bleek dat Carolien te zijn.

En onmiddellijk had een goeie klik, ze was juist haar milieuadviesbureau gestart, VDS Milieuadvies. En... Ja, en een supergoede klik. En supervlot, ook professioneel. Allee, top. Dus had dan Milie Van Nellie die vergunning gedaan. Dan hadden wij Zwart-Wit, waar wij Zwart-Wit aan bouwen. Moesten daar ook milieuvrunnings aanvragen doen.

Voor geluid, weer meer. En ze heeft dan maar zo gezegd van, ja, kunnen we een keer een koffie drinken? Ik ben vanuit het ambtenarenmilieu, dus hoofd geweest van dit milieu van Stadt-Gren, van Stadbrugge. En dan heb ik de sprong durven wagen vanuit een niet-ondernemersnest naar het ondernemerschap. waar ik heel veel respect voor heb. En zei ze mij, ik heb niet zoveel ondernemers in mijn netwerk. Kunnen we een koffietje drinken? Ik zei, of why not?

Toen ben ik met het idee gekomen van Arjon. Ik dacht, fantastisch idee. Ik heb ook meegemaakt, problemen met milieu, dat ben ik fierst. Met die extra stockage ruimte die ik moeten zetten heb. Met mijn milieuvergunning die niet in orde was. Dus, allee, wel wat ervaring. En ik weet wat het belang is van... van milieu in België.

Ze zijn ook onmiddellijk strafrechtelijk vervolgd als je niet in orde bent met je milieu. Verrijsten. Dus ja, en dan heeft ze dat concept gepitcht. Ze zegt, oké, ik investeer mee. Als ze dat doet, ze heeft dat een beetje moeten laten zakken. En dan hebben we dat uiteindelijk opgericht in juni 2021 ook. Ook tijdens corona. Tijdens corona is er heel veel verder.

Er is veel behoorlijk. Ja, ik heb dan ook mijn eerste tech-investering gedaan. Ik heb dan bij de allereerste ronde van TechWolf ben ik mee ingestapt. Dus dat was mijn allereerste tech-investering. En dan... Toen was het met Jeroen, Mikael en Andreas. En Mikael, een van de drie oprichters van TechWolf, is nog jobsudent geweest in de Morris. Oh, echt?

Ja, ja. Dus dat is wel grappig. Dus ik had die al een keer leren kennen op een drinkpijs van KWC of zoiets. Ik weet niet wat dat was. Of van Voka. Ik vond het een super, super clever verhaal. Uiteindelijk gaat alles in het bedrijf dat ik investeer, gaat alles over mensen. De juiste mensen op de juiste plaats.

En dat gevoel had ik ook met Caroline gedreven. Een idee. Experiëren in haar vakgebied. En dan hebben wij 18 opgericht. Maar al redelijk snel had ik door van... Ik kan hier geen tijd voor maken. Ik ben goed voor die opstart. En banken.

En ik contact breng met banken. En die leningen. Voor de opstart investeringskrediet regelen. En de structuur zetten. Maar uiteindelijk het... Bouwen moest hij natuurlijk doen. En dat was wel moeilijk, want het is niet echt een salesprofiel. Ik had er geen tijd voor.

En dat was wel frustratie in ons bedrijf. We hebben niet iets superwaardevol, maar we kunnen niet vermarkten. En zo ben ik eigenlijk dan op een gegeven moment... Had ik een vriend van mij, Tom, die ook op wat crossroads zat te zijn in zijn carrière. En dan heb ik gezegd, ik heb misschien heel toevallig die dag had ik in een meeting met Caroline een lunch om een keer te benoemen van ja, wat gaan we ermee doen? Want zo gaat het niet gaan. Ik bedoel, ik had nog geen tijd voor maken. Jij bent goed in alles wat een milieu is, maar ja, het moet ook verkocht worden, het product. Terwijl Tom een ras echte verkoper was.

En ik zag hem toevallig zelfs om een keer te babbelen over zijn professionele carrière. En die middag ineens, als ik aan haar leefde, heb ik gezegd, ja, Ik zei, ik zie vanavond Tom, dat zou echt een perfecte match kunnen zijn. En uiteindelijk, ja, zo geschieden. Had ik die naaf dat Tom zegt, ik weet dat het niet daarover is. Maar misschien is het een opportuniteit. Heb ik die twee samengebracht. Maar heb ik ook gezegd van, bon, ik moei er mij niet in.

Vrienden en business, dat is altijd wel gevoelig. Alhoewel ik daar in het verleden nog weinig probleem mee gehad heb. En na heel veel gesprekken tussen Tom en Caroline is uiteindelijk Tom hem dan ingekocht. Maar dan ook merkte je weer zo van... Die groei, moeilijk, blijf de Wacamo of wil je naar Startups Scale-up? Ben ik dan eigenlijk een vriendin van mijn, best vriendin van mijn nicht, Elise Carton, die dan bij PwC gespecialiseerd was in alles wat Startups en Scale-ups was. Dat ik met haar samen zit en zei, kijk, dit is waar we voor staan. Waar moeten we naartoe gaan?

En dan hebben we eigenlijk beslist om de stap te zetten naar extern investeerders. En dan zijn er heel veel gesprekken geweest met potentiële investeerders. En uiteindelijk is dan entourage ingestapt. Het is een onzuïst bidding war geweest tussen entourage en pitch drive. Die eigenlijk alle twee wel wilden toetreden. Uiteindelijk is het dan entourage geweest. die ingestapt is samen met de gebroeders de Klerk en dan Piet van Waes en Pierre van Van Tilhem, dus wat investeerders En van daaruit is dat natuurlijk van een KMO-bedrijf naar een investeerder gelijk Entourage, dat erbij komt met al zijn kennis, al zijn know-how, al zijn...

Want ik ben ook een KMO-ondernemer, ik ben niet echt een tech-ondernemer. Ik heb geen SaaS-ervaring of zo. Bij mij is dat... Boerverstand. Boerverstand en mij omringen door de juiste persoon. Dus iemand gelijk Entourage en Pieter Jan Bouten, die hebben kennis van zaken. Veel meer kennis van zaken. Ik herinner me dat ik in de gaten van bestuursomst zat, met Maarten Mortier, de vernoot van... Van Pieter Jan dat ik soms keek van...

Wat zeggen ze allemaal? Dat ik echt dacht van... Ik versta daar niets van. De termen die ze gebruikten. En dat ik dacht van... Wow, zeker als het technisch bent te gaan. Ik dacht, die de maagden is een genie. Als het daarover gaat, is dat crazy.

Ik voel me echt zo groot. Dus ik heb vooral gezwegen in de raad van bestuur eigenlijk. Dan uiteindelijk is dat natuurlijk een echt groeibedrijf. Je zit echt wel met een investeerder die er vrij kort op zit. Jammer genoeg is de... De samenwerking tussen Tom en Caroline is moeilijker geworden. Is Tom er dan moeten uitstappen? Dat was voor mij ook...

Geen wijze situatie, gezien dat dat een supergoede vriend was van mij. Dus ja, dat is dan wel... Het is een handzander milieu, moet ik zeggen. Die tech en die start-up en die scale-up cultuur. We hebben dan, ik denk, een jaar geleden nieuwe funding gedaan. Het is een moeilijke sector, ik zal het zo zeggen. Nu op vandaag is het ook... It's very hard.

Ik moet zeggen... Ik weet niet of ik het nog opnieuw zou doen, zoiets. Ik heb er al heel veel van geleerd, maar ook al heel veel negativiteit gehad. Zeker gewerkt aan mijn investeerders. Wat is de dynamiek tussen aandeelouders, aandeelouder en investeerder, op vooral operationele aandeelouder en investeerder? Ik heb al mijn ogen opengetrokken, eigenlijk. Dat is dan ook weer wat die autoriteit, zeker? Maar ik heb er geen probleem mee.

Ik ben op zich... Ik ben niet operationeel actief. Ik ben nooit operationeel actief. Ik heb vooral een... een rol als bestuurder. Dus dat is dan één keer per kwartaal heb je dan een raad van bestuur en daar wil je dan adviezen geven en dat wil je gaan sturen. Maar ik zit er natuurlijk ook een beetje tussenin. Je hebt Caroline, die dit samen met mij heeft opgericht.

Je hebt dan Anturage, die held heeft geïnvesteerd vanuit het fonds. Die wel een bepaalde return verwacht. Die wel een bepaalde rapportage verwacht. Ja, het is al hard tegen hard geweest. Ik zal het zo zeggen. We hebben dan onlangs een externe CEO bijgekomen ook. Via entourage. Dus dat creëert de dynamiek dan weer.

Hans Zanders. Het is pittig. Ook daar heb ik al heel veel moeten modereren. En dan is dat je rol als bestuurder moet gaan kijken. Hoe draait dat hier? Je probeert wel de... Je probeert objectief te zijn, je probeert alle violen wel op elkaar af te stemmen, maar uitdagend. Het is uitdagend en je zegt dat je het misschien niet opnieuw zou doen, maar er is nog een bedrijf, Roku.

Het is nog een ander bedrijf ook, maar het is wat. Ja, er zijn heel veel verschillende bedrijven. Roku heb ik geïnvesteerd, samen met een hoog tal van mensen, in... Wanneer was dat eigenlijk? Het is ook al bijna een jaar geleden zeker? Ja, het zal ook bijna een jaar geleden zijn. Ja, omdat ik geloof in die gasten. Ja, ik vind het top wat ze doen. Ik ben ook klant, uiteraard.

Het is eigenlijk zo vooral, ze zijn bij mij gekomen als potentiële klant en ze hebben een verhaal gepitcht en ze waren nog niet aan het einde van de pitch. Dat kende ik vroeg van. En werken jullie met externe investeerders? Ah ja, we zijn juist bezig met een investeringsronde. Ah, prachtig. Ja, ja. En drie uur later of zo had ik de term sheet getekend. Wauw.

Dat is mooi dat die ontmoetingen zo werken. Ja, dat is echt zo. Kijk, Jeroen heeft mij nu vandaag nog gestuurd. Ze zijn Hans' verhaal ook aan het... Hans' product. En dat merkt wel heel veel. En dat is bij Arjen ook. Je kunt ook zo'n goed idee hebben. Het gaat vooral over de product-market fit.

Dat is moeilijk. En dat is moeilijk bij Arjen ook vandaag. We zitten ook... Uiteindelijk is dat compliancy. En compliancy... Belgen zijn eigenlijk niet zo goed in compliancy. Belgen zijn eigenlijk gewoon foevelaars. Ja, maar lach ermee. Wat bedoelt u daarmee?

Ja, wat ik bedoel daarmee is... Als het niet nodig is, ga het niet doen. Dat is Hans-Hans Voigt in de Nordics. En Nederland en Duitsland. Die gaan veel rapper in het noorden willen zijn dan anders. De Belgen zijn zoiets van... We zien wel, als het probleem zich stelt, dan gaan we het al oplossen. Dat merken we al heel...

Dat is de feedback die we krijgen van de sales ook. Dat Belgen daarin een beetje contrair zijn. Om door te gaan naar Roku, zijn we ook in het product. We starten met product A, maar ondertussen is dat een totaal nieuw product. Die veel verder gaat. En die ook geëntwoord op de vraag van de klant. Die met een bepaald probleem zit... En eigenlijk gaan ze op zoek naar een oplossing voor dat probleem.

Dus ik vind dat ze dat wel heel goed doen. Goed team, vrij goed management. Ik vind het een zeer goede rapportering ook van Jeroen Telkens. Dus het is wel goed. Ze bootstrappen dat juist. Ze zetten de middelen op de juiste manier in. Geen te zware cashburn. Zeer zelfkritisch.

Ja, goeie gast. Lijkt me dat ik zeg. Het gaat altijd over investeren in de juiste mensen, die de juiste ambitie hebben, en de juiste passie, de juiste drive, de juiste goesting. Dat was eigenlijk het perfecte antwoord op mijn vraag van waarin stap je wel en waar zeg je dan nee tegen? De mensen maken het verschil. Maar dat is dan dus nu voor het nieuwe bedrijf dat we nu opgericht hebben een tijdje geleden, samen met mijn venoot ook, en mijn zus, en mijn venoot zijn vrouw. Dus mijn zus is internationaal make-up artieste. al, ja, jaar en dag.

Op de grootste modeshows in Milaan, in Parijs, nog verder daarbuiten. Op de grootste merken, de grootste modellen. Ik denk dat Gigi Hadid en zo ook al geschminkt heeft. Ze geeft dan advies aan bedrijven zoals Dries van Noten voor zijn make-up-lijn. Ze wordt constant gesponsord door alle grote merken. Ze heeft haar eigen mobile make-up bar. Ze heeft haar eigen academy, waar mensen van overal ter wereld komen om opgeleid te worden door mijn zus. Maar het is niet schaalbaar wat ze doet.

Alles hangt eigenlijk af van haar persona. Hetzelfde eigenlijk met Julien zijn vrouw, Tamara, die heeft een PR-kantoor, Turbulence, maar echt een high-end PR- en communicatiekantoor in Brussel, die werkt voor wereldmerken om PR en communicatie voor te doen, vooral in fashion, lifestyle, luxury en hospitality. Maar ook daar, totaal niet schaalbaar. Hangt af van mensen. En dat kan niet zijn een uurke factuurke, maar het scheelt niet veel. Dus die twee zitten een beetje op hetzelfde probleem. Mijn zus is ook een eeuwige twijfelaar, al altijd geweest. En ja, regelmatig klankbord met haar.

Ik was aan het lunchen, een jaar en een half, een jaar of zo met haar. Dat was haar businessplan, hoe ze dat zou organiseren. Ik ga het voorstellen. Ik zeg... Ik zeg, zo gaat het niet lukken. Ik zeg, je moet je eigen make-up lijn hebben. Ze specialiseert zich altijd voor red lipstick. Red lipstick is waar... Iedereen herkent haar van haar rode lipstick, die ze altijd aan heeft.

Ja. Het is haar signature van haar persoonlijkheid, een soort red lipstick. Ik zei, daar moet je iets mee doen. Ik zei, je hebt een make-upplein, maar ze heeft daar niet... Dat is een beetje de fout die ik maakte met Caroline, van iemand te hebben die het dan alleen moet trekken. Het is altijd moeilijk. Ik zou nooit meer een bedrijf alleen starten, bijvoorbeeld. Allee, op Rastniel alleen ook.

Het is altijd beter als je met twee bent. Ik merk dat met Julien ook. En eigenlijk in dat gesprek, in eerste instantie, hoe dat weer een aha-erleven is van... Waarom zit je niet eens samen met Tamara? Eigenlijk, ze heeft hetzelfde probleem als jou. Je bent perfect complementair. En ik zeg, kijk, zit je eens samen met Tamara? Beetje zoals toen ik in de agar-lemen zat met Caroline en Tom.

Ik dacht, oké, dat is ook een perfect match. En zo geschieden. Die zijn dan samengekomen. Die zaten volledig op dezelfde pace. Die hebben gezegd, oké, we gaan onze eigen make-up brand starten. En kijk, nu zijn we al aan het produceren. Dus in november moet dat op de markt komen. Very Edie is het merk.

Very Edie? Ja, Very Edie. Dus echt high-end make-up, Belgisch make-up merk. Dus we zijn selecteerd geweest door een labo in Milaan, die dan voor ons geproduceerd hebben. Dat is een labo die voor allergrootste cosmetica-merken in de wereld produceren. Dus je kunt daar heel moeilijk of niet binnen geraken. Maar die geloofden dan in het verhaal van Florence en Tamara. met Very Edie.

Ze hebben een vijftal projecten, start-ups, die ze elk jaar selecteren om kleinere badges te produceren en de ontwikkeling te doen van hun product in hun labo in Milaan. Wij zijn al geselecteerd geweest met Very Edie. Dat is nu al zeker een jaar bezig zijn met packaging. Dat moet perfect zijn. Maar het is daar ook de legal stuff erachter. Omdat dat for human use is. Dus als we daarbij komen kijken naar conformiteit en al, dan maakt dat ook de hele doorlooptijd tussen start en effectief op de markt komen superlang is. Dus het is waanzin hoe lang dat duurt.

Maar ja, het zit goed. Het product is fantastisch. De marketing zit denk ik heel goed. De verpakking, ja. Dus het is... Dus ook daar weer gaan we terug naar wat ik wou zeggen eigenlijk. De juiste mensen, met de juiste ambitie, met de juiste hoesting, met de juiste expertise. Uiteindelijk ook wel. In hun geval is dat wel de al 15, 20 jaar expertise in alles wat een lifestyle en fashion is.

En dat nu gecombineerd bij die twee samen. Het is ook waanzin in hoeveel verschillende dingen dat jij zit. Het is ongelooflijk. Dan vraag ik me af, hoe krijg je dat allemaal gemanaged? Hoe zien je dagen of weken eruit? Dat is een moeilijke balans. Arthurn is daar nu bijvoorbeeld voor, omdat daar wat moeilijk loopt. Ik denk van, heb ik dingen verkeerd gedaan?

Had ik mij meer moeten toelernen op bepaalde zaken? Was ik meer in de diepte moeten gaan op bepaalde facetten? Maar in the end vind ik nog altijd dat er vanuit moet gaan dat de mensen die operationeel day-to-day met de zaken bezig zijn, dat... perfect, niet perfect doen, maar daar de geschikte persoon voor zijn. De juiste persoon op de juiste plaats. Dus eigenlijk gaat het vooral over, op het juiste moment, eigenlijk durf beslissingen nemen in de bedrijven dat er participeert, die misschien niet populair zijn. Ik denk dat dat... Allee, met Tom bijvoorbeeld was dat een heel moeilijke. Dat ging dan heel moeilijk tussen...

Dat is een supergoede vriend van mij. Ja, dat hinkt moeilijk tussen Tom en Caroline. En dat wat wij dan spreken, ja, het is hem of mij. En als bestuurder moet je daar een beslissing mee in pakken. Moet je dat in eer en geweten proberen doen. Niet rekening houden met de emotionaliteit die je privé hebt. En dat was voor mij een van de ellendigste fases ook in mijn leven. Omdat dat een frictie heeft gegeven in een vriendschap op het middel van een professionele beslissing die je neemt.

Dus je moet altijd nadenken in functie van het bedrijf natuurlijk. Maar ik probeer... Ja, ik probeer waar nodig vooral op afroep te werken. Dat is eigenlijk wat ik vooral probeer te doen. Als je mensen zegt, als je mij nodig hebt, dan laat mij weten. Dat is nu bij La Patate ook. We zijn bij La Patate, we zijn nu aan het groeien. In het begin heb ik al onderhandelingen gedaan van de locaties, de partnerdeals met een Coca-Cola, met een Jetimport.

In het begin super veel mee bezig geweest, maar we merken nu ook, we zijn aan het groeien, we zijn een structuur aan het bouwen, met mensen met bepaalde ervaring, met bepaalde expertise. En dan heb je ook een soort van... Bij Hawaiian was dat hetzelfde ook. En bijna heb ik daar vrij veel mee geholpen voor. Inderdaad, ook partnerdeals en heel veel tijdtijdstoken. Maar nu, niets. Noob, hè. Jongens van Green Park doen dat wel allemaal met hun team.

Maar ik ben daar nu aandeelhouder en wachtbewijs, als ik spreek, tot een dag dat ik gevalideerd word in een bepaalde verkoop. Ja. En bij La Patata gaat dat uiteindelijk... Ben ik natuurlijk ook wat bestuurder, dus heb je je bestuurdersmandaat. En daar wil ik ook vooral op afroepen. Ik kom nu vooral bezig met expansie. En daar hebben we nu bijna twee weken een board. Maar dan moet dat ook wel naar maandelijks gaan of tweemaalijks.

En je moet daar een team zetten die daar day-to-day fulltime mee bezig zijn met juist expertise. En dan moet je eigenlijk op afroepen gevraagd worden voor bepaalde items. Dat is wel een trend die ik precies zie in al je zaken en in alle bedrijven. Eerst doe je het allemaal zelf, zit super hard met je botten in de modder, dat je van alles weet. Dan besteedt het steeds meer uit aan een team en zie je van boven dat alles goed loopt. Ja. Maar bij MTM, het bedrijf waar ik de meeste tijd in steek op rationeel, by far fulltime, in fulltime equivalent zal ik zeggen, is MTM wel.

Daar doe ik ook de sales nog van alle events. Doe ik, zal ik zeggen, stakeholder management, dus met alle leveranciers, met de banken. Dat doe ik bijvoorbeeld ook bij La Patate nog, alle onderhandeling met de banken doe ik dan. Omdat mijn relaties met banken zijn gewoon supergoed. Dus dat doe ik wel. En dat vind ik ook tof. Het is ook intern met MTM, de discussie. Ik ben een goede externe CEO, maar ik ben geen goede interne CEO.

Ik ben veel meer ondernemer dan manager. En om het uithangbord te zijn en podcasts te doen en mijn merken uit te draaien, I love it. Maar om iemand zijn handje vast te houden en te gaan coachen... Ik ben daar minder goed in. Ik krijg daar minder energie van. Dus een dag dat ik mijn eigen kan vervangen binnen MTM, met een goeie CEO en met een goeie sales... I'll do it. Maar natuurlijk heb je ook het financiële erachter.

Vandaag factureer ik natuurlijk wel aanzienlijk voor de rol die ik uitvoer. Dus ik heb nog niet de luxe om te zeggen van ik stop met factureren en ik ga mijn fee verdelen onder twee profielen en ik... Ja, ik moet nog leven natuurlijk. Dus ik ben nog niet in de fase dat ik al het geld dat ik verdiend heb met de verkoop van zowel Fierce als Nightshift is allemaal hervesteerd. Want we hebben ook redelijk veel vastgoed gedaan bij MTM. Het is bijna altijd vast goed dat we hebben. Met MTM hebben we ook gekocht. Dus alle zaken waar jullie in zitten, zijn van jullie? De meeste, ja.

Meer en meer, ik zal het zo zeggen. Zeker de helft. Op lange termijn wel de slimste manier om het te doen toch? Ja, maar ook zeer kapitaals intensief natuurlijk. Zeer kapitaals intensief. Daar houden we een derde van uit bij ook trouwens. Dat is dan met Jeffers Deelen van Brouwerij van Steenbergen. is mede-aandeelhouder een derde in ons vastgoedgenoetschap.

Historisch gegroeid door Dragon, dat eigenlijk een pand was van zijn familie. Wij wouden dat overnemen, maar we hebben gezegd we nemen het enkel over als we het gebouw kunnen kopen. En Jeff had toen gezegd van ja, oké, maar we gaan dat samen doen en ik wil er een flex van maken van mijn merken. En ik had nog een lege patrimoon in vernootschap van een project dat ik ging doen met vrienden. Dat is uiteindelijk, de laatste minuut niet doorgaan, dus ik zat eigenlijk met een lege vernootschap. En dat zijn Julien en Jeff, elke derde in die vernootschap gekomen, zijn andere uitgekocht. Allee, gewoon uitgekocht op kapitaalswaarde. En voilà, zodat we samen in die ene vernootschap met Dragon, dan hebben we het pand van de Lieve gekocht, de novenkant van Lieve, de Kraanlei.

We zijn nu nog bezig met twee vastgoedtransacties, overal een voorkooprecht ook, met ons vernootschap. Maar het is heel kapitaalcentratief. Hoe financier je dat dan? Is dat met leningen? Ja. Vind ik ook wel een interessante manier om dingen te starten. Ja. Zoveel mogelijk lenen.

Voilà, maar leg eens uit waarom dat zo interessant is. Je moet natuurlijk zoveel mogelijk lenen, maar je moet wel kunnen terugbetalen. Dat is natuurlijk conditie of sine qua non. Eh... Voor mij, een van mijn belangrijkste partners zijn banken. Ik denk BNP is een zeer goed voorbeeld. Die hebben in ons geloofd vanaf dag één. Dat is onze relatiebeheerder Jonas.

De manier dat hij ons intern ook verkoopt en in ons blijft geloven, is gewoon fantastisch, samen met Stefan. Het is een topteam en die geloven wel... in ons als ondernemers en ook als personen. Dat is een relationele, dat is een externe CEO eigenlijk. Hetzelfde met... Want het is eigenlijk... We hebben één huisbank voor MTM, en dat is BNP. En dan hebben we ons vastgoed volledig gefinancierd door Belfius Aalst, Koen Abbeel.

Koen, een fantastische mens ook. Ik kom vreemd mee overheen. Wat hij en Jan doen met Belfius Aalst, dat zijn ook ondernemers. En zij snappen hoe ondernemers werken, ze snappen hoe dat ding moet leveragen. Mijn huis ook is via Koen. Ook daar was dat iets creatiefs, om mijn huis te kunnen kopen. En dan hebben we nu sinds kort werk ook samen met Philippe van KBC, ook een hand met La Patate. Ja, top.

En uiteindelijk gaat dat over het verhaal, merkte. Je financials erachter moeten ook kloppen. We hebben dan Matthijs, onze CFO van MTM, die ook aan La Patate zit. En Sahara ook mee begeleid. Zijn voorbereiding, het klopt allemaal, dus je moet wel een bepaalde personaliteit hebben en je moet ook wat deliveren. Dat is ook heel belangrijk. Want in die hand, een bank verdient ook aan u. Maar ze hebben natuurlijk ook, ze moeten ook de risico's kunnen afdekken.

Dus voor mij is dat, pakken wij gemiddeld 80% lenen op de totale projecten elke keer en blijven doen. En we zitten natuurlijk ook met een zware schuld, want we zijn een groeibedrijf. Dus iedere keer, zoals nu, die jaren die we nu hebben, zijn we dan ook een keer zwaar aan het investeren en onder de nul aan het gaan in ons resultaat, omwille van die investeringen dat we doen in de structuur voor de toekomstige groei. De bank moet daar ook wel door kunnen kijken. Ze zegt van ja, vorig jaar hebben we verlies gedraaid, omwille van dat, dat, dat. Maar met die ambitie om die en die projecten erdoor te duwen, Ze moeten ook wel... We geloven nu op dat moment op hetzelfde moment.

We weten dat de verlies uitgedraaid is, maar dat het project erachter is. En we gaan toch nog blijven financieren. Dus dat is... Maar dat is dat relationele en dat vertrouwensaspect. Dus voor mij... Onze banken zijn onze grootste partner. Gaat dat ooit omslaan dan? Dat je minder gaat extern financieren en alles intern financiert? Ik zie niet een waarom.

Als het snel wil groeien, moet je zoveel mogelijk... Eigenlijk moet je een hefboom steken onder je geld. Ik zei niet maar als je een miljoen euro hebt. En je kunt dan nog een keer vier miljoen tegenover lenen. Waarom zou je maar een miljoen investeren als je vijf miljoen kunt investeren? En sneller kunt groeien. Dat is iets wat ze niet op school leren. Nee. Dat vind ik iets heel interessants.

Ja, nee. Ik ben van het principe dat zoveel molen moet lenen. Als ik zie wat Jan en ik met Greenpark... De manier dat ze hun kapitaal hebben opgebouwd, is gewoon door zoveel molen te leveragen. Zo veel moet ik leveragen. Je geld gebruikt naar zonder pand om meer te kunnen lenen, meer te kunnen investeren. Maar boh, dat is een beetje het verhaal. Ik kom terug op mijn vader die zei van...

Slaap jij s'nachts? Omdat hij weet dat ik supergeleveraged ben. Ik ben op elke manier, zowel privé als professioneel, megageleveraged. Dus dat geeft wel wat stress soms. Als het dan een keer wat minder gaat, dan denk je van... Fuck. Dus... Ja, massaal veel schulden. Maar ja, bij jong, het is nu dat we het moeten doen. Het is niet als de... Ja, en bij hen inderdaad, dat keer een lening van een paar honderdduizend euro, dat denkt van... Ja, nu zijn dat leningen van miljoenen.

En dan tikt hij dat met je ogen dicht en... Oké, hop, op naar de volgende. Maar het concept is dan dat je... Stel, je hebt een miljoen... Je wilt dan bijvoorbeeld vier miljoen erbij lenen. Dat is een lening die loopt. De keer dat je terugverdient, doe je dat weer. En terwijl betaalt je die lening af. Niet terwijl.

Maar je wacht niet totdat ze afbetaalt. Je pakt de volgende lening dan. Kan je mij eens uitleggen hoe dat leveragen werkt? Want dat is een term dat vaak wordt rondgesmeten. Wat is de juiste Nederlandse vertaling voor leverage? Hefboom. Hefboom, dank u. Dat is een hefboom, dus gebruikt u geld als hefboom om meer geld te gaan lenen en daarmee eigenlijk uw geld aan het werk te zetten.

Dus de bank gaat eigenlijk gaan kijken naar liquiditeit. Van, oké, welke terugbetalingscapaciteit heb je? Dus jij zegt, ik ga daar een miljoen in steken, wij zelf. En jullie moeten dan ook je vier miljoen extra in steken. Die vijf miljoen, hoeveel gaat dat opbrengen? Bij ons is dat bijvoorbeeld, ik zeg nu maar, Bianca pakt al een miljoen euro verbouwing aan hem. We hebben 800.000 euro geleend en 200.000 euro van ons eigen werkkapitaal. Uw recurring cashflow die je hebt vanuit al je andere zaken, hebben we erin gestoken.

Dus we hebben een miljoen geleend op negen jaar. Met wat interesse erbij moet je pakweg 120.000 euro per jaar afbetalen. Dus moet je eigenlijk een cashflow-positiviteit hebben van minimum 120.000 euro om die leningen af te betalen. Maar boh, dat is meer uiteraard. Dat moet veel meer zijn, want natuurlijk, los van die lening, moet ook de overhead mee betaald worden van je groep. Dus dan ga je eigenlijk gewoon je cashflow-prognose gaan maken op basis van je budgettering, van je specifieke zaken. En daarmee ga je naar de bank. En zeggen van kijk, we gaan daar een positieve cashflow hebben van ik zeg nu maar 250.000 euro per jaar, dat wil zeggen 120.000 euro dat we kunnen terugbetalen aan de bank per jaar.

En dan een keer 130.000 euro die naar de groep kan vloeien, die mee kan zorgen voor enerzijds de financiering van de groep, maar ook kan zorgen voor de nieuwe financiering van een nieuw project dat we willen doen. En dan ga je dat geld weer aan het werk zetten en daar weer leningen tegenover zetten. Dat vind ik interessant. Die structuren, hoe dat dan werkt. Maar ja, je moet zorgen dat het allemaal blijft draaien. Dus hoe groter dat wordt, hoe meer cash je dat genereert, maar hoe meer... lening dat weer moet pakken. En zoals ik zeg, projecten worden ook groter en groter, dus je moet meer en meer cashflow genereren.

Ook binnen de groep. Dus dat is... Nu of vandaag merken we, we zijn maar van jaar, dus we gaan appartementen... Dus ja, al die appartementen zijn opgeleverd nu van die jaar. Dus dat is heel veel cashflow geweest. Bianca wordt nu opgeleverd van die jaar. Hij is opgeleverd in juli. We hebben nog wat verbouwing te doen in Circe. We hebben nog verbouwing dat we willen doen in Zwart-Wit.

We hebben nog de kelder van Bianca die moet gedaan worden. En we zijn bezig met een overname. Dus we zitten weer zonder geld eigenlijk. Dus wat gaan we nu doen? We gaan nu bij de vrienden van WinWinner gaan. En zeggen van, oké, we gaan wat geld ophalen. En dan... bij externen, bij nieuwe ambassadeurs van MTM, bij fans van MTM, om dat geld, om eigenlijk te gebruiken als eigen middel, om terug te gaan financieren bij banken.

Omdat we gewoon, omwille van de snelheid van groei en de investering die we doen in de groep, dat we gewoon niet genoeg eigen cashflow genereren om snel te kunnen groeien. Ja. En is er dan een punt dat dat wel weer gebeurt? Want dat je dan blijft lenen en geen eigen kapitaal dan meer, dus je gaat ergens anders gaan halen? Ja. Binnen... Ja, ik denk van dit jaar en volgend jaar zijn nu zo de... zijn de turning years om dan te gaan. Nice.

En wat is het eindpunt? Wat is de stip aan de horizon voor MTM? Dat is een goeie vraag. Ook voor jou persoonlijk. Ja, dat is een zeer goeie vraag. Zoveel jaren lezen dat ik zeg, ik ga al die moedel verkopen en voilà. Maar ik heb er ook al veel aan gedacht en dan denk ik van, ja, wat ga ik dan doen? Want uiteindelijk krijg je dat wel, los van alle shit die we hebben, en dat is vooral personeelsgelateerd dan.

Ik zeg even, waar word ik gelukkig van op vandaag? Ja, dat is wel van onze horecagroep. En van buiten komen en te zien hoe mensen zich amuseren met je. En gelijk dat ik zeg, ja... Je verkoopt geluk. En je kunt dat bijna niet evenaren. Dat gevoel dat je hebt als je rondkomt in je zaak en alles goed loopt, dat mensen je bericht sturen en de ervaringen die hij aan mensen geeft, dat is echt een drug. Dat is echt een drug.

Het is... Ik weet niet of ik ooit MTM zou verkopen. Zou ik externe investeerders toelaten? Dat is een ander verhaal. Om nog extra te groeien? Dat is een ander verhaal. Daar sta ik wel voor open. Maar alles verkopen en dat ik dan rondloop in genbewijs als spreker, als die zaken niet meer van mij zijn...

Daar ben ik toch niet klaar voor. En ook met mijn kinderen. Met mijn kinderen dan... Ja, die vrouwen is dat... Ja, die lopen daar rond gelijk als ze thuis zijn. Maar ja, ik probeer dat soms ook zo voor te stellen. Is van... Ik heb dus drie keer een van twaalf, negen en zes. Ja, die vinden dat fantastisch. Je geeft hen er ook wel iets mee.

Je geeft hen wel een bepaalde cultuur mee ook. Cultuur van werken ook, want ze zien dat dan. En dat willen ze overal meehelpen. En ze komen op de leeftijd van, wanneer mag ik komen beginnen werken bij jullie? In de cafés of in de restaurants. Dat is wel leuk. Ja, ja, ja. En gewoon, dat is zo'n thuis.

Dus ik wil dat zoal meegeven aan hen, dat ze daar mee in opgroeien. En zo die hospitality. En ook naar social skills. Weet je, ik denk dat dat een supergoede social skill is om te werken in horeca. Naar omgaan met mensen, naar verkopen, naar doorbijten, naar doorwerken. Ik denk dat dat wel een goede opvoeding is naar je kinderen toe, om hen mee op te nemen in dat traject. En ze gaan nooit een voorkeurspositie krijgen of zoiets, of een voorkeursrol krijgen. Ze mogen niet het kindje van zijn.

En als ik ooit weet dat ze dat doen, dan geef ik een rambling. Ze moeten, vind ik, nog meer dubbel en dik bewijzen dan de rest als kind van. Dus ja, mijn dochter is twaalf en een half, dus ja... In een paar jaar, binnen drie jaar, kan ze beginnen als student een job te werken. Zalig, spannende tijd. Jean-Michel, ik heb nog een paar heel moeilijke vragen voor je. En dan nog een afsluiter. Na een stevige werkdag heb je zin om een pint of een cocktail te drinken.

Waar ga je naartoe? Ga ik nog iets eten daarna, of niet? Dat is de volgende vraag. Waar ga ik naartoe? Ik zou zeggen dat mijn eerste zaak de morris is. Maar ik ben ook superfan van Elton en station. Ik vind dat dat een beetje een hidden gem van ons is. Iedereen kent de zaken in het centrum.

Maar Elton is voor mij een van onze mooiste zaken ook. Aan de koningin Maria Hendrikaplein. Dus ja, ik ga daar ook niet genoeg naartoe zelf. Omdat dat een beetje uit de weg is. De meeste zaken zijn echt in de kuip. Maar iedere keer dat ik daar naartoe ga, denk ik van het is hier zo wijs, zo schoon, zo'n schoon terras. Misschien is het al moeilijk. Dus tussen Maurice en Elton dan misschien.

En Maurice is ook gemakkelijk, omdat het juist aan Dragon en Ray is. Ik zie ze eigenlijk alle drie samen ook. Dus eigenlijk is Maurice, Ray en Dragon gecombineerd, of Elton. Oké. Je gaat eens gezellig gaan eten met de partner. Waar boek je een tafel? Ik had het zeggen, de laatste die ik heb gebouwd. De nieuwste natuurlijk is Bianca.

Dus ik ben nu sneller geleid om naar Bianca te gaan. Maar de lieve... I love it there. Het is een totaal ander concept. Het is wat nog kleiner, gezelliger. Aan die toog zitten. Het is fantastisch in de lieve. Maar Bianca is dan nog net iets cosmopolitischer. En de Italiaans.

Het is nieuw. En dan Circe ga ik eigenlijk vooral met de kentjes ook. Kentjes, they love it. Circe, my sharing. Dus ja. Ik zou zeggen, weer joker. Maar ik heb eigenlijk weer allemaal gezegd. Ja.

Dan nog een laatste moeilijke vraag. Na een kroegtocht wil het team de benen nog eens gaan losgedoen. Waar strompel je binnen? Ook een moeilijke. Een beetje afhankelijk van welke muziek je dat in hebt. Ik zeg altijd, een milli van Lili blijft. De eeuwige schuurkelder met wat urban. Maar op vrijdagavond, dat is ook Club Dragon.

Dat kelderje is meer housey dan. Nog gezelliger, nog kleiner, nog donkerder. Love Club Dragon, dat is ook zo'n hidden gem dat veel mensen niet kennen. En ik ga nog altijd vrij graag in de morgens op een vrijdagavond. Daar is het ook. We hebben wel met zonos gelezen, maar het is ook altijd feest. Maar drie totaal andere concepten weer. Ja, ik weet het niet.

Het is wat de moed zegt. Ja, het is afhankelijk van wie ook. Afhankelijk van wat de moed zegt, afhankelijk van wat de muziek is, en afhankelijk van de compagnie. Gilles Engeton van Pureto hebben mij al een aantal keren meegesleurd naar de Mille Vanille. Ik vond dat wel nog een vibe. Ja, maar het is de vreemdwijze vibe, hè. Maar je bent wel jonger dan mij natuurlijk. Maar looal, mentaal ben ik nog altijd uw leeftijd, denk ik.

Kom richting elkaar. Jean-Michel, als laatste vraag, beloofd. Je bent nu officieel mentor van mij en van de luisteraar. Als je nog één persoonlijke boodschap mocht meegeven aan de luisteraar vanuit je rol als mentor, wat zou dat zijn? Oh, durf te vragen. Ja, durf te vragen. Dat is iets dat ik misschien te weinig gedaan heb. In het verleden is advies durven vragen aan mensen.

Ik denk nu... Het is zeer hip natuurlijk in tech-gans. We noemen dat paying it forward. Maar ja, dat is wel echt een ding. Ik heb nu met heel veel mensen al samenzeten voorbij maanden, omdat ik dat ook wel iedere keer verkondigd heb. Ik moet daar een beetje mee stoppen, want dan duur ik geen tijd meer. Maar... Je merkt wel, door een keer met mensen samen te zitten die al een traject hebben van 20 jaar of meer, en jij als starter...

Er zijn bepaalde dingen die ik bij wijze van spreken op vijf minuten kan uitleggen, dat dat anders ofwel heel veel tijd of heel veel geld dan zou verliezen. Dat het de ervaring kan zijn van, ja, niet doen, niet proberen, gaat echt tegen een muur lopen. Ja, durf echt te vragen, durf advies te vragen, durf feedback te vragen. Ik denk dat dat wel een heel belangrijk is eigenlijk. Niet in eigen cocoon zetten en koppig, eigenwijs aan iets vasthouden. Ik denk dat dat misschien wel een goed advies is voor jonge ondernemers. Absoluut. Ik heb er ook mijn job van gemaakt, van te durven vragen.

Ik vind het ook iets heel moois. De kennis is er. En in plaats van zelf alles te moeten uitzoeken, wat je, zoals je zegt, heel veel tijd en geld kost, kan je het ook gewoon vragen. Maar dan moet je gewoon naar luisteren en het gaan toepassen. Het is zeer Amerikaans natuurlijk, maar je hebt veel van die inference-podcast-gasten die zo echt afstappen op mensen die er heel rijk uitzien en dan vragen, how much did you make in one year? What is the most you made in one year? Kun je dat uiteindelijk al gevolgd hebben? Dus...

Het is bijna een one-minute pitch. Maar ik vind het ook wel bold dat ze dat doen. En die mensen... Elk mens merkte dat mensen wel zeer toegankelijk zijn. Mensen denken soms van... Ze hebben bijna een goddelijke positie, sommige ondernemers. Maar uiteindelijk zijn die even toegankelijk als... Eigenlijk een Juren Engels ook. Moet je Juren vragen? Ik ben nu na die tech-trip twee keer meegegaan.

En ik zat ook met Jonas, Jonas Danus van Team Blue. Je ziet die Jans dan in de krant. Maar op zich is dat een mens zoals jij en ik. En kan daarmee babbelen, kan daarmee lullen, kan die advies geven. Ik vind het gewoon durf te vragen. Voilà. Dan over durf te vragen gesproken. We gaan eens kijken in de community welke vragen er daar nog zijn.

Want je kunt dus ook de gesprekken mee luisteren, live en je eigen vragen stellen aan topondernemers zoals Jean-Michel. Hier gaan we dan de officiële podcast stoppen. Ik wil je heel graag bedanken. Jij bent bedankt vooral. Ik vind het fantastisch wat jij ook doet. Het is echt een chapeau voor wat jij doet. Dat proficiat met je award. Well deserved.

Dank je wel. Ik vond het een ongelooflijk fijne babbel. En hoe langer we aan het babbelen zijn, hoe meer ik nog wou vragen, dan merk je misschien... We kunnen gewoon een pint gaan pakken dan straks. Voilà, ik ben er voor dat we de volgende keer gewoon in een van de zoveel prachtige zaken een keer een pint gaan pakken. Met plezier. Dank je wel. Jij bedankt.